اينترنت
زير ساخت اينترنت
اينترنت از مجموعه ای شبکه کامپيوتری ( بزرگ ، کوچک ) تشکيل شده است . شبکه های فوق با روش های متفاوتی بيکديگر متصل و موجوديت واحدی با نام "اينترنت " را بوجود آورده اند. نام در نظر گرفته شده برای شبکه فوق از ترکيب واژه های " Interconnected" و " Network" انتخاب شده است . ( شبکه های بهم مرتبط )
اينترنت فعاليت اوليه خود را از سال 1969 و با چهار دستگاه کامپيوتر ميزبان (host) آغاز و پس از رشد باورنکردنی خود ، تعداد کامپيوترهای ميزبان در شبکه به بيش از ده ها ميليون دستگاه رسيده است . اينترنت به هيچ سازمان و يا موسسه خاصی در جهان تعلق ندارد. عدم تعلق اينترنت به يک سازمان ويا موسسه بمنزله عدم وجود سازمانها و انجمن های مربوطه برای استانداردسازی نيست .يکی از اين نوع انجمن ها، "انجمن اينترنت " است که در سال 1992 با هدف تبين سياست ها و پروتکل های مورد نظر جهت اتصال به شبکه تاسيس شده است.
سلسله مراتب شبکه های کامپيوتری
هر کامپيوتری که به شبکه اينترنت متصل می گردد ، بخشی از شبکه تلقی می گردد. مثلا" می توان با استفاده از تلفن ( منزل ) به يک مرکز ارائه دهنده خدمات اينترنت (ISP) متصل و از اينترنت استفاده کرد. در چنين حالتی کامپيوتر مورد نظر بعنوان بخشی از شبکه بزرگ اينترنت محسوب خواهد شد. .برخی از کاربران در ادارات خود و با استفاده از بستر ايجاد شده ، به اينترنت متصل می گردند. در مدل فوق ، کاربران در ابتدا از شبکه محلی نصب شده در سازمان استفاده می نمايند. شبکه فوق با استفاده از خطوط مخابراتی خاص و يا ساير امکانات مربوطه به يک مرکز ارائه دهنده خدمات اينترنت متصل شده است . مرکز ارائه دهنده خدمات اينترنت نيز ممکن است به يک شبکه بزرگتر متصل شده باشد. اينترنت ، شبکه ای است که از شبکه های بيشماری تشکيل شده است ( شبکه ای از ساير شبکه ها )
کثر شرکت های مخابراتی بزرگ دارای ستون فقرات اختصاصی برای ارتباط ناحيه های متفاوت می باشند. در هر ناحيه ، شرکت مخابراتی دارای يک " نقطه حضور " (POP : Point of Presence) است . POP ، مکانی است که کاربران محلی با استفاده از آن به شبکه شرکت مخابراتی متصل می گردند. ( بمنظور ارتباط با شبکه از خطوط تلفن معمولی و يا خطوط اختصاصی استفاده می گردد).در مدل فوق ، چندين شبکه سطح بالا وجود داشته که توسط " نقاط دستيابی شبکه " (NAP :Network Access Points) به يکديگر مرتبط می گردند.
فرض کنيد ، شرکت A يک مرکزارائه دهنده خدمات اينترنت بزرگ باشد . در هر شهرستان اصلی ، شرکت A دارای يک POP است . هر يک از POP ها دارای امکانات گسترده ای بمنظور تماس کاربران محلی می باشند .شرکت A بمنظور اتصال POP ها بيکديگر و شرکت، از خطوط اختصاصی فيبر نوری استفاده می نمايد. .فرض کنيد شرکت B ، يک مرکز ارائه دهنده خدمات اينترنت همکار باشد.شرکت B ، ساختمانهای بزرگی را در شهرهای اصلی ايجاد و ماشين های سرويس دهنده اينترنت را در آنها مستقر نموده است . شرکت B از خطوط اختصاصی فيبر نوری برای ارتباط ساختمانهای استفاده می نمايد. در مدل فوق ، تمام مشترکين شرکت A قادر به برقراری ارتباط با يکديگر خواهند بود. وضعيت مشترکين شرکت B نيز مشابه مشترکين شرکت A است . آنها نيز قادر به برقراری ارتباط با يکديگر خواهند بود. در چنين حالتی امکان برقراری ارتباط بين مشترکين شرکت A و مشترکين شرکت B وجود ندارد. بدين منظور شرکت های A و B تصميم می گيرند از طريق NAP در شهرهای متفاوت بيکديگر متصل گردند. ترافيک موجود بين دو شرکت از طريق شبکه های داخلی و NAP انجام خواهد شد.
در اينترنت ، هزاران مرکز ارائه دهنده سرويس اينترنت بزرگ از طريق NAP در شهرهای متفاوت بيکديگر متصل می گردند. در نقاط فوق (NAP) روزانه ميلياردها بايت اطلاعات جابجا می گردد. اينترنت ، مجموعه ای از شبکه های بسيار بزرگ بوده که تمام آنها از طريق NAP بيکديگر مرتبط می گردند. در چنين حالتی هر کامپيوتر موجود در اينترنت قادر به ارتباط با ساير کامپيوترهای موجود در شبکه خواهد بود.
تمام شبکه های کامپيوتری از طريق NAP ، ستون فقرات ايجاد شده و روتر قادر به ارتباط بايکديگر خواهند بود. پيام ارسالی توسط يک کاربر اينترنت از چندين شبکه متفاوت عبور تا به کامپيوتر مورد نظر برسد. فرآيند فوق در کمتر از يک ثانيه انجام خواهد شد.
روتر، مسيريک بسته اطلاعاتی ارسالی توسط يک کامپيوتر برای کامپيوتر ديگر را تعيين می کند. روترها کامپيوترهای خاصی می باشند که پيام های ارسال شده توسط کاربران اينترنت با وجود هزاران مسير موجود را مسيريابی و در اختيار دريافت کنندگان مربوطه قرار خواهد داد. روتر دو کار اساسی را در شبکه انجام می دهد :
ايجاد اطمينان در رابطه با عدم ارسال اطلاعات به مکانهائی که به آنها نياز نمی باشد.
اطمينان از ارسال صجيح اطلاعات به مقصد مورد نظر
روترها بمنظور انجام عمليات فوق ، می بايست دو شبکه مجزا را بيکديگر متصل نمايند. روتر باعث ارسال اطلاعات يک شبکه به شبکه ديگر ، حفاظت شبکه ها از يکديگر و پيشگيری از ترافيک می گردد. با توجه به اينکه اينترنت از هزاران شبکه کوچکتر تشکيل شده است ، استفاده از روتر يک ضرورت است .
در سال 1987 موسسه NSF ، اولين شبکه با ستون فقرات پر سرعت را ايجاد کرد. شبکه فوق NSFNET ناميده شد. در اين شبکه از يک خط اختصاصی T1 استفاده و 170 شبکه کوچکتر بيکديگر متصل می گرديدند. سرعت شبکه فوق 1.544 مگابيت در ثانيه بود. در ادامه شرکت های IBM ، MCI و Merit ، شبکه فوق را توسعه و ستون فقرات آن را به T3 تبديل کردند( 45 مگابيت در ثانيه ) . برای ستون فقرات شبکه از خطوط فيبرنوری (fiber optic trunk) استفاده گرديد.هر trunk از چندين کابل فيبرر نوری تشکيل می گردد( بمنظور افزايش ظرفيت) .
پروتکل اينترنت
هر ماشين موجود در اينترنت دارای يک شماره شناسائی منحصر بفرد است. اين شماره شناسائی ، آدرس IP)Internet Protocol) ناميده می گردد. پروتکل فوق مشابه يک زبان ارتباطی مشترک برای گفتگوی کامپيوترهای موجود در اينترنت است . پروتکل ، به مجموعه قوانينی اطلاق می گردد که با استناد به آن گفتگو و تبادل اطلاعاتی بين دو کامپيوتر ميسر خواهد شد. IP دارای فرمتی بصورت :211.27.65.138 است . بخاطر سپردن آدرس های IP بمنظور دستيابی به کامپيوتر مورد نطر، مشکل است . بدين منظور هر کامپيوتر دارای نام انحصاری خود شده و از طريق سيستمی ديگر ، آدرس IP به نام درنظر گرفته شده برای کامپيوتر ، نسبت داده می شود.
در آغاز شکل گيری اينترنت ، تعداد کامپيوترهای موجود در شبکه بسيار کم بود و هر کاربر که قصد استفاده از شبکه را داشت ، پس از اتصال به شبکه از آدرس IP کامپيوتر مورد نظر برای برقراری ارتباط استفاده می کرد. روش فوق ماداميکه تعداد کامپيوترهای ميزبان کم بودند، مفيد واقع گرديد ولی همزمان با افزايش تعداد کامپيوترهای ميزبان در شبکه اينترنت ، کارآئی روش فوق بشدت افت و غيرقابل استفاده گرديد. بمنظور حل مشکل فوق از يک فايل ساده متنی که توسط " مرکز اطلاعات شبکه " (NIC) پشتيبانی می گرديد ، استفاده گرديد.بموازات رشد اينترنت و ورود کامپيوترهای ميزبان بيشتر در شبکه ، حجم فايل فوق افزايش و بدليل ساير مسائل جانبی ، عملا" استفاده از روش فوق برای برطرف مشکل " تبديل نام به آدرس " فاقد کارآئی لازم بود. درسال 1983 ، سيستم DNS(Domain Name System) ارائه گرديد. سيستم فوق مسئول تطبيق نام به آدرس، بصورت اتوماتيک است . بدين ترتيب کاربران اينترنت بمنظور اتصال به يک کامپيوتر ميزبان ، صرفا" می تواتند نام آن را مشخص کرده و با استفاده از DNS ، آدرس IP مربوطه آن مشخص تا زمينه برقراری ارتباط فراهم گردد.
منظور از " نام" چيست ؟
در زمان استفاده از وب و يا ارسال يک E-Mail از يک "نام حوزه" استفاده می گردد. مثلا" URL)Uniform Resource Locator) مربوط به http://www.oursite.com شامل " نام حوزه " oursite.com است . در زمان استفاده از "نام حوزه " ، می بايست از سرويس دهندگان DNS بمنظور ترجمه نام به آدرس استفاده شود. سرويس دهندگان DNS درخواست هائی را از برنامه ها و يا ساير سرويس دهندگان DNS بمنظور تبديل نام به آدرس دريافت می نمايند. سرويس دهنده DNS در زمان دريافت يک درخواست ، بر اساس يکی از روش های زير با آن برخورد خواهد کرد :
قادر به پاسخ دادن به درخواست است. IP مورد نظر برای نام درخواست شده را می داند .
قادر به ارتباط با يک سرويس دهنده DNS ديگر بمنظور يافتن آدرس IP نام درخواست شده است.( عمليات فوق ممکن است تکرارگردد)
اعلام " عدم آگاهی از آدرس IP درخواست شده " و مشخص کردن آدرس IP يک سرويس دهنده DNS ديگر که آگاهی بيشتری دارد.
ارائه يک پيام خطاء در رابطه با عدم يافتن آدرس برای نام درخواست شده
فرض نمائيد ، آدرس http://www.oursite.com در برنامه مرورگر ( IE) تايپ شده باشد. مرورگر با يک سرويس دهنده DNS بمنظور دريافت آدرس IP ارتباط برقرار می نمايد. سرويس دهنده DNS عمليات جستجو برای يافتن آدرس IP را از يکی از سرويس دهندگان DNS سطح ريشه ، آغاز می نمايد. سرويس دهندگان ريشه، از آدرس های IP تمام سرويس دهندگان DNS که شامل بالاترين سطح نامگذاری حوزه ها ( COM ، NET ،ORG و ...) آگاهی دارند. سرويس دهنده DNS ، درخواست آدرس http://www.oursite.com را نموده و سرويس دهنده ريشه اعلام می نمايد که " من آدرس فوق را نمی دانم ولی آدرس IP مربوط به سرويس دهنده COM اين است ". در ادامه سرويس دهنده DNS شما با سرويس دهنده DNS مربوط به حوزه COM ارتباط و درخواست آدرس IP سايت مورد نظر را می نمايد .سرويس دهنده فوق آدرس های IP مربوط به سرويس دهنده ای که قادر به در اختيار گذاشتن آدرس IP سايت مورد نظر است را در اختيار سرويس دهنده DNS شما قرار خواهد داد. در ادامه سرويس دهنده DNS با سرويس دهنده DNS مربوطه تماس و درخواست آدرس IP سايت مورد نطر را می نمايد ، سرويس دهنده DNS آدرس IP سايت درخواست شده را در اختيار سرويس دهنده DNS شما قرار خواهد داد. با مشخص شده آدرس IP سايت مورد نظر ، امکان اتصال به سايت فراهم خواهد شد.
از نکات قابل توجه سيستم فوق ، وجود چندين سرويس دهنده هم سطح DNS است .بنابراين در صورتيکه يکی از آنها با اشکال مواجه گردد ، از ساير سرويس دهندگان بمنظور ترجمه نام به آدرس استفاده می گردد. يکی ديگر از ويژگی های سيستم فوق ، امکان Cacheing است. زمانيکه يک سرويس دهنده DNS به يک درخواست پاسخ لازم را داد ، آدرس IP مربوطه ای را Cache خواهد کرد. در ادامه زمانيکه درخواستی برای يکی از حوزه های COM واصل گردد ، سرويس دهنده DNS از آدرس Cache شده استفاده خواهد کرد.
سرويس دهندگان DNS روزانه به ميلياردها درخواست پاسخ می دهند. سيستم فوق از يک بانک اطلاعاتی توزيع شده بمنظور ارائه خدمات به متقاضيان استفاده می نمايد.
سرويس دهندگان وب
امکانات و سرويس های موجود بر روی اينترنت از طريق سرويس دهندگان اينترنت انجام می گيرد. تمام ماشين های موجود در اينترنت سرويس دهنده و يا سرويس گيرنده می باشند. ماشين هائی که برای ساير ماشين ها ، خدماتی را ارائه می نمايند ، سرويس دهنده ناميده می شوند. ماشين هائی که از خدمات فوق استفاده می نمايند ، سرويس گيرنده می باشند. اينترنت شامل سرويس دهندگان متعددی نظير سرويس دهنده وب ، سرويس دهنده پست الکترونيکی و ... بمنظور پاسخگوئی به نيازهای متعدد کاربران اينترنت می باشد.
زمانيکه به يک وب سايت متصل و درخواست يک صفحه اطلاعات می شود ، کامپيوتر درخواست کننده بمنزله يک سرويس گيرنده تلقی می گردد. در اين حالت درخواست شما ( بعنوان سرويس گيرنده ) در اختيار سرويس دهنده وب گذاشته می شود. سرويس دهنده صفحه درخواستی را پيدا و آن را برای متقاضی ارسال خواهد داشت . در مدل فوق کاربران و سرويس گيرندگان از يک مرورگر وب برای اعلام درخواست خود استفاده و سرويس دهندگان وب مسئول دريافت درخواست و ارسال اطلاعات مورد نظر برای سرويس گيرندگان می باشند.
يک سرويس دهنده دارای يک آدرس IP ايستا ( ثابت ) بوده که تغيير نخواهد کرد. کامپيوتری که با استفاده از آن به اينترنت متصل می گرديد ، دارای يک IP متغير بوده که توسط ISP مربوطه به شما اختصاص داده می شود. آدرسIP تخصيص يافته در طول مدت اتصال به اينترنت ( يک جلسه کاری ) ثابت بوده و تغيير نخواهد کرد. آدرس IP نسبت داده به شما در آينده و تماس مجدد با ISP ممکن است تغيير نمايد. مراکز ISP برای هر يک از پورت های خود يک IP ايستا را نسبت می دهند. بديهی است در آينده با توجه به پورت مورد نظر که در اختيار شما قرار داده می شود، ممکن است آدرس IP نسبت به قبل متفاوت باشد.
هر يک از سرويس دهندگان ، سرويس های خود را از طريق پورت های مشخصی انجام می دهند. مثلا" در صورتيکه بر روی يک ماشين ، سرويس دهندگان وب و FTP مستقر شده باشند ، سرويس دهنده وب معمولا" از پورت 80 و سرويس دهنده FTP از پورت 21 استفاده می نمايند. در چنين حالتی سرويس گيرندگان از خدمات يک سرويس خاص که دارای يک آدرس IP و يک شماره پورت منخصر بفرد است ، استفاده می نمايند. زمانيکه سرويس گيرنده ، از طريق يک پورت خاص به يک سرويس متصل می گردد ، بمنظور استفاده از سرويس مورد نظر، از يک پروتکل خاص استفاده خواهد شد.. پروتکل ها اغلب بصورت متنی بوده و نحوه مکالمه بين سرويس گيرنده و سرويس دهنده را تبين می نمايند. سرويس گيرنده وب و سرويس دهنده وب از پروتکل HTTP)Hypertext Transfer Protocol) برای برقراری مکالمه اطلاعاتی بين خود، استفاده می نمايند.
شبکه ها ، روترها ، NAPs ، ISPs ، سرويس دهندگان DNS و سرويس دهندگان قدرتمند، همگی سهمی در شکل گيری و سرويس دهی بزرگترين شبکه موجود در سطح جهان ( اينترنت ) را برعهده دارند. عناصر فوق در زندگی مدرن امروزی جايگاهی ويژه دارند. بدون وجود آنها ، اينترنتی وجود نخواهد داشت و بدون وجود اينترنت ، زندگی امروز بشريت را تعريفی ديگر لازم است !
سرويس دهنده وب
وب يکی از سرويس های ارائه شده بر روی اينترنت است . با استفاده از سرويس فوق امکان ارائه و توزيع اطلاعات با محتويات دلخواه و به اشکال متفاوت فراهم می گردد. اطلاعات در حريم های خاصی با نام " صفحات وب " سازماندهی می گردند. روزانه ميليون ها صفحه وب در اينترنت جهت استفاده ، درخواست و مورد مطالعه قرار می گيرد. کاربران( سرويس گيرندگان ) اينترنت با استفاده از نرم افزارهای مربوطه ( معمولا" مرورگرهای وب ) صفحات مورد نظر خود را از سرويس دهندگان اينترنت درخواست می نمايند. سرويس دهندگان ، بمنظور ارائه خدمات مبتنی بر وب از سرويس دهنده وب کمک می گيرند. سرويس دهنده وب درخواست کاربر اينترنت را اخذ و پس از يافتن اطلاعات درخواست شده ، آنها را برای متقاضی ارسال خواهد کرد. متقاضيان وب و سرويس دهندگان وب ، بمنظور مبادله اطلاعاتی از پروتکل Http استفاده می نمايند. در ادامه فرآيند فوق بطور مبسوط بررسی خواهد شد.
فرآيند درخواست و پاسخ
در زمان درخواست يک صrفحه وب توسط سرويس گيرنده ، عمليات زير بمنظور تامين خواسته وی انجام خواهد شد:
مرورگر وب ( ابزار کاربران ) ، آدرس تايپ شده توسط کاربر (URL) را به سه بخش تقسيم می نمايد
پروتکل (http) ، نام سرويس دهنده و نام فايل درخواست شده، بخش های سه گانه مورد نظر خواهند بود.
مرورگر با يک سرويس دهنده DNS مرتبط تا نام سرويس دهنده داده شده را به معادل IP آن تبديل نمايد.
پس از مشخص شدن آدرس IP ، مرورگر با سرويس دهنده ارتباط برقرار می نمايد.
با استفاده از پروتکل HTTP ، مرورگر يک درخواست GET را بمنظور دريافت فايل درخواتسی ، ارسال می دارد.
سرويس دهنده ، محتويات صفحه وب درخواست شده را برای مرورگر وب ارسال می نمايد.
مرورگر اطلاعات ارسال شده ( شامل تگ های HTML) را تفسير و اطلاعات مورد نظر را نمايش خواهد داد.
در فرآيند فوق از اصطلاحاتی استفاده شده که در ادامه به برخی از آنها اشاره می گردد.
اينترنت
اينترنت ، شبکه ای مشتمل بر ميليون ها کامپيوتر بوده که با توجه به بستر موجود، قادر به ارتباط با يکديگر می باشند. مثلا" می توان با استفاده از تلفن ( منزل ) به يک مرکز ارائه دهنده خدمات اينترنت (ISP) متصل و از اينترنت استفاده نمود. در چنين حالتی کامپيوتر مورد نظر بعنوان بخشی از شبکه بزرگ اينترنت محسوب خواهد شد. .برخی از کاربران در ادارات خود و با استفاده از بستر ايجاد شده ، به اينترنت متصل می گردند. در چنين حالتی کاربران از شبکه محلی نصب شده در سازمان استفاده می نمايند. شبکه فوق با استفاده از خطوط مخابراتی خاص و يا ساير امکانات مربوطه به يک مرکز ارائه دهنده خدمات اينترنت متصل شده است . مرکز ارائه دهنده خدمات اينترنت نيز ممکن است به يک شبکه بزرگتر متصل شده باشد. اينترنت شبکه ای مشتمل بر شبکه های بيشماری است ( شبکه ای از ساير شبکه ها )
سرويس گيرندگان و سرويس دهندگان
تمام ماشين های موجود در اينترنت سرويس دهنده و يا سرويس گيرنده می باشند. ماشين هائی که برای ساير ماشين ها ، خدماتی را ارائه می نمايند ، سرويس دهنده ناميده می شوند. ماشين هائی که از خدمات فوق استفاده می نمايند ، سرويس گيرنده می باشند. اينترنت شامل سرويس دهندگان متعددی نظير سرويس دهنده وب ، سرويس دهنده پست الکترونيکی و ... بمنظور پاسخگوئی به نيازهای متعدد کاربران اينترنت می باشد. يک سرويس دهنده ، ممکن است يک و يا بيش از يک سرويس را بر روی اينترنت ارائه دهد. مثلا" ممکن است يک سرويس دهنده دارای نرم افزارهای لازم برای ارائه سرويس های وب و سرويس پست الکترونيکی و يا سرويس FTP باشد. سرويس گيرندگان در زمان ارتباط با سرويس دهنده ، درخواست خود را برای يکی از سرويس های نصب شده بر روی سرويس دهنده ارسال خواهند داشت . مثلا" يک مرورگر وب درخواست خود را برای سرويس دهنده وب، يک برنامه ارسال کننده پيام الکترونيکی درخواست خود را برای يک سرويس دهنده پست الکترونيکی و .. . ارسال می نمانيد.
آدرس های IP
هر ماشين بر روی اينترنت دارای يک آدرس منحصر بفرد IP است. سرويس دهندگان اينترنت دارای آدرس های IP ثابت ( ايستا) بوده که تغيير نخواهد کرد. کامپيوتری که با استفاده از آن به اينترنت متصل می گرديد ، دارای يک IP متغير بوده که توسط ISP مربوطه به شما اختصاص داده می شود. آدرس IP تخصيص يافته در طول مدت اتصال به اينترنت ( يک جلسه کاری ) ثابت بوده و تغيير نخواهد کرد. آدرس IP نسبت داده به شما در آينده و تماس مجدد با ISP ممکن است تغيير نمايد. مراکز ISP برای هر يک از پورت های خود يک IP ايستا را نسبت می دهند. بديهی است در آينده با توجه به پورت مورد نظر که در اختيار شما قرار داده می شود، ممکن است آدرس IP نسبت به قبل متفاوت باشد.
سرويس دهندگان نام
استفاده از آدرس IP برای دستيابی به سرويس دهندگان در اينترنت ، برای اکثر کاربران ( سرويس گيرندگان ) مشکل است . تمام سرويس دهندگان موجود بر روی اينترنت از اسامی خاص خود که برای کاربران قابل فهم تر است ، استفاده می نمايند. اسامی فوق "اسامی حوزه " ناميده می شود. مثلا" www.oursite.com يک نام دائمی و خوانا برای سرويس گيرندگان اينترنت است .
در زمان استفاده از يک "نام حوزه " ، می بايست از سرويس دهندگان DNS بمنظور ترجمه نام به آدرس استفاده شود. سرويس دهندگان DNS درخواست هائی را از برنامه ها و يا ساير سرويس دهندگان DNS بمنظور تبديل نام به آدرس دريافت می نمايند. سرويس دهنده DNS در زمان دريافت يک درخواست ، بر اساس يکی از روش های زير با آن برخورد خواهد کرد :
قادر به پاسخ دادن به درخواست است. IP مورد نظر برای نام درخواست شده را می داند .
قادر به ارتباط با يک سرويس دهنده DNS ديگر بمنظور يافتن آدرس IP نام درخواست شده است.( عمليات فوق ممکن است تکرارگردد)
اعلام " عدم آگاهی از آدرس IP درخواست شده " و مشخص کردن آدرس IP يک سرويس دهنده DNS ديگر که آگاهی بيشتری دارد.
ارائه يک پيام خطاء در رابطه با عدم يافتن آدرس برای نام درخواست شده
فرض نمائيد ، آدرس http://www.oursite.com در برنامه مرورگر ( IE) تايپ شده باشد. مرورگر با يک سرويس دهنده DNS بمنظور دريافت آدرس IP ارتباط برقرار می نمايد. سرويس دهنده DNS عمليات جستجو برای يافتن آدرس IP را از يکی از سرويس دهندگان DNS سطح ريشه ، آغاز می نمايد. سرويس دهندگان ريشه، از آدرس های IP تمام سرويس دهندگان DNS که شامل بالاترين سطح نامگذاری حوزه ها می باشند ، ( COM ، NET ،ORG و ...) آگاهی دارند. سرويس دهنده DNS ، درخواست آدرس http://www.oursite.com را می نمايد. سرويس دهنده ريشه ، اعلام می نمايد که " من آدرس فوق را نمی دانم ولی آدرس IP مربوط به سرويس دهنده COM اين است " در ادامه سرويس دهنده DNS شما با سرويس دهنده DNS مربوط به حوزه COM ارتباط و درخواست آدرس IP سايت مورد نظر را می نمايد .سرويس دهنده فوق آدرس های IP مربوط به سرويس دهنده ای که قادر به در اختيار گذاشتن آدرس IP سايت مورد نظر است را در اختيار سرويس دهنده DNS شما قرار خواهد داد. در ادامه سرويس دهنده DNS با سرويس دهنده DNS مربوطه تماس و درخواست آدرس IP سايت مورد نطر را می نمايد ، سرويس دهنده DNS آدرس IP سايت درخواست شده را در اختيار سرويس دهنده DNS شما قرار خواهد داد. با مشخص شده آدرس IP سايت مورد نظر ، امکان اتصال به سايت فراهم خواهد شد.
پورت ها
هر يک از سرويس دهندگان ، سرويس های خود را از طريق پورت های مشخصی انجام می دهند. مثلا" در صورتيکه بر روی يک ماشين ، سرويس دهندگان وب و FTP مستقر شده باشند ، سرويس دهنده وب معمولا" از پورت 80 و سرويس دهنده FTP از پورت 21 استفاده می نمايند. در چنين حالتی سرويس گيرندگان از خدمات يک سرويس خاص که دارای يک آدرس IP و يک شماره پورت منخصر بفرد است ، استفاده می نمايند. زمانيکه سرويس گيرنده از طريق يک پورت خاص به يک سرويس متصل می گردد ، بمنظور ارتباط با سرويس مورد نظر از يک پروتکل خاص استفاده خواهد شد. پروتکل ها اغلب بصورت متنی بوده و نحوه مکالمه بين سرويس گيرنده و سرويس دهنده را را تبين می نمايند. سرويس گيرنده وب و سرويس دهنده وب از پروتکل HTTP)Hypertext Transfer Protocol) برای برقراری مبادله اطلاعاتی بين خود استفاده می نمايند.
صفحات وب
وب يکی از مهمترين سرويس های اينترنت است . حريم اطلاعات در وب " صفحه وب " ناميده می شود. صفحات وب در ارائه سرويس وب دارای نقشی حياتی می باشند. صفحات وب با استفاده از HTML ايجاد می گردند. HTML شامل مجموعه ای از تگ های از قبل تعريف شده و ثابت بوده که با استفاده از آنان می توان نحوه نمايش محتويات يک صفحه وب را برای نمايش دهندگان صفحات وب ( مرورگرها ) مشخص کرد. مرورگرهای وب دارای نرم افزار لازم برای تفسير هر يک از تگ های مربوطه و نمايش آنها می باشند.
قبل از بررسی HTML و امکانات مربوطه آن، لازم است در ابتدا با برخی از موارد مرتبط آشنائی اوليه بوجود آيد.
● صفحه وب . صفحه وب يک فايل ساده متنی بوده که محتويات آن علاوه بر متن، شامل تگ های HTML نيز می باشد. تگ های فوق ، نحوه نمايش اطلاعات توسط يک مرورگر را مشخص و تشريح می نمايند. تگ های HTML ، دستورالعمل های ساده ای بوده که نحوه نمايش محتويات صفحه را برای مرورگر وب ، تبين می نمايد. مرورگر بمنظور اتخاذ تصميم در رابطه با نحوه نمايش اطلاعات ، تگ های HTML را تفسير می نمايند.
● HTML يک " زبان نشانه گذاری " است . زبان فوق نحوه فرمت ( قالب ) يک صفحه را تشريح می نمايد. با استفاده از زبان فوق می توان : نوع ، اندازه و رنگ يک فونت ، ايجاد جداول ، استفاده از فايل های گرافيکی بهمراه صفحات وب ، استفاده از فايل های صوتی تصويری بهمراه صفحات وب و ... را مشخص نمود.
● مرورگر وب . مرورگر وب ( نظير Internet Explorer و يا Netescape Navigator) ، نرم افزاری است که دو کار اصلی را انجام می دهد:
▪ مرورگر وب با نحوه درخواست يک صفحه وب از سرويس دهنده وب آشنائی دارد. بدين ترتيب برنامه های فوق قادر به درخواست يک صفحه وب از سرويس دهنده وب و نمايش آن بر روی کامپيوتر سرويس گيرنده می باشند.
▪ مرورگر وب با نحوه تفسير تگ های HTML آشنائی دارد. پس از تفسير تگ های HTML زمينه نمايش اطلاعات موجود در صفحه وب با فرمت مشخص شده ، بوجود می آيد.
● سرويس دهنده وب . سرويس دهنده وب ، نرم افزاری است که قادر به پاسخگودی به مرورگر وب و ارسال صفحه درخواستی برای مرورگر است . صفحات وب بر اساس يک ساختار مشخص و تحت يک نام واحد ( نام حوزه ) بر روی سرويس دهنده وب ذخيره می گردند. بر روی يک سرويس دهنده وب امکان استقرار صفحات وب متعدد و با ساختارهای متمايز وجود دارد.
مشاهده محتويات اوليه يک صفحه وب
بمنظور مشاهده محتويات اوليه (Source) يک صفحه وب می توان با استفاده از گزينه "View Source" محتويات آن را مشاهده کرد. بدين منظور می توان کليد سمت راست موس را فعال ( زمانيکه صفحه مورد نظر توسط مرورگر نمايش داده شده است ) و گزينه "View Source" را انتخاب کرد. در ادامه پنجره ای فعال و کلمات و کاراکترهای مربوطه نمايش داده می شود. کلمات و کاراکترهای فوق ، کدهای برنامه نويسی Html می باشند. هر عنصر(Element) بهمراه کد مربوط ، يک تگ Html می باشد.
تگ HTML
يک تگ Html ، کدی است که به مرورگر اعلام می نمايد با متن مورد نظر چه رفتاری را می بايست داشته باشد. هر تگ بصورت حروف و يا کلماتی که بين علامت < و > می باشند ، نشان داده می شود ( مثلا" <Body> ). برای اعلام خاتمه عمليات مورد نظر در رابطه با يک تگ خاص به مروگر، از "/" بهمراه تگ مربوطه استفاده می شود ( مثلا" <Body/> ) . اکثر تگ ها بصورت زوج ( شروع و پايان) استفاده می گردند. برخی از تگ ها تابع قانون فوق نمی باشند.
هر صفحه وب دارای تگ های زير در ابتدای صفحه است :
<HTML> . ابتدای يک صفحه وب را مشخص می نمايد.
<HEAD> . هدر صفحه وب را مشخص می نمايد
<TITLE> . عنوان در نظر گرفته شده برای صفحه وب را مشخص می نمايد.
<BODY> . ابتدای محتويات صفحه وب را مشخص می نمايد.
تگ های زير می بايست در انتهای صفحه بسته گردند.
<HTML> . ابتدای يک صفحه وب را مشخص می نمايد.
<BODY> . ابتدای محتويات صفحه وب را مشخص می نمايد.
ايجاد يک صفحه وب
برای ايجاد صفحات وب از روش های متعددی استفاده می گردد.صدها شرکت در اين زمينه ابزارهائی را بدين منظور طراحی و عرضه نموده اند. در مقطع فعلی هدف صرفا" آشنائی با اصول اوليه صفحات وب می باشد ، بنابراين می توان از ابزارهای ساده ای نظير اديتورهای ساده متنی استفاده کرد. با توجه به نوع سيستم عامل نصب شده بر روی کامپيوتر می توان از گزينه های متفاوتی در اين زمينه استفاده کرد. مثلا" کاربران ويندوز می توانند از نرم افزار Notepad که يک اديتور ساده متنی است ، استفاده نمايند. اديتور را فعال و تگ های Html زير را در آن تايپ نمائيد :
<html>
<head>
<title> اولين صفحه وب </title>
</head>
<body>
اين اولين صفحه وبی است که نوشته می گردد
</body>
</html>
پس از تايپ تگ های فوق ، فايل را با نام دلخواه و انشعاب html و يا htm ذخيره نمائيد. در ادامه مرورگر موجود بر روی کامپيوتر خود را فعال و فايل فوق را با استفاده از آن فعال (open) نمائيد. صفحه وب در مرورگر بصورت زير نمايش داده می شود.
در ادامه برخی از تگ های متداول Html توضيح داده می شود.
● تگ های Bold,Italic,Underline
برای پررنگ نمودن هر قسمت از متن دلخواه می توان ، آن را بين تگ های <B> و <B/> قرار داد.
خروجی تگ Html
اين قسمت پر رنگ است اين قسمت <B> پر رنگ <B/> است.
برای ايتاليک نمودن هر قسمت از متن دلخواه می توان ، آن را بين تگ های <I> و <I/> قرار داد.
خروجی تگ Html
اين قسمت ايتاليک است اين قسمت <I> ايتاليک <I/> است.
برای زيرخط داشتن هر قسمت از متن دلخواه می توان ، آن را بين تگ های <U> و <U/> قرار داد.
خروجی تگ Html
اين قسمت زيرخط دارد اين قسمت <U> زيرخط <U/> دارد
● تگ های پاراگراف و خط فاصله
با استفاده از <BR> می توان بين خطوط فاصله ( خط خالی ) ايجاد کرد.
خروجی تگ Html
اين قسمت
خط دوم نمايش داده می شود اين قسمت <BR> خط دوم نمايش داده می شود
تگ <P> ، باعث ايجاد يک پاراگراف می گردد. در اين حالت بين خطوط ، فواصل بيشتری بوجود می آيد.
خروجی تگ Html
اين قسمت
خط دوم نمايش داده می شود اين قسمت <P> خط دوم نمايش داده می شود
تگ <hr> باعث ايجاد يک خط افقی می شود.
خروجی تگ Html
اين يک خط افقی است.
________________________________________ اين يک خط افقی است. <hr>
● تگ های نوع ، اندازه و رنگ فونت
بمنظور تغيير رنگ متن دلخواه از تگ <Font color="color"> ... </Font> استفاده می شود.
خروجی تگ Html
اين قسمت آبی است اين قسمت <" Font color="Blue> آبی<Font/> است
برای تعيين رنگ می توان از کد معادل آن ( بصورت مبنای شانزده ) نيز استفاده کرد :
<font color= "#FDFD00">
در صورتيکه قصد اختصاص يک رنگ برای تمام نوشته های موجود در يک صفحه وب را داشته باشيد ، می توان در بخش <Body> از text=color بصورت زير استفاده کرد.
<Body text="blue" >
برای تغيير نوع فونت از تگ <font face="fonttype"> ...</font> استفاده می گردد.
خروجی تگ Html
اين قسمت با فونت تيتر نوشته شده است اين قسمت با <" Font face="Titr> فونت تيتر<Font/> نوشته شده است
برای تغيير اندازه فونت از تگ <font size="value"> ...</font> استفاده می گردد. اندازه فوتت پيش فرض سه است . در صورت تمايل می توان در بخش value از مقاديری بصورت 2 + ( افزايش به اندازه دو ) و يا 2 - ( کاهش به اندازه دو ) نيز استفاده کرد.
خروجی تگ Html
اين قسمت با اندازه فونت نوشته شده است اين قسمت با <" Font size="4> اندازه فونت<Font/> نوشته شده است
اين قسمت با اندازه فونت نوشته شده است اين قسمت با < Font size=+2> اندازه فونت<Font/> نوشته شده است
اين قسمت با اندازه فونت نوشته شده است اين قسمت با <Font size= -2> اندازه فونت<Font/> نوشته شده است
برای تغييراندازه يک فونت می توان از تگ های <small> و يا <big> نيز استفاده کرد.
خروجی تگ Html
اين قسمت کوچک است اين قسمت <small> کوچک <small/> است.
اين قسمت بزرگ است اين قسمت <big> بزرگ <big/> است.
با استفاده از تگ های هدينگ ، نيز می توان اندازه يک فونت را تغيير داد. ( متن مورد نظر بصورت پررنگ نيز نوشته می شود)
خروجی تگ Html
اين عنوان يک است <H1>اين عنوان يک است<H1/>
اين عنوان دو است <H2>اين عنوان دو است<H2/>
اين عنوان سه است <H3>اين عنوان سه است<H3/>
● تغيير رنگ زمينه يک صفحه
برای تغيير رنگ زمينه يک صفحه بهمراه تگ <Body> از bgcolo=color استفاده می شود.
خروجی تگ Html
<body bgcolor="Red">
●ايجاد ليست
سه نوع ليست وجود دارد : Unordered ,Ordered,Descriptive در ادامه به نحوه استفاده از هر يک اشاره می گردد.
- يک ليست Unordered بصورت زير است :
Unordered list
مورد يک
مورد دوم
مورد سوم
برای ايجاد يک ليست unordered ، از تگ <ul> و برای مشخص نمودن هر آيتم ليست از تگ <li> استفاده می شود. نوع bullet ( قبل هر آيتم قرار می گيرد) می تواند Circle , square , disc باشد . بمنظور تغيير نوع bullet می توان بهمراه تگ <ul> از type استفاده کرد.
خروجی تگ Html
مورد يک
مورد دوم
مورد سوم <UL>
<li> مورد يک
<li> مورد دوم
<li> مورد سوم
</UL>
- يک ليست ordered بصورت زير است :
Ordered list
1. مورد يک
2. مورد دوم
3. مورد سوم
برای ايجاد يک ليست ordered ، از تگ <ol> و برای مشخص نمودن هر آيتم ليست از تگ <li> استفاده می شود.
خروجی تگ Html
1. مورد يک
2. مورد دوم
3. مورد سوم <OL>
<li> مورد يک
<li> مورد دوم
<li> مورد سوم
</OL>
نحوه مرتب سازی ليست ( قبل هر هر آيتم قرار می گيرد) می تواند تغيير داده شود . بمنظور تغيير نوع ليست می توان بهمراه تگ <ol> از type استفاده کرد. در اين حالت می توان از "A" بمنظور مرتب سازی ليست بر اساس حروف بزرگ ، از حرف "a" برای مرتب سازی ليست بر اساس حروف کوچک ، از حرف "I" برای مرتب سازی ليست بر اساس حروف بزرگ رومی و از حرف "i" برای مرتب سازی ليست بر اساس حروف رومی کوچک استفاده کرد. مثلا" دستور زير باعث نمايش ليست با استفاده از حروف رومی می گردد:
<OL type="I" >
يک ليست Descriptive ، ليستی از آيتم ها را ايجاد که در سطر دوم متن مورد نظر دارای تورفتگی است.
Descriptive list
مورد يک
مورد مربوط به يک
مورد دوم
از تگ <dl> برای تعريف ليست استفاده می شود. تگ <dt> برای سطرهای معمولی و از تگ <dd> برای سطرهائی شامل تورفتگی استفاده می شود.
خروجی تگ Html
مورد يک
مورد مربوط به يک
مورد دوم
<DL >
<dt> مورد يک
<dd>مورد مربوط به يک
<dt> مورد دوم
</DL>
● لينک به ساير سايت ها و صفحات
يکی از ويژگی های جالب صفحات وب ، امکان ايجاد لينک ( پيوند ) به ساير صفحات و سايت ها است . بدين منظور از تگ <a> بهمراه href که آدرس مورد نظر را مشخص می کند در ابتدای عنوان مورد نظر استفاده شده و در انتهای عنوان نيز از تگ </a> استفاده می شود.
<a href = "http://www.oursite.com"> برای ورود به سايت در اين محل کليک نمائيد </a>
برای ورود به سايت در اين محل کليک نمائيد
● پنجره جديد
در صورتيکه قصد داشته باشيم ، کاربران سايت پس از اينکه بر روی يک لينک ، کليک می نمايند ، صفحه حاوی لينک را کماکن در اختيار داشته باشند ، می توان از تگ <target=_Blank> همراه تگ <a> استفاده کرد. در چنين حالتی ، پس از اينکه کاربران بر روی لينک مورد نظر ، کليک نمودند ، يک پنجره خالی حديد فعال و محتويات سايت و يا صفحه لينک شده در آن نمايش داده خواهد .
<a href = "http://www.oursite.com" target="_Blank" > برای ورود به سايت در اين محل کليک نمائيد </a>
برای ورود به سايت در اين محل کليک نمائيد
● رنگ لينک ها
رنگ آبی بعنوان رنگ پيش فرض برای لينک ها در نظر گرفته شده است . بمنظور تغيير رنگ لينک ( قبل از مشاهده صفحه لينک شده ) و رنگ لينک ملاقات شده ( مشاهده شده ) می توان از تگ های <link> و <vlink> استفاده کرد . مثال زير نحوه عمليات فوق را نشان می دهد:
<body link = "Red" vlink = "gray" >
● لينک دريافت نامه الکترونيکی
در صورتيکه بخواهيم بر روی صفحه يک لينک بمنظور دريافت E-mail داشته باشيم ، بهمراه تگ <a> ، آدرس E-mail مربوطه را نيز مشخص نمود.
<a href = "mailto:Test@Test.com"> برای ارسال نامه الکترونيکی در اين محل کليک نمائيد </a>
برای ارسال نامه الکترونيکی در اين محل کليک نمائيد
● اضافه کردن تصوير و گرافيک
برای اضافه نمودن تصوير در يک صفحه وب از تگ زير استفاده می شود.
<img src= " نام فايل گرافيکی مورد نظر " >
● تراز متن
متن و تصاوير استفاده شده در يک صفحه وب ، بصورت پيش فرض " تراز از سمت چپ " می گردند. در صورتيکه بخواهيم بخش های خاص از صفحه در وسط قرار بگيرد ، از تگ <center> در ابتدای بخش مورد نظر و از تگ <center/> در انتهای بخش ، استفاده می شود.
● ايجاد جدول
برای ايجاد جدول از تگ <table> ، سطر از تگ <tr> ،هر بخش داده از <td> استفاده می شود. فرض کنيد ،قصد ايجاد يک جدول مشابه شکل زير را داشته باشيم :
A1 A2
B1 B2
C1 C2
جدول فوق دارای سه سطر و دو ستون است . برای ايجاد جدول فوق از تگ های زير استفاده می شود:
<table> شروع جدول
<tr> شروع سطر اول
<td> شروع اولين سلول سطر اول (A1)
</td> پايان اولين سلول (A1)
<td> شروع دومين سلول (A2)
</td> پايان دومين سلول (A2)
</tr> پايان سطر اول
<tr> شروع سطر دوم
<td> شروع اولين سلول سطر دوم (B1)
</td> پايان دومين سلول (B1)
<td> شروع دومين سلول (B2)
</td> پايان دومين سلول (B2)
</tr> پايان سطر دوم
<tr> شروع سطر سوم
<td> شروع اولين سلول سطر سوم (C1)
</td> پايان اولين سلول (C1)
<td> شروع دومين سلول (C2)
</td> پايان دومين سلول (C2)
</tr> پايان سطر سوم
</table> پايان جدول
برای تعريف رنگ زمينه برای هر سطر و يا سلول می توان بهمراه تگ های <tr> و يا <td> از bgcolor="Color استفاده کرد.
<tr bgcolor = "red" >
برای تعريف اندازه طول و عرض يک جدول ، در زمان تعريف جدول می توان از width و height بمنظور مشخص نمودن اندازه جدول ( بر حسب پيکسل و يا درصد ) استفاده کرد.
<table width=250 height=300 >
برای مشخص نمودن طول و عرض هر سطر و يا سلول نيز می توان از width و يا height استفاده کرد.
Cellpading ، تگ فوق فضای خالی بين هر يک از گوشه های سلول با داده های موجود در سلول را مشخص می نمايد.
<table borde = 1 cellpadding = 3 >
Cellspacing ، تگ فوق تعداد فضای خالی ( بر حسب پيکسل ) بين هر يک سلول ها را مشخص می نمايد.
<table borde = 1 cellspacing =13 >
Alignment ، تمام سلول ها ی موجود در يک جدول بصورت پيش فرض "تراز از چپ " می گردند. برای تراز يک سلول می توان هر يک از تگ های <td> ، <tr> را بهمراه align = direction استفاده کرد.
<td align = "Right" >
مودم های کابلی
در برخی از کشورهای دنيا نظير امريکا ساليان متمادی است که مردم از تلويزيون های کابلی استفاده می نمايند. تنوع شبکه های تلويزيونی و کيفيت تصاوير از مهمترين دلايل گرايش مردم به تلويزيون های کابلی است . مشترکين تلويزيون های کابلی دارای يک گزينه مناسب جهت اتصال به اينترنت می باشند : مودم های کابلی . مودم های کابلی با تکنولوژی DSL رقابت می نمايند.
مبانی مودم های کابلی
هر يک از سيگنال های تلويزيون در تلويزيون های کابلی دارای کانالی به اندازه 6 مگاهرتز ( شش ميليون سيکل در ثانيه ) است. کابل های کواکسيال استفاده شده در تلويزيون های کابلی قادر به حمل صدها سيگنال مگاهرتزی می باشند. در سيستم تلويزيون های کابلی ، سيگنال های مربوط به هر کانال، پهنای باندی به اندازه 6 مگاهرتز را اشغال می نمايند. در اغلب سيستم های فوق صرفا" از کابل کواکسيال استفاده می گردد. در ساير سيستم ها از فيبر نوری استفاده می گردد. ارسال سيگنا لها از طريق فيبر تا نزديکترين ناحيه و يا محل ، انجام و در ادامه سيگنالهای مورد نظر با استفاده از کابل های کواکسيال به منزل مشترکين انتقال داده می شوند.
شرکت هائی که امکان دستيابی به اينترنت را از طريق کابل فراهم می نمايند ، قادر به ارسال اطلاعات و داده های اينترنت ازطريق کابل خواهند بود. علت اين امر برخورد مودم های کابلی با داده ها بصورت downsteam است. ( اطلاعات از اينترنت برای هر کامپيوتر و از طريق يک کانال 6 مگاهرتزی ارسال می گردد ) در زمان ارسال اطلاعات توسط کاربران ، هر يک از کاربران به پهنای باند بمراتب کمتری ( دو مگاهرتز) نياز خواهند داشت. بمنظور ارسال اطلاعات و دريافت اطلاعات کاربران از طريق مودم های کابلی به دو دستگاه خاص نياز است : يک مودم کابلی( در محل مشترک )و يک "سيستم توقف مودم کابلی" CMTS)Cable Modem termination system) در محل شرکت ارائه دهنده خدمات .
اجزای يک مودم کابلی
مودم های کابلی می توانند از نوع داخلی (Internal) و يا خارجی (External) باشند. مودم های کابلی دارای اجزای اساسی زير می باشند :
يک Tuner
يک Demodulator
يک Modulator
يک دستگاه MAC)media access control)
يک ريزپردازنده
در ادامه هر يک از اجزای فوق تشريح می گردد.
Tuner
tuner به کابل مربوطه متصل خواهد شد. در برخی حالات از يک Splitter ( تقسيم کننده ) بمنظور نفکيک کانال داده اينترنت از کانال های تلويزيونی استفاده می گردد. tuner سيگنال های مدوله شده ديجيتال را دريافت و آنها را در اختيار demodulator قرار می دهد. در برخی حالات tuner از يک diplexer استفاده می نمايد. diplexer ، امکان استفاده tuner از يک مجموعه فرکانس ها ( معمولا" بين 42 و 850 مگا هرتز ) برای ترافيک downstream و مجموعه ديگر از فرکانس ها ( معمولا" 5 و 42 مگاهرتز ) را برای ترافيک upstream فراهم می نمايد. در برخی از سيستم ها ( در اغلب سيستم هائی که دارای محدوديت ظرفيت برای کانال می باشند ) ، از tuner مودم کابلی برای داده های Downstream و از يک مودم معمولی (Dial-Up) برای ترافيک upstream استفاده می گردد. در هر يک از موارد فوق ، tuner پس از دريافت سيگنال ، آن را برای يک demodulator ارسال خواهد کرد.
Demodulator
اکثر demodulator ها ، چهار عمليات اساسی را انجام می دهند . يک سيگنال راديوئی ( حاوی اطلاعات رمز شده با تغيير amplitude و phase) را بعنوان ورودی گرفته و آن را به يک سيگنال ساده قابل پردازش توسط يک "مبدل آنالوگ به ديجيتال " ، تبديل می نمايد. مبدل مربوطه پس از دريافت سيگنال ( ولتاژ آن متغير است ) ، آن را به مجموعه ای از صفر و يک تبديل می نمايد. در فرآيند فوق از يک ماژول تصحيح کننده خطاء ، بمنظور بررسی صحت اطلاعات دريافت شده استفاده خواهد شد. بدين ترتيب در صورت بروز خطاء در ارسال اطلاعات ، امکان تشخيص و برخورد با آنان وجود خواهد داشت .
Modulator
در مودم های کابلی که از سيستم کابل برای ترافيک upstream استفاده می نمايند،از يک modulator بمنظور تبديل داده های ديجيتال به سيگنا ل های راديوئی برای انتقال اطلاعات استفاده می شود. عنصر فوق از سه بخش مجزا تشکيل شده است :
يک بخش بمنظور درج اطلاعات استفاده شده برای تصحيح خطاء
يک QAM modulator
يک مبدل ديجيتال به آنالوگ
MAC
MAC بين بخش های Downstream و Upstream يک مودم کابلی قرار گرفته و بعنوان يک اينترفيس بين بخش های نرم افزاری و سخت افزاری ، پروتکل های متفاوت شبکه ها عمل می نمايد. تمام دستگاههای شبکه دارای MAC می باشند. در مودم های کابلی با توجه به پيچيدگی موجود، سعی می گردد که برخی از عمليات مربوط به MAC توسط پردازنده اصلی مودم کابلی صورت پذيرد.
ريزپردازنده
عملکرد ريزپردازنده بستگی به نوع انتظارات مربوطه از مودم های کابلی و نحوه تامين انتظارات دارد.در برخی موارد مودم کابلی خود بعنوان بخشی از يک سيستم کامپيوتری بزرگ بوده و يا ممکن است دستيابی به اينترنت بدون وساطت عناصر ديگر ، مستقيما" توسط مودم کابلی انجام گردد.
CMTS)Cable Modem termination system)
عملکرد CMTS در مودم های کابلی ( تجهيزات نصب شده در شرکت ارائه دهنده خدمات فوق ) ، مشابه DSLAM در DSL است . CMTS ، ترافيک مجموعه ای از مشترکين را اخذ و پس از استقرار در يک کانال ، آنها را برای مرکز ارائه دهنده خدمات اينترنت (ISP) ارسال می دارد. اطلاعات ارسال شده توسط ISP برای تمام مشترکين فرستاده خواهد شد. ( نظير شبکه های اترنت ) . تشخيص اينکه اطلاعات ارسالی مربوط به کداميک از مشترکين است برعهده تجهيزات استفاده شده در محل مشتری است . اطلاعاتی که توسط مشترکين برای CMTS ارسال می گردد ،توسط ساير مشترکين قابل مشاهده نخواهد بود. پهنای باند مربوطه برای ارسال اطلاعات مشترکين به مجموعه ای از واحدهای زمانی ( بر حسب ميلی ثانيه ) تقسيم و هر يک از کاربران قادر به استفاده از پهنای باند فوق در يک مقطع زمانی پيوسته خواهند بود.
يک CMTS قادر به ارسال اطلاعات 1.000 کاربر اينترنت از طريق يک کانال 6 مگاهرتزی است . هر کانال قادر به ارسال 30 تا 40 مگابيت در ثانيه است . بدين ترتيب کاربران دارای سرعت و کارآئی بمراتب بيشتر نسبت به مودم های معمولی می باشند.
در صورتيکه کاربری با استفاده از مودم کابلی به اينترنت متصل گردد ( صرفا" کاربر فوق در لحظه مورد نظر به اينترنت متصل است ) ، تمام پهنای باند موجود به وی اختصاص داده خواهد شد . بموازات ورود ساير کاربران به شبکه و يا انجام عمليات سنگين توسط برخی از کاربران ، سرعت و کارآئی هر يک از کاربران بمنظور دستيابی به اطلاعات افت خواهد کرد ( پهنای باند بصورت مشترک بين تمام کاربران و بر اساس يک الگوريتم زمانبندی خاص اختصاص داده می شود ) در چنين مواردی ، شرکت های ارائه دهنده خدمات مودم کابلی می بايست يک کانال جديد را اضافه و با توزيع مناسب کاربران بر روی هر يک از کانال های موجود ، قادر به برطرف نمودن مشکل سرعت و کارآئی کاربران و مشترکين خود می باشند. کارآئی دستيابی به اينترنت با استفاده از مودم های کابلی بر خلاف خطوط ADSL ، به مسافت موجود بين مشترک و شرکت ارائه دهنده خدمات ، بستگی ندارد.
DSL
برای اتصال به اينترنت از روش های متفاوتی استفاده می گردد. استفاده از مودم معمولی ، مودم کابلی ، شبکه محلی و يا خطوط DSL)Digital Subscriber Line)، نمونه هائی از روش های موجود برای اتصال به اينترنت می باشند. DSL ، يک اتصال با سرعت بالا را با استفاده از کابل های معمولی تلفن برای کاربران اينترنت فراهم می نمايد.
مزايای DSL
در زمان اتصال به اينترنت ، امکان استفاده از خط تلفن برای تماس های مورد نظر همچنان وجود خواهد داشت .
سرعت بمراتب بالاتر از مودم های معمولی است ( 1/5 مگابايت )
نياز به کابل کشی جديد نبوده و همچنان می توان از خطوط تلفن موجود استفاده کرد.
شرکت ارائه دهنده DSL ، مودم مورد نظر را در زمان نصب خط فوق در اختيار مشترک قرار خواهد داد.
اشکالات ( ايرادات ) DSL
يک اتصال DSL هر اندازه که به شرکت ارائه دهنده سرويس فوق نزديکتر باشد، دارای کيفيت بهتری است .
سرعت دريافت داده نسبت به ارسال داده بمراتب بيشتر است ( عدم وجود توا زن منطقی )
سرويس فوق در هر محل قابل دسترس نمی باشد.
مبانی DSL
در زمان نصب يک تلفن ( استاندارد) در اغلب کشورها از يک زوج کابل مسی استفاده می شود. کابل مسی دارای پهنای بمراتب بيشتری نسبت به آنچيزی است که در مکالمات تلفنی استفاده می گردد ( بخش عمده ای ازظرفيت پهنای باند استفاده نمی گردد ) . DSL از پهنای باند بلااستفاده بدون تاثير گذاری منفی بر کيفيت مکالمات صوتی ، استفاده می نمايد. ( تطبيق فرکانس های خاص بمنظور انجام عمليات خاص )
بمنظور شناخت نحوه عملکرد DSL ، لازم است در ابتدا با يک خط تلفن معمولی آشنائی بيشتری پيدا گردد. اکثر خطوط تلفن و تجهيزات مربوطه دارای محدوديت فرکانسی در ارتباط با سوئيچ ، تلفن و ساير تجهيزاتی می باشند که بنوعی در فرآيند انتقال سيگنا ل ها دخالت دارند. صدای انسان ( در يک مکالمه صوتی معمولی ) توسط سيگنال هائی با فرکانس بين صفر تا 3400 قابل انتقال است . محدوده فوق بسيار ناچيز است . مثلا" در مقايسه با اغلب بلندگوهای استريو که دارای محدوده بين 20 تا 20.000 هرتز می باشند. کابل استفاده شده در سيستم تلفن قادر به انتقال سيگنال هائی با ظرفيت چندين ميليون هرتز می باشد. بدين ترتيب در مکالمات صوتی صرفا" از بخش بسيار محدودی از پهنای باند موجود، استفاده می گردد. با استفاده از پهنای باند استفاده نشده می توان علاوه بر بهره برداری از پتانسيل های موجود، بگونه ای عمل نمود که کيفيت مکالمات صوتی نيز دچار افت نگردند. تجهيزات پيشرفته ای که اطلاعات را بصورت ديجيتال ارسال می نمايند ، قادر به استفاده از ظرفيت خطوط تلفن بصورت کامل می باشند. DSL چنين هدفی را دنبال می نمايد.
در اغلب منازل و ادارات برخی از کشورهای دنيا ، کاربران از يک DSL نامتقارن (ADSL) استفاده می نمايند. ADSL فرکانس های قابل دسترس دريک خط را تقسيم تا کاربران اينترنت قادر به دريافت و ارسال اطلاعات باشند. در مدل فوق ، فرض بر اين گذاشته شده است که سرعت دريافت اطلاعات بمراتب بيشتر از سرعت ارسال اطلاعات باشد. در صورتيکه سرعت خط اينترنت به کاربر ( دريافت اطلاعات ) ، سه و يا چهار برابر سريعتر نسبت
صوت و داده
کيفيت دريافت و ارسال اطلاعات از طريق DSL ، به مسافت موجود بين استفاده کننده و شرکت ارائه دهنده سرويس فوق بستگی دارد. ADSL از يک تکنولوژی با نام " تکنولوژی حساس به مسافت " استفاده می نمايد. بموزات افزايش طول خط ارتباطی ، کيفيت سيگنال افت و سرعت خط ارتباطی کاهش پيدا می نمايد. ADSL دارای محدوديت 18.000 فوت ( 5.460 متر ) است . کاربرانی که در مجاورت و نزديکی شرکت ارائه دهنده سرويس DSL قرار دارند، دارای کيفيت و سرعت مناسبی بوده و بموازات افزايش مسافت ، کاربران اينترنت از نظر کيفيت و سرعت دچار افت خواهند شد. تکنولوژی ADSL قادر به ارائه بالاترين سرعت در حالت " اينترنت به کاربر " (Downstream) تا 8 مگابيت در ثانيه است .( در چنين حالتی حداکثر مسافت 6.000 فوت و يا 1.820 متر خواهد بود ) . سرعت ارسال اطلاعات " از کاربر به اينترنت" (Upstream) دارای محدوده 640 کيلوبيت در ثانيه خواهد بود. در عمل ، بهترين سرعت ارائه شده برای ارسال اطلاعات از اينترنت به کاربر ، 1.5 مگابيت در ثانيه و سرعت ارسال ارسال اطلاعات توسط کاربر بر روی اينترنت ، 640 کيلوبيت در ثانيه است .
ممکن است اين سوال در ذهن خوانندگان مطرح گردد که اگر تکنولوژی DSL دارای محدوديت فاصله است ، چرا محدوديت فوق در رابطه با مکالمات صوتی صدق نمی کند ؟ در پاسخ بايد به وجود يک تفويت کننده کوچک که Loading coils ناميده می شود ، اشاره کرد.شرکت های تلفن از تفويت کننده فوق، بمنظور تقويت سيگنال صوتی استفاده می نمايند. متاسفانه تقويت کننده فوق با سيگنال های ADSL سازگار نيست . لازم به ذکر است که سيگنال های ADSL ، در صورتيکه بخشی از خط ارتباطی تلفن از فيبر نوری استفاده گردد ، قادر به ارسال و دريافت اطلاعات نخواهند بود.
تقسيم سيگنال
از دو استاندارد متفاوت برای تقسيم سيگنالها ( با يکديگر سازگار نمی باشند ) ، استفاده می گردد. استاندارد ANSI، برای ADSL سيستمی با نام Discrete Multitone است. (DMT). اکثر توليدکنندگان تجهيزات DSL از استاندارد فوق تبعيت می نمايند. استاندارد ديگری که نسبت به استاندارد DMT قديمی تر و بسادگی پياده سازی می گردد ، استاندارد Carrierless Amplitude/phase است (CAP) . استاندارد CAP ، سيگنال ها را به سه باند مجزا تقسيم می نمايد : مکالمات تلفن دارای باند صفر تا 4 کيلو هرتز، کانال دريافت اطلاعات از کاربر برای سرويس دهنده دارای باندی بين 25 تا 160 کيلو هرتز (Upstream) و کانال ارسال اطلاعات از سرويس دهنده برای کاربر ، دارای محدوده ای که از240 کيلو هرتز شروع می گردد. حداکثر باند فوق به عوامل تفاوتی نظير :طول خط ، تعداد کاربران موجود در يک شرکت تلفنی خاص و ...بستگی دارد، بهرحال حداکثر محدوده باند فوق از 1.5 مگاهرتز تجاوز نخواهد کرد. سيستم CAP با استفاده از سه کانال فوق ، قادر به ارسال سيگنال های مربوطه خواهد بود.
استاندارد DMT ، نيز سيگنال های مربوطه را به کانال های مجزا تقسيم می نمايد.در استاندارد فوق از دو کانال مجزا برای ارسال و دريافت داده استفاده نمی گردد. DMT ، داده را به 247 کانال مجزا تقسيم می نمايد.هر کانال دارای باند 4 کيلو هرتز می باشند. ( وضعيت فوق مشابه آن است که شرکت تلفن مربوطه ، خط مسی موجود را به 247 خط 4 کيلو هرتزی مجزا تقسيم و هر يک از خطوط فوق را به يک مودم متصل نموده است . استفاده همزمان از 247 مودم که هر يک دارای باند 4 کيلوهرتز می باشند). هر يک از کانال ها، کنترل و در صورتيکه کيفيت يک کانال افت نمايد ، سيگنال بر روی کانال ديگر شيفت پيدا خواهد کرد. فرآيند شيفت دادن سيگنا ل ها بين کانال های متفاوت و جستجو برای يافتن بهترين کانال ، بصورت پيوسته انجام خواهد شد. برخی از کانال ها بصورت دو طرفه استفاده می شوند ( ارسال و دريافت اطلاعات ) کنترل و مرتب سازی اطلاعات در کانال های دو طرفه و نگهداری کيفيت هر يک از 247 کانال موجود ، پياده سازی استاندارد DMT را نسبت به CAP بمراتب پيچيده تر نموده است . استاندارد DMT دارای انعطاف بمراتب بيشتری در رابطه با کيفيت خطوط و کانال ها ی مربوطه است .
استانداردهای CAP وDMT از ديد کاربر دارای يک شباهت می باشند. در هر دو حالت از يک فيلتر بمنظور فيلتر نمودن سيگنال های مربوطه استفاده می گردد. فيلترهای فوق از نوع Low-Pass می باشند. فيلترهای فوق دارای ساختاری ساده بوده و تمام سيگنال های بالاتر از يک محدوده را بلاک خواهند کرد. مکالمات صوتی در محدوده پايين تر از 4 کيلو هرتز انجام می گيرند ، بنابراين فيلترهای فوق تمام سيگنا ل های بالاتر از محدوده فوق را بلاک خواهند کرد. بدين ترتيب از تداخل سيگنال های داده با مکالمات تلفنی جلوگيری بعمل می آيد.
تجهيزات DSL
ADSL از دو دستگاه خاص استفاده می نمايد. يکی از دستگاهها در محل مشترکين و دستگاه ديگر برای ISP ، شرکت تلفن و يا سازمانهای ارائه دهنده خدمات DSL ، نصب می گردد. در محل مشترکين از يک ترانسيور DSL استفاده می گردد. شرکت ارائه دهنده خدمات DSL از يک DSL Access Multiplexer استفاده می نمايد .(DSLAM) . از دستگاه فوق بمنظور دريافت اتصالات مشترکين استفاده می گردد. در ادامه به تشريح هر يک از دستگاههای فوق خواهيم پرداخت .
ترانسيور DSL
اکثر مشترکين DSL ، ترانسيور DSL را مودم DSL می نامند. مهندسين و کارشناسان شرکت های تلفن به دستگاه فوق ATU-R می گويند. صرفنظر از هر نامی که برای آن استفاده می شود ، دستگاه فوق نقطه برقراری ارتباط بين کامپيوتر کاربر و يا شبکه به خط DSL است . ترانسيور با استفاده از روش های متفاوت به دستگاه مشترکين متصل می گردد. متداولترين روش، استفاده از اتصالات USB و يا اترنت است .
DSLAM
دستگاه فوق در مراکز ارائه دهنده سرويس DSL نصب و امکان ارائه خدمات مبتنی بر DSL را فراهم می نمايد. DSLAM اتصالات مربوط به تعدادی از مشترکين را گرفته و آنها را به يک اتصال با ظرفيت بالا برای ارسال بر روی اينترنت تبديل می نمايد. دستگاههای DSLAM دارای انعطاف لازم در خصوص استفاده از خطوط DSL متفاوت ، پروتکل های متفاوت و مدولاسيون متفاوت (Cap,DMT) می باشند. در برخی از مدل های فوق امکان انجام عمليات خاصی نظير اختصاص پويای آدرس های IP به مشترکين، نيز وجود دارد.
يکی از تفاوت های مهم بين ADSL و مودم هایr کابلی ، نحوه برخورد و رفتار DSLAM است . کاربران مودم های کابلی از يک شبکه بسته بصورت اشتراکی استفاده می نمايند. در چنين موارديکه همزمان با افزايش تعداد کاربران ، کارآئی آنها تنزل پيدا خواهد کرد. ADSL برای هر يک از کاربران يک ارتباط اختصاصی ايجاد و آن را به DSLAM متصل می نمايد. بدين ترتيب همزمان با افزايش کاربران ، کارآئی مربوطه تنزل پيدا نخواهد کرد. وضعيت فوق تا زمانيکه کاربران از تمام ظرفيت موجود خط ارتباطی با اينترنت استفاده نکرده باشند ، ادامه خواهد يافت . در صورت استفاده از تمام ظرفيت خط ارتباطی اينترنت ، مراکز ارائه دهنده سرويس DSL می توانند نسبت به ارتقاء خط ارتباطی اينترنت اقدام تا تمام مشترکين متصل شده به DSLAM دارای کارآئی مطلوب در زمينه استفاده از اينترنت گردند.
آينده DSL
ADSL با ساير تکنولوژي های مربوط به دستيابی به اينترنت نظير مودم های کابلی و اينترنت ماهواره ای رقابت می نمايد. بر طبق آمار اخذ شده در سال 1999 ، بيش از 330.000 منزل در امريکا از DSL استفاده کرده اند. تعداد کاربران استفاده از مودم های کابلی تا سال 1999 به مرز 1.350.000 کاربر رسيده است . بر اساس پيش بينی بعمل آمده تا اواخر سال 2003 ، تعداد مشترکين مودم های کابلی به مرز 8.980.000 و مشترکين DSL به 9.300.000 خواهد رسيد.
سرعت ADSL در حال حاضر حداکثر 1.5 مگابيت در ثانيه است . از لحاظ تئوری رسيدن به مرز 7 مگابايت در ثانيه دور از دسترس نمی باشد. در اين زمينه تحقيقات عمده ای صورت گرفته و تکنولوژی VDSL مطرح شده است .
VDSL
استفاده از خطوط با سرعت بالا بمنظور دستيابی به اينترنت طی ساليان اخير بشدت رشد داشته است . مودم های کابلی و خطوط ADSL دو رويکرد متفاوت در اين زمينه می باشند. تکنولوژی های فوق امکان دستيابی کاربران را با سرعت مطلوب به اينترنت فراهم می نمايند. اينترنت بسرعت در حال رشد در تمامی ابعاد است . تلويزيون های ديجيتالی و پخش تصاوير ويدئويي دو کاربرد جديد در اينترنت بوده که علاقه مندان و مشتاقان زيادی را به خود جلب نموده است . بمنظور ارائه خدمات فوق و ساير خدمات مشابه ، کاربران و استفاده کنندگان اينترنت نيازمند استفاده از خطوط بمراتب سريعتر نسبت به وضعيت فعلی می باشند. مودم های کابلی و يا خطوط ADSL عليرغم ارائه سرعت مناسب در کاربردهائی که به آنها اشاره گرديد، فاقد سرعت لازم می باشند.
اخيرا" سازمانها و شرکت های متعددی تکنولوژی VDSL )Very high bit-rate DSL) را مطرح نموده اند. برخی از شرکت ها اقدام به ارائه سرويس فوق در برخی از نقاط کشورامريکا نموده اند. VDSL پهنای باند بسيار بالائی را ارائه و سرعت انتقال اطلاعات 52 مگابيت در ثانيه است . سرعت فوق در مقايسه با DSL ( حداکثر سرعت 8 تا ده مگابيت در ثانيه ) و يا مودم های کابلی بسيار بالا بوده و قطعا" نقطه عطفی در زمينه دستيابی به اينترنت از نظر سرعت خواهد بود. نقطه عطف قبلی، گذر از مرحله استفاده از مودم های با ظرفيت 56 کيلو بيت در ثانيه به broadband بود ( مودم های کابلی و خطوط DSL) .
مبانی DSL
در زمان نصب يک تلفن ( استاندارد) در اغلب کشورها از يک زوج کابل مسی استفاده می شود. کابل مسی دارای پهنای بمراتب بيشتری نسبت به آنچيزی است که در مکالمات تلفنی استفاده می گردد ( بخش عمده ای ازظرفيت پهنای باند استفاده نمی گردد ) . DSL از پهنای باند بلااستفاده بدون تاثير گذاری منفی بر کيفيت مکالمات صوتی ، استفاده می نمايد. ( تطبيق فرکانس های خاص بمنظور انجام عمليات خاص )
بمنظور شناخت نحوه عملکرد DSL ، لازم است در ابتدا با يک خط تلفن معمولی آشنائی بيشتری پيدا گردد. اکثر خطوط تلفن و تجهيزات مربوطه دارای محدوديت فرکانسی در ارتباط با سوئيچ ، تلفن و ساير تجهيزاتی می باشند که بنوعی در فرآيند انتقال سيگنا ل ها دخالت دارند. صدای انسان ( در يک مکالمه صوتی معمولی ) توسط سيگنال هائی با فرکانس بين صفر تا 3400 قابل انتقال است . محدوده فوق بسيار ناچيز است . مثلا" در مقايسه با اغلب بلندگوهای استريو که دارای محدوده بين 20 تا 20.000 هرتز می باشند. کابل استفاده شده در سيستم تلفن قادر به انتقال سيگنال هائی با ظرفيت چندين ميليون هرتز می باشد. بدين ترتيب در مکالمات صوتی صرفا" از بخش بسيار محدودی از پهنای باند موجود، استفاده می گردد. با استفاده از پهنای باند استفاده نشده می توان علاوه بر بهره برداری از پتانسيل های موجود، بگونه ای عمل نمود که کيفيت مکالمات صوتی نيز دچار افت نگردند. تجهيزات پيشرفته ای که اطلاعات را بصورت ديجيتال ارسال می نمايند ، قادر به استفاده از ظرفيت خطوط تلفن بصورت کامل می باشند. DSL چنين هدفی را دنبال می نمايد.
ADSL از دو دستگاه خاص استفاده می نمايد. يکی از دستگاهها در محل مشترکين و دستگاه ديگر برای ISP ، شرکت تلفن و يا سازمانهای ارائه دهنده خدمات DSL ، نصب می گردد. در محل مشترکين از يک ترانسيور DSL استفاده می گردد. شرکت ارائه دهنده خدمات DSL از يک DSL Access Multiplexer استفاده می نمايد .(DSLAM) . از دستگاه فوق بمنظور دريافت اتصالات مشترکين استفاده می گردد.
اکثر مشترکين DSL ، ترانسيور DSL را مودم DSL می نامند. مهندسين و کارشناسان شرکت های تلفن به دستگاه فوق ATU-R می گويند. صرفنظر از هر نامی که برای آن استفاده می شود ، دستگاه فوق نقطه برقراری ارتباط بين کامپيوتر کاربر و يا شبکه به خط DSL است . ترانسيور با استفاده از روش های متفاوت به دستگاه مشترکين متصل می گردد. متداولترين روش، استفاده از اتصالات USB و يا اترنت است .
دستگاه فوق در مراکز ارائه دهنده سرويس DSL نصب و امکان ارائه خدمات مبتنی بر DSL را فراهم می نمايد. DSLAM اتصالات مربوط به تعدادی از مشترکين را گرفته و آنها را به يک اتصال با ظرفيت بالا برای ارسال بر روی اينترنت تبديل می نمايد. دستگاههای DSLAM دارای انعطاف لازم در خصوص استفاده از خطوط DSL متفاوت ، پروتکل های متفاوت و مدولاسيون متفاوت (Cap,DMT) می باشند. در برخی از مدل های فوق امکان انجام عمليات خاصی نظير اختصاص پويای آدرس های IP به مشترکين، نيز وجود دارد.
يکی از تفاوت های مهم بين ADSL و مودم های کابلی ، نحوه برخورد و رفتار DSLAM است . کاربران مودم های کابلی از يک شبکه بسته بصورت اشتراکی استفاده می نمايند. در چنين موارديکه همزمان با افزايش تعداد کاربران ، کارآئی آنها تنزل پيدا خواهد کرد. ADSL برای هر يک از کاربران يک ارتباط اختصاصی ايجاد و آن را به DSLAM متصل می نمايد. بدين ترتيب همزمان با افزايش کاربران ، کارآئی مربوطه تنزل پيدا نخواهد کرد. وضعيت فوق تا زمانيکه کاربران از تمام ظرفيت موجود خط ارتباطی با اينترنت استفاده نکرده باشند ، ادامه خواهد يافت . در صورت استفاده از تمام ظرفيت خط ارتباطی اينترنت ، مراکز ارائه دهنده سرويس DSL می توانند نسبت به ارتقاء خط ارتباطی اينترنت اقدام تا تمام مشترکين متصل شده به DSLAM دارای کارآئی مطلوب در زمينه استفاده از اينترنت گردند.
سرعت VDSL
عملکرد VDSL ، در اغلب موارد مشابه ADSL است . عليرغم شباهت های موجود در اين زمينه اختلافات متعددی نيز وجود دارد. VDSL قادر به ارائه سرعت 52 مگابيت در ثانيه برای ارسال اطلاعات از اينترنت به کاربر (Downstream) و 16 مگابيت در ثانيه برای ارسال اطلاعات کاربر بر روی اينترنت (Upstream) است. سرعت های فوق بمراتب بيشتر از ADSL است . در ADSL حداکثر سرعت ارسال اطلاعات از اينترنت به کاربر ، 8 مگابيت در ثانيه و سرعت ارسال اطلاعات از کاربر به اينترنت 800 کيلوبيت در ثانيه است . VDSL سرعت بالای خود را مديون محدودتر شدن فاصله بين مشترکين و مرکز ارائه دهنده سرويس فوق است . حداکثر مسافت موجود 4.000 فوت ( 1.200 متر ) است .
شرکت های تلفن در حال جايگزين نمودن اغلب تجهيزات ( مربوط به تغذيه اطلاعات ) به فيبر نوری می باشند. اکثر شرکت های تلفن از تکنولوژی FTTC)Fiber to the curb) استفاده می نمايند. شرکت های فوق قصد دارند که تمام خطوط مسی موجود را تا محلی که از آنها انشعاب گرفته شده و به منازل مشترکين توزيع می گردد، تعويض نمايند. شرکت های تلفن در تلاش برای پياده سازی سيستم Fiber To the Neighborhood)FFTN) می باشند. در روش فوق در عوض نصب کابل فيبر نوری در هرخيابان ، FFTN دارای فيبر مورد نظر تا جعبه اتصالات ( انشعابات ) برای يک همسايه ( مشترک ) خاص است .
با ااستقرار يک ترانسيور VDSL در منزل و يک VDSL gateway در جعبه تقسيم اتصالات ، محدوديت فاصله کم رنگ خواهد شد. gateway باعث مراقبت از تبديلات آنالوگ به ديجيتال و ديجيتال به آنالوگ که باعث غيرفعال شدن ADSL بر روی خطوط فيبر نوری می گردد. Gateway داده های ورودی و دريافت شده از ترانسيور را به پالس های نور تبديل تا زمينه ارسال آنها از طريق فيبر نوری فراهم گردد. زمانيکه داده ها برای کامپيوتر کاربر ارسال می گردند( برگشت داده ) ، Gateway موجود سيگنال های ورودی از فيبر نوری را تبديل و آنها را برای ترانسيور کاربر ارسال می نمايد. فرآيند فوق در هر ثانيه ميليون ها مرتبه تکرار خواهد گرديد.
ADSL و VDSL صرفا" دو نمونه از تکنولوژط های مربوط به DSL spectrum می باشند . در ادامه به بررسی ساير مدل های مربوط به تکنولوژی فوق اشاره خواهد شد.
مقايسه انواع DSL
نمونه های متفاوتی از تکنولوژی DSL تاکنون پياده سازی شده است :
● Asymmetric DSL)ADSL) . .درمدل فوق بدليل تفاوت سرعت دريافت و ارسال اطلاعات از واژه " نامتقارن " استفاده شده است . ماهيت عمليات انجام شده توسط کاربران اينترنت بگونه ای است که همواره حجم اطلاعات دريافتی بمراتب بيشتر از اطلاعات ارسالی است .
● High bit-rate DSL)HDSL) . سرعت مدل فوق در حد خطوط T1 است ( 1/5 مگابيت در ثانيه ) .سرعت دريافت و ارسال اطلاعا ت در روش فوق يکسان بوده و بمنظور ارائه خدمات نياز به دو خط مجزا نسبت به خط تلفن معمولی موجود است .
● ISDN DSL)ISDL) . مدل فوق در ابتدا در اختيار کاربران استفاده کننده از ISDN قرار گرفت. ISDL در مقايسه با ساير مدل های DSL دارای پايين ترين سرعت است . سرعت اين خطوط 144 کيلوبيت در ثانيه است ( دو جهت ) .
●Multirate Symmetric DSL)MSDSL ) . در مدل فوق سرعت ارسال و دريافت اطلاعات يکسان است . نرخ سرعت انتقال اطلاعات توسط مرکز ارائه دهنده سرويس DSL ، تنظيم می گردد.
● Rate Adaptive)RADSL) . متداولترين مدل ADSL بوده و اين امکان را به مودم خواهد داد که سرعت برقراری ارتباط را با توجه به عواملی نظير مسافت و کيفيت خط تعيين نمايد.
● Symmetric DSL)SDLS ) . سرعت ارسال و دريافت اطلاعات يکسان است . در مدل فوق بر خلاف HDSL که از دو خط مجزا استفاده می نمايد ، صرفا" به يک خط نياز خواهد بود.
● Very high bit-rate)VDSL ) . مدل فوق بصورت "نامتقارن " بوده و در مسافت های کوتاه بهمراه خطوط مسی تلفن استفاده می گردد.
● Voice-over DSL)VoDSL) . يک نوع خاص از IP تلفنی است . در مدل فوق چندين خط تلفن ترکيب و به يک خط تلفن تبديل تبديل می شوند.
جدول زير نمونه های متفاوت تکنولوژی DSL را نشان می دهد .
نوع DSL حداکثر سرعت ارسال حداکثر سرعت دريافت حداکثر مسافت خطوط مورد نياز امکان استفاده از تلفن
ADSL 800 Kbps 8 Mbps 18,000 ft
(5,500 m) 1 Yes
HDSL 1.54 Mbps 1.54 Mbps 12,000 ft
(3,650 m) 2 No
IDSL 144 Kbps 144 Kbps 35,000 ft
(10,700 m) 1 No
MSDSL 2 Mbps 2 Mbps 29,000 ft
(8,800 m) 1 No
RADSL 1 Mbps 7 Mbps 18,000 ft
(5,500 m) 1 Yes
SDSL 2.3 Mbps 2.3 Mbps 22,000 ft
(6,700 m) 1 No
VDSL 16 Mbps 52 Mbps 4,000 ft
(1,200 m) 1 Yes
استانداردهای VDSL
دو کنسرسيوم متفاوت در تلاش برای استاندارد نمودن VDSL می باشند. کنسرسيوم VDSL Alliance ، از يک سيستم Carrier با نام Discrete MultiTone)DMT) استفاده می نمايد. اکثر تجهيزات توليد شده ADSL از روش DMT استفاده می نمايند.
DMT ، سيگنال مربوطه را به 247 کانال مجزا تقسيم می نمايد.هر کانال دارای باند 4 کيلو هرتز می باشند. ( وضعيت فوق مشابه آن است که شرکت تلفن مربوطه ، خط مسی موجود را به 247 خط 4 کيلو هرتزی مجزا تقسيم و هر يک از خطوط فوق را به يک مودم متصل نموده است . استفاده همزمان از 247 مودم که هر يک دارای باند 4 کيلوهرتز می باشند.) هر يک از کانال ها کنترل و در صورتيکه کيفيت يک کانال افت نمايد ، سيگنال بر روی کانال ديگر شيفت پيدا خواهد کرد. فرآيند شيفت دادن سيگنا ل ها بين کانال های متفاوت و جستجو برای يافتن بهترين کانال ، بصورت پيوسته انجام خواهد شد. برخی از کانال ها بصورت دو طرفه استفاده می شوند ( ارسال و دريافت اطلاعات ) کنترل و مرتب سازی اطلاعات در کانال های دو طرفه و نگهداری کيفيت هر يک از 247 کانال موجود ، پياده سازی استاندارد DMT را نسبت به CAP بمراتب پيچيده تر نموده است . استاندارد DMT دارای انعطاف بمراتب بيشتری در رابطه با کيفيت خطوط و کانال های مربوطه است .
کنسرسيوم دوم ،VDSL Coalition نام دارد . در استاندارد ارائه شده توسط کنسرسيوم فوق از دو سيستم Carrier استفاده می گردد. Quadrature Amplitude Modulation)QAM) و Carrierless Amplitude Phase)CAP) دو نمونه سيستم Carrier ، می باشند.
استاندارد CAP ، سيگنال ها را به سه باند مجزا تقسيم می نمايد : مکالمات تلفن دارای باند صفر تا 4 کيلو هرتز ،. کانال دريافت اطلاعات از کاربر برای سرويس دهنده دارای باندی بين 25 تا 160 کيلو هرتز (Upstream) و کانال ارسال اطلاعات از سرويس دهنده برای کاربر ، دارای محدوده ای بوده که از 240 کيلو هرتز شروع می گردد. حداکثر باند فوق به عوامل تفاوتی نظير : طول خط ، تعداد کاربران موجود در يک شرکت تلفنی خاص و ...بستگی دارد، بهرحال حداکثر محدوده باند فوق ، از 1.5 مگاهرتز تجاوز نخواهد کرد. سيستم فوق (CAP) با استفاده از سه کانال فوق قادر به ارسال سيگنال های مربوطه خواهد بود.
QAM ، يک روش مدولاسيون خاص بوده که با توجه به نوع نسخه استفاده شده، باعث triples اطلاعات ارسالی در طول يک خط می گردد. در روش فوق از مدولاسيون ( تغيير شکل موج حامل ) و شيفت فاز ( تغيير زاويه موج حامل ) استفاده می گردد. يک سيگنال unmodulated صرفا" دو حالت صفر و يک را ارائه می دهد. ( در هر سيکل صرفا" يک بيت اطلاعات ارسال خواهد شد ) با ارسال موج دوم که به اندازه 90 درجه شيفت پيدا کرده است ( نسبت به اول ) و مدولاسيون هر يک از امواج ، دو نقطه در هر موج وجود خواهد داشت . ( هشت حالت ممکن ) . بدين ترتيب امکان ارسال سه بيت در هر سيکل بوجود خواهد آمد: داشتن دو وضعيت معادل يک بيت است (2=21) ، چهار وضعيت معادل دو بيت (4=22) و هشت حالت معادل سه بيت است (8=23) . با افزدون چهار موج و شيفت فاز هر يک به اندازه 15 درجه ، می توان16 حالت متفاوت را ارائه و امکان ارسال 4 بيت در هر سيکل ، فراهم خواهد شد.
IP تلفنی
IP تلفنی ، ارسال مکالمات تلفنی بر روی يک شيکه مبتنی بر داده است . به نکنولوژی فوق VoIP)Voice-over IP) نيز گفته می شود. امروزه مکالمات صوتی گسترده ای از طريق شبکه های مبتنی بر داده ( نظير اينترنت ) انجام می گيرد.
Circuit Switching
شرکت های تلفن بيش از يکصد سال است که از تکنولوژی Circuit Switching استفاده می نمايند. در روش فوق بمحض برقراری ارتباط بين دو نفر ، در تمام مدت زمان مکالمه يک مدار اختصاصی برای آنها در نظر گرفته خواهد شد. بدين ترتيب برای دو نقطه مربوطه يک ارتباط دو سويه ايجاد می گردد. نحوه انجام يک مکالمه صوتی به صورت زير است :
پس از برداشتن گوشی تلفن يک بوق شنيده می گردد. بوق فوق بمنزله برقراری ارتباط با شرکت تلفن ( مرکز مربوطه ) است .
با استفاده از سيستم تلفن ، اقدام به شماره گيری می گردد.
ارتباط مورد نظر از طريق مجموعه ای از سوئيج ها عبور داده شده تا به مخاطب مورد نظر برسد.
يک ارتباط بين تلفن شما و مخاطب برقرار و يک مدار فعال می گردد.
مکالمه با مخاطب مورد نظر در مدت زمان دلخواه انجام می گيرد.
پس از قطع مکالمه ، مدار فعال شده بين شما و مخاطب غير فعال خواهد شد.
فرض کنيد مدت زمان مکالمه شما ده دقيقه باشد ، در طول مدت زمان فوق مدار ايجاد شده بين دو تلفن بصورت پيوسته فعال خواهد بود. در سيستم های قديمی مخابراتی ، مکالمه تلفنی با نرخ انتقال اطلاعات ثابت 64 کيلو بيت در ثانيه و يا 1024 بيت در ثانيه در هر جهت انجام می گرفت( مجموع نرخ انتقال اطلاعات 128 کيلوبيت در ثانيه ) .با توجه به اينکه در هر کيلوبايت ، هشت کيلوبيت وجود دارد ، بنابراين در هر ثانيه 16 کيلو بايت و يا در هر دقيقه 960 کيلوبايت اطلاعات ارسال می گردد( زمانی که مدار فعال است ) .بنابراين در مدت زمان ده دقيقه ارتباط تلفنی ، مجموع اطلاعات ارسال شده 9600 کيلو بايت ( 4/9 مگابايت ) خواهد بود.
در يک مکالمه تلفنی اکثر داده های ارسال شده بيهوده می باشند. زمانی که شما حرف می زنيد ، مخاطب صرفا" گوش می دهد . اين بدان معنی است که در هر مقطع زمانی ، ازنصف خط ارتباطی بيشتر استفاده نمی گردد. ( سکوت موجود بر روی خط در مدت زمان برقراری ارتباط زياد خواهد بود ) در اين حالت حجم اطلاعات ارسال شده ، به 7/4 مگابايت تنزل پيدا خواهد کرد.
شبکه های مبتنی بر داده از روش Circuit switching استفاده نکرده و در مقابل ، روش Packet Switching استفاده می گردد.
Packet Switching
در روش Packet Switching بر خلاف Circuit Switching که بصورت پيوسته ارتباط را فعال نگه می دارد ، صرفا" در زمان ارسال اطلاعات ( يک بخش کوچک داده که به آن packet گفته می شود ) ارتباط فعال خواهد شد. اطلاعات مربوط به فرستنده به مجموعه ای از Packet تقسيم می گردد. در هر يک از بسته های اطلاعاتی آدرس فرستنده و دريافت کننده اطلاعات قرار خواهد گرفت . دريافت کننده بسته های اطلاعاتی ، اطلاعات را به يکديگر ملحق تا اطلاعات اوليه بوجود آيند. روش فوق بسيار کارآ بوده و زمان فعال بودن ارتباط بين فرستنده و گيرنده را به حداقل مقدار خود می رساند. بدين ترتيب ترافيک موجود بر روی شبکه نيز کاهش خواهد يافت . کامپيوترهای فرستنده و گيرنده در زمان ارتباط با يکديگر قادر به دريافت و يا ارسال اطلاعات برای ساير کامپيوترها نيز خواهند بود.
تکنولوژی VoIP از روش Packet Switching استفاده می کند. بااستفاده از روش فوق امکان برقراری چندين مکالمه تلفنی فراهم می گردد. با استفاده از PSTN ، يک مکالمه ده دقيقه ای ، ده دقيقه کامل از زمان انتقال با نرخ 128 کيلوبيت در ثانيه را اشغال خواهد کرد. در روش VoIP ، مکالمه ده دقيقه ای اشاره شده صرفا" 3/5 دقيقه زمان انتقال را با نرخ 64 کيلوبيت در ثانيه اشغال خواهد کرد. در اين حالت 64 کيلوبيت در ثانيه برای مدت 3/5 دقيقه ، و 128 کيلوبيت در ثانيه برای زمان باقيمانده 5 /6 آزاد خواهد ماند.
فرض کنيد که شرکت شما دستگاه مورد نظر بمنطور استفاده از سرويس VoIP را خريداری و نصب کرده باشد. در شرکت مربوطه صدها تلفن و يک PBX)Private branch exchange) نيز نصب شده است . PBX سوئيچی است که از آن بمنظور ارتباط مجموعه ای از تلفن ها به يکديگر و به يک يا چندين خط خارج از شرکت استفاده می گردد. در مثال فوق PBX بصورت يک gateway است .
از gateway بمنظور ارتباط دستگاههای موجود در دو شبکه متفاوت استفاده می گردد. PBX يک Gateway است .( چون سيگنال های استاندارد circuit-switching هر يک از تلفن ها را به داده های ديجيتال بمنظور ارسال از طريق يک شبکه مبتنی بر IP و Packet Switching تبديل می نمايد).
روش برقراری يک مکالمه از طريق يک شبکه Packet-Switching و با استفاده از VoIP بصورت زير است :
دريافت کننده را فعال تا از طريق آن يک سيگنال برای PBX ارسال گردد.
PBX سيگنال را دريافت و يک بوق آزاد را برای فرستنده ارسال می دارد.
فرستنده اقدام به شماره گيری تلفن مخاطب مورد نظر را می نمايد. شماره فوق در ادامه توسط PBX بصورت موقت ذخيره می گردد.
پس از مشخص نمودن شماره توسط فرستنده ، PBX بمنظور اطمينان از صحت فرمت ،آن را بررسی خواهد کرد.
PBX در رابطه با نجوه تطبيق شماره دريافتی با شخص مورد نظر اقدامات لازم را انجام خواهد داد. درفرآيند تطبيق ، شماره مورد نظر به آدرس IP دستگاه ديگر که "ميزبان IP" ناميده می گردد ، ملحق می گردد. "ميزبان IP" عملا" يک PBX ديجيتالی ديگر است که به سيتم تلفن محلی که با آن ارتباط برقرار شده ، نصب شده است . در موارد خاصی که مخاطب از يک سرويس گيرنده VoIP مبتنی بر کامپيوتر استفاده می نمايد ، "ميزبان IP" ، سيستمی است که قصد برقراری ارتباط با آن وجود دارد.
يک session بين PBX اداره تماس گيرنده و "ميزبان IP" برقرار می گردد. هر سيستم می بايست از پروتکل ها یمشابه بمنظور برقراری ارتباط استفاده نمايد. سيستم ها دو کانال برای هر جهت را پياده سازی خواهند کرد.
مکالمه به مدت زمان مورد نظر انجام می گيرد.در زمان برقراری مکالمه ، PBX شرکت شما و ميزبان IP مخاطب ، بسته هایی اطلاعاتی را ارسال و يا دريافت می دارند.
مکالمه به اتمام رسيده و دريافت کننده غيرفعال می گردد.
پس از قطع ارتباط ، مدار( ارتباط ) موجود بين تلفن تماس گيرنده و PBX آزاد می گردد.
PBX سيگنالی را برای ميزبان IP ارسال و خاتمه مکالمه را اعلام می نمايد.
پس از اتمام session ، دستگاه PBX شماره تلفن نطبيق داده شده به "ميزبان IP" را از حافظه خود پاک می نمايد.
بمنظور برقراری ارتباط از طريق تلفن با دستگاههائی نظير : کامپيوتر در طول يک شبکه ، می بايست از يک پروتکل مشترک استفاده گردد.
پروتکل
از دو پروتکل عمده برای VoIP استفاده می شود. پروتکل های فوق روش های مربوط به ارتباط دستگاههای متفاوت از طريق VoIP را مشخص و Codec های صوتی را نيز تعيين می نمايد. "کدک " از تلفيق دو واژه Code و Decode تشکيل شده است . کدک ، يک سيگنال صوتی را به يک سيگنال ديجيتالی فشرده شده تبديل می نمايد.
اولين پروتکل H.323 است . پروتکل فوق استاندارد ارائه شده توسط( ITU(International Telecommunication Union است. H.323 يک پروتکل پيشرفته و پيچيده است . پروتکل فوق مشخصات لازم برای ويدئوکنفرانس های محاوره ای و اشنتراک داده و نرم افزارهای صوتی نظير IP تلفنی را تعريف می نمايد. H.323 دارای مجموعه ای از ساير پروتکل ها بوده که هر يک دارای کاربرد خاص خود می باشند.
H.323 Protocol
Video Audio Data Transport
H.261
H.263 G.711
G.722
G.723.1
G.728
G.729 T.122
T.124
T.125
T.126
T.127 H.225
H.235
H.245
H.450.1
H.450.2
H.450.3
RTP
X.224.0
خيرا" پروتکل ديگری با نام SIP)session Initiation Protocol) توسط IETF ارائه شده است .SIP نسبت به H.323 دارای کارائی بمراتب بيشتری بوده و صرفا" برای IP تلفنی طراحی و پياده سازی شده است .
روش های استفاده از VoIP
برای استفاده از VoIP ، چهار حالت متفاوت وجود دارد :
● کامپيوتر به کامپيوتر . ساده ترين روش استفاده از VoIP است . شرکت های متعددی ، خدمات فوق را ارائه می دهند. برای استفاده از روش فوق به نرم افزار مربوطه ، ميکروفن ، بلندگو ، کارت صدا و خط ارتباطی با سرعت مناسب ( خطوط DSL و يا مودم های کابلی ) نياز خواهد بود. MSN Explorer يک نمونه از نرم افزارهای مربوطه در اين زمينه است .
● کامپيوتر به تلفن . با استفاده از روش فوق می توان از طريق کامپيوتر با هر شخص که دارای يک خط تلفن است ، ارتباط برقرار کرد. برای استفاده از روش فوق به يک نرم افزار سرويس گيرنده نياز خواهد بود. نرم افزار فوق اغلب بصورت رايگان در اختيار علاقه مندان قرار می گيرد. هزينه مکالمات انجام شده ، بمراتب پايين تر از روش های قديمی است . مثلا" نرم افزار Net2Phone تماس های تا مرز پنج دقيقه را در سرتاسر امريکا مجانی انجام داده و در صورتيکه تماس از پنج دقيقه تجاوز نمايد ، بابت هر دقيقه حدود 4 سنت دريافت می گردد.
● تلفن به کامپيوتر . برخی از شرکت ها ، شماره تلفن های خاصی را بمنظور تماس کاربران معمولی تلفن با کاربران کامپيوتر فراهم نموده اند. نصب يک نرم افزار خاص بمنظور انجام عمليات فوق ، بر روی کامپيوتر سرويس گيرندگان ، الزامی است.
● تلفن به تلفن . با استفاده از Gateways می توان با هر تلفن استاندارد در سطح دنيا ارتباط برقرار کرد. برای استفاده از سرويس فوق که توسط برخی از شرکت ها ارائه می گردد ، می بايست در ابتدا با يکی از Gateway های مربوط به آنان تماس برقرار کرد. در ادامه شماره تلفن مورد نظر خود را مشخص و نهايتا" توسط شرکت مربوطه امکان برقراری ارتباط با استفاده از يک شبکه مبتنی بر IP فراهم خواهد شد. در اين روش ، لازم است که در ابتدا از يک شماره خاص استفاده گردد.( شماره مربوط به Gateway شرکت ارائه دهنده خدمات فوق ) .
اکثر سازمانها و موسسات با نصب سيستم های VoIP امکان استفاده از IP تلفنی را برای کاربران خود فراهم نموده اند. تکنولوژی فوق با سرعت در حال رشد و گسترش همگانی است . کيفيت بالا و هزينه پايين از مهمترين دلايل فراگير شدن تکنولوژی فوق است .
راديوهای اينترنتی
اينترنت در عرصه پخش صوت ( صدا ) و تصوير، نيز تحولات چشمگيری را بوجود آورده است . استفاده از راديوهای اينترنتی، مهمترين تحول در زمينه استفاده از راديو از سال 1920 است . راديوهای اينترنتی از اواخر سال 1990 مورد توجه قرار گرفتند. با استفاده از راديوهای اينترنتی می توان از هر محل و توسط صرفا" يکدستگاه کامپيوتر به اطلاعات منتشر شده دستيابی پيدا کرد.
استفاده از راديو بمنظور نشر اطلاعات ، از اوايل سال 1920 مطرح گرديد. در سال 1954 همزمان با ابداع تراتزيستور ، استفاده از راديو بشدت رشد و متداول گرديد. راديوهای اينترنتی در اواخر قرن بيستم و اوايل فرن بيست و يکم مطرح و با توجه به زيرساخت اينترنت بسرعت با استقبال مواجه گرديدند. برای دستيابی به راديوهای اينترنتی به يکدستگاه کامپيوتر شخصی و اينترنت نياز است . دستيابی به اينترنت بصورت بدون کابل ، امکان استفاده از راديوهای اينترنتی را در اتومبيل ، PDA و تلفن های سلولی فراهم کرده است . نسل جديد دستگاههای بدون کابل ، دارای قابليت های گسترده بمنظور دستيابی به راديوهای اينترنتی خواهند بود.
مزايای راديوهای اينترنتی
ايستگاههای راديوئي سنتی ، دارای دو محدوديت عمده در رابطه با نشر اطلاعات می باشند :
قدرت ايستگاه فرستنده ( معمولا" يکصد miles)
امواج راديوئي قابل دسترس ( صدها ايستگاه محلی ممکن است وجود داشته باشد )
راديوهای اينترنتی دارای محدوديت جغرافيائی نمی باشند. بنابراين انتشار اطلاعات توسط يک راديوی اينترنتی در شرق ، قابل شنيدن در غرب خواهد بود. پتانسيل راديوهای اينترنتی بسيار گسترده است . راديوهای اينترنتی در مقايسه با راديوهای سنتی که صرفا" از صوت برای پخش اطلاعات استفاده می نمايند ، امکان استفاده از تصاوير ، گرافيک ، متن ، لينک های مربوطه و ارتباط متقابل با شنونده را نيز ارائه می دهند. با توجه به ماهيت عملکرد راديوهای اينترنتی استفاده از آنان در موارد متعددی توصيه می گردد. مثلا" در يک سيستم آموزشی و يا آموزش های مبتنی بر وب ، استفاده از راديوهای اينترنتی بمنظور نشر اطلاعات بسيار حائز اهميت است . راديوهای اينترنتی از طيف گسترده ای از امواج برای نشر اطلاعات خصوصا" در رابطه با موزيک استفاده می نمايند.
ايجاد يک ايستگاه راديو اينترنتی
بمنظور ايجاد يک ايستگاه راديوئي اينترنتی به امکانات زير نياز خواهد بود :
CD player
نرم افزار های مربوط به تکثير يک Track موزيک از يک CD به هارد ديسک کامپيوتر
نرم افزارهای ويرايش و ضبط صدا
ميکروفن
Mixer های صوتی
Equalizer ، Compressor
کارت صدا
کامپيوتر اختصاصی بهمراه نرم افزار های encoder
سرويس دهنده Streaming media
برای نشر اطلاعات از طريق راديوهای اينترنتی مراحل زير دنبال می گردد:
● اطلاعات صوتی از طريق يک کارت صدا به کامپيوتر مورد نظر وارد می گردند.
● سيستم فوق ، اطلاعات صوتی دريافتی را به فرمت Streaming تبديل می نمايد. اطلاعا ت صوتی دريافتی، نمونه سازی و پس از قشرrده سازی آماده ارسال بر روی اينترنت خواهند شد.
● اطلاعات صوتی فشرده شده ، برای سرويس دهنده ارسال می گردند. سرويس دهنده می بايست دارای يک پهنای باند بالا با اينترنت باشد .
● سرويس دهنده اقدام به ارسال اطلاعات صوتی بر روی اينترنت کرده و کامپيوترهای شنونده که دارای نرم افزارهای Player و يا Plug-in می باشند ، قادر به شنيدن خواهند بود . نرم افزارهای فوق ، اطلاعا ت صوتی stream دريافت شده از سرويس دهنده را به صوتی که قابل شنيدن توسط شنونده باشند ، تبديل می نمايند.
از دو روش متفاوت برای عرضه صوت بر روی اينترنت استفاده می شود : Download و Streaming media . در روش download ، يک فايل صوتی بر روی کامپيوتر کاربر ذخيره می گردد. فرمت های فشرده نظير mp3 ، متداولترين فرمت فايل های صوتی برای Download کردن می باشند. ( ارسال هر نوع فايل صوتی توسط وب سايت ها و يا سايت های Ftp امکان پذير است ). در روش Streaming ، فايل صوتی ذخيره نمی گردد بلکه صرفا" پجش خواهد شد. انتشار اطلاعات بکمک روش فوق بصورت پيوسته و با بهره گيری از سه نرم افزار انجام می گيرد : Encode و Server و Player . نرم افزار encoder اطلاعات صوتی را به فرمت streaming تبديل می نمايد. سرويس دهنده ،اطلاعات تبديل شده را قابل دسترس بر روس اينترنت نموده و نرم افزار player ، مسدول بازيابی اطلاعات است . در پحش مستقيم ، نرم افزارهای encoder و Streamer بصورت همزمان فعاليت می نمايند. اطلاعات صوتی از طريق کارت صدا به سيستم مربوطه تغذيه و پس از Encode نمودن آنها توسط نرم افزار مربوطه بر روی سرويس دهنده streaming قرار خواهند گرفت . باتوجه به حجم بالای عمليات محاسباتی ، سرويس دهنده Streaming می بايست يک سرويس دهنده قدرتمند و اختصاصی باشد.
اينترنت بدون کابل
ميليون ها کاربر روزانه از اينترنت بمنظور ارتباط با يکديگر ، مشاهده آخرين اخبار ، دريافت و ارسال نامه الکترونيکی ، آگاهی از آخرين وضعيت سهام ، آگاهی از آخرين وضعيت بازارهای فروش ، برنامه ريزی مسافرت های شخصی و يا سازمانی و... استفاده می نمايند. ضرورت برقراری ارتباط دائم با اينترنت و امکان دستيابی به اينترنت در هر محل ، بيش از گذشته دارای اهميت شده است . عدم دستيابی به کامپيوتر ( منزل و يا اداره ) بهانه قابل قبولی برای عدم دستيابی به اينترنت نبوده و می بايست با استفاده از تکنولوژی های موجود بهانه های فوق را به حداقل مقادر خود رساند . استفاده از اينترنت می بايست فرامکانی و مستقل از يک نوع خاص کامپيوتر ، گردد. اين بدان معنی است که در صورت ضرورت برقراری ارتباط با اينترنت، استقرار در يک مکان فيزيکی خاص نبايد مانعی در اين زمينه بوده و يا عدم دستيابی به کامپيوتر نيز نمی تواند و ونبايد بعنوان مانعی در جهت دستيابی به اينترنت مطرح گردد. در عصر اطلاعات ، ارائه و استفاده بموقع از اطلاعات شرط اوليه موفقيت افراد و جوامع بشری است
دستيبابی به اينترنت با استفاده از روش های بدون کابل ، جهت نيل به اهداف فوق مطرح شده است .
روند شکل گيری اينترنت بدون کابل
ابداع تلفن های سلولی ديجيتال مهمترين عامل در مطرح شدن اينترنت بدون کابل است . بر اساس آمارهای موجود در حال حاضر ، بيش از پنجاه ميليون تلفن سلولی با قابليت دستيابی به اينترنت استفاده می گردد. در سال 1997 ، شرکت های نوکيا ، موتورولا ، اريکسون و Phone.com ، پروتکل (Wireless Application Protocol (WAP را ايجاد کردند. هدف از پروتکل فوق ارائه استاندارد لازم بمنظور پياده سازی اينترنت بدون کابل بود. پس از گذشت مدت زمانی تعداد شرکت های شرکت کننده در کنسرسيوم فوق به مرز 350 رسيد .
ايجاد يک سايت مبتنی بر دستگاههای بدون کابل دارای چالش های مختص خود داست . امروزه بيش از يک ميليارد وب سايت بر روی اينترنت موجود است . صرفا" تعداد محدودی از سايت های فوق ، امکان ارائه خدمات مبتنی بر اينترنت بدون کابل را دارا می باشند. بموازات افزايش توليد و ارائه دستگاههای مبتنی بر WAP اين انتظار وجود دارد که در آينده نه چندان دور تعداد سايت های مبتنی بر اينترنت بدون کابل افزايش يابد.
WML
پروتکل WAP از زبان WML)Wireless Markup Language) استفاده می نمايد. زبان مشابه ديگری با نام HDML(Handheld Device Markup Language ) توسط شرکت Phone.com نيز ايجاد شده است . WML دارای اکثر امکانات ارائه شده توسط HDML است . WML قابليت استفاده از XML)eXtensible Markup Language) را نيز دارد. WML بر خلاف HTML( متداولترين زبان نشانه گذاری ابر متن ها برای ايجاد صفحات وب ) يک زبان مبتنی بر "متا" است . اين بدان معنی است که زبان فوق علاوه بر ارائه " تگ های از قبل تعريف شده" ، امکان ايجاد عناصر اختصاصی و مورد نظر را نيز فراهم می آورد.پروتکل WAP امکان استفاده از پروتکل های استانداردی نظير : IP,UDP و XML را نيز فراهم می نمايد.
استفاده از پروتکل WAP در اينترنت بدون کابل ، سه دليل عمده زير را دارد :
سرعت ارسال
اندازه و قابليت خواندن
حرکت در طول اطلاعات
اکثر تلفن های سلولی و دستگاههای PDA که دارای امکانات مبتنی بر وب می باشند ، دارای نرخ انتقال اطلاعات 14.4 کيلوبيت در ثانيه و يا کمنر می باشند. سرعت فوق در مقايسه با دستگاههائی نظير : مودم ، مودم کابلی و يا اتصالات DSL ، بسيار ناچيز می باشد. اکثر صفحات وب دارای امکانات گرافيکی بوده و ارسال آنها بر روی دستگاههائی با نرخ انتقال اطلاعات 14.4 کيلوبيت در ثانيه زمان زيادی را طلب می نمايد. اطلاعات و محتويات ارائه برای اينترنت بدون کابل عموما" بصورت " متنی " است .
اندازه نمايشگر LCD يک تلفن سلولی و يا PDA يکی ديگر از چالش های موجود در زمينه اينترنت بدون کابلی است . اکثر صفحات وب با وضوح تصوير 480 * 640 پيکسل طراحی می گردند. در چنين مواردی مشاهده و مطالعه اطلاعات بر روی يک کامپيوتر شخصی و يا Laptop کار ساده ای خواهد بود . وضوح تصوير در صفحات نمايشگر دستگاههای بدون کابل عموما" در حدو اندازه 150*150 پيکسل است . بنابراين استقرار و مشاهده يک صفحه وب طراحی شده با وضوح تصوير اشاره شده بر روی دستگاههای بدون کابل اينترنت ، کار ساده ای نخواهد بود. اکثر دستگاههای بدون کابل از نمايشگرها ی تک رنگ استفاده می نمايند. بديهی است مشاهده و مطالعه صفحات وب بر روی اين نوع دستگاهها بمراتب مشکل تر نسبت به نمايشگرهای کامپيوتر است .
حرکت در طول اطلاعات ، يکی ديگر از چالش های موجود است. در زمان استفاده از اينترنت بکمک کامپيوترهای شخصی می توان با استفاده از موس بسادگی در طول صفحات حرکت کرد. در دستگاههای بدون کابل ، حرکت در طول صفحات بمراتب مشکل تر است
پروتکل WAP
دستيابی به يک وب سايت از طريق يک دستگاه مبتنی بر WAP شامل مراحل زير است :
دستگاه مورد نظر را روشن و مرورگر کوچک آن فعال می گردد.
دستگاه يک سيگنال راديوئي را ارسال و جستجو برای سرويس مربوطه را آغاز می نمايد.
با مرکز ارائه دهنده خدمات ارتباط برقرار می گردد.
يک سايت جهت مشاهده انتخاب می گردد.
درخواست موردنظر با استفاده از WAP برای يک سرويس دهنده Gateway ارسال می گردد.
سرويس دهنده Gateway اطلاعات مورد نظر را با استفاده از پروتکل Http ، بازيابی می نمايد.
سرويس دهنده Gateway اطلاعات مبتنی بر Http را بر اساس WML رمز می نمايد.
در نهايت نسخه اينترنتی بدون کابل، صفحه وب مورد نظر نمايش داده می شود.
بمنظور ايجاد محتويات مبتنی بر اينترنت بدون کابل ، يک وب سايت اقدام به ايجاد يک سايت مبتنی بر متن با وضوح تصوير پايين ، می نمايد. داده ها از طريق پروتکل Http توسط يک سرويس دهنده وب برای يک WAP Gateway ارسال می گردند. سيستم فوق شامل : WAP encoder ، مترجم اسکريپت ها و پروتکل های مورد نظر بمنطور تبديل اطلاعات مبتنی بر HTTP به WML است . در ادامه gateway اطلاعات تبديل شده را برای سرويس گيرنده WAP ارسال می نمايد.
عمليات انجام شده در حد فاصل بين Gateway و سرويس گيرنده ، به ويژگی های هر يک از بخش های پروتکل پشته ای WAP ، بستگی خواهد داشت . در ادامه به بررسی هر يک از عناصر موجود در پروتکل پشته ای WAP اشاره می گردد:
- WAE)Wireless Application Enviroment) . پروتکل فوق ، ابزارهای لازم بمنظور ايجاد محتويات مبتنی بر اينترنت بدون کابل را نگهداری می نمايد. WML و WMLScript نمونه هائی در اين زمينه بوده که با WML ترکيب خواهند شد.
- WSP)Wireless Session Protocol) . نوع session ايجاد شده بين دستگاه و شبکه را مشخص می کند. ارتباط ايجاد شده می تواند بصورت "اتصال گراء " و يا " بدون اتصال " باشد. در مدل اتصال گراء ، داده در دو مسير ( رفت و برگشت ) بين دستگاه و شبکه حرکت خواهد کرد. در ادامه WSP بسته اطلاعاتی مربوطه را برای لايه WTP ارسال خواهد کرد. مدل بدون اتصال ، در موارديکه که اطلاعات بصورت broadcast از طريق شبکه برای دستگاه ارسال می گردد ، استفاده می شود. در اين حالت و در ادامه WAP بسته اطلاعاتی را به لايه WTP ارسال خواهد کرد.
- WTP)Wireless Transaction protocol) . لايه فوق بمنزله يک مرکز کنترل کننده ترافيک بوده و باعث حرکت داده ها بصورت منطقی و در مسير مناسب می گردد. اين لايه همچنين نوع درخواست transaction را نيز مشخص خواهد کرد.
- WTLS)WireLess Transport Layer Security) . اغلب ويژگی های امنيتی ارائه شده توسط بخش TLS پروتکل TCP/IP را ارائه می نمايد. عملياتی نظير : بررسی پيوستگی داده ها ، رمزنگاری و تاييد اعتبار سرويس گيرنده و سرويس دهنده ، توسط لايه فوق انجام می گيرد.
- WDP)WireLess Datagram Protocol) . لايه فوق با لايه Network Carrier در گير می شود. مسئوليت لايه فوق تطبيق WAP با مجموعه ای از bearers متفاوت است . تمام اطلاعات مورد نياز بمنظور تطبيق در لايه فوق ارائه می گردد.
- Network Carriers . به لايه فوق bearers نيز گفته می شود. لايه فوق شامل تکنولوژی هائی است که ارائه دهندگان خدمات بدون کابل عرضه می نمايند.
پس از دريافت اطلاعات توسط سرويس گيرنده WAP ، اطلاعات در اختيار "مرورگر کوچگ" گذاشته خواهند شد. نرم افزار فوق يک برنامه بسيار کوچک بوده که در دستگاههای بدون کابل از قبل تعبيه شده است . برنامه فوق بعنوان يک اينترفيس بين کاربر و اينترنت بدون کابل ، ايفای وظيفه می نمايد. شکل زير صفحه اوليه يک مرورگر کوچک را نشان می دهد:
اينترنت بدون کابل هنوز در ابتدای راه است و گزينه ای مناسب برای افرادی است که تمايل و يا اجبار به اتصال به اينترنت تحت هر شرايطی را دارند.
اينترنت ماهواره ای
کاربران اينترنت با استفاده از امکانات متعدد قادر به اتصال به اينترنت و استفاده از منابع موجود می باشند. استفاده از خطوط تلفن معمولی ، مودم کابلی ، خطوط DSL ، اينترنت بدون کابل ، نمونه هائی در اين زمينه می باشند. در صورتيکه کاربران اينترنت قادر به استفاده از هيچکدام از وسايل ارتباطی فوق نباشند ( بدليل وجود مسافت زياد بين استفاده کننده و مرکز ارائه دهنده خدمات مورد نظر ) ، امکان استفاده از اينترنت ماهواره ای وجود خواهد داشت . اينترنت ماهواره ای از خطوط تلفن و يا سيستم های مبتنی بر کابل برای برقراری ارتباط استفاده نمی نمايد. در اين نوع سيستم ها از يک "بشقاب ماهواره ای " برای ارسال و دريافت اطلاعات ( دو طرفه ) استفاده می گردد. معمولا" در اين نوع سيستم ها سرعت ارسال اطلاعات معادل يک دهم سرعت دريافت اطلاعات است . مودم های کابلی و خطوط DSL نسبت به اينترنت ماهواره ای دارای سرعت بمراتب بيشتری در رابطه با دريافت اطلاعات می باشند. سرعت اينترنت ماهواره ای ده برابر سرعت يک مودم معمولی است .
موسسات و شرکت های متفاوتی تاکنون سرويس اينترنت ماهواره ای را در اختيار علاقه مندان قرار می دهند. StarBand,Pegasus Express ,Teledesic و Tachyon نمونه هائی از شرکت های ارائه دهنده خدمات اينترنت ماهواره ای بصورت دو طرفه می باشند. سرويس ارائه شده توسط Tachyon در امريکا ، اروپای غربی و مکزيک ارائه شده است . Pegasus Express نسخه دو طرفه DirectPC است .
در اينترنت ماهواره ای دو طرفه از عناصر زير استفاده می شود :
يک "بشقاب " (Dish) با ابعاد دو و يا سه فوت
دو عدد مودم ( Uplink,downlink )
کابل های کواکسيال بين بشقاب و مودم
در اينترنت ماهواره ای دو طرفه از تکنولوژی IP multicasting استفاده می شود. در اين حالت امکان ارتباط 5.000 کانال بصورت همزمان و از طريق صرفا" يک ماهواره فراهم خواهد شد. IP multicasting ، داده های مورد نظر را از يک نقطه به چندين نقطه و بصورت فشرده ، ارسال خواهد کرد( در يک زمان ) . با فشرده سازی اطلاعات ، حجم داده ها کاهش و از پهنای باند موجود استفاده بهينه خواهد شد.
در سيستم DirectPC ( ارائه شده توسط DirectTV) ، کاربران همچنان می بايست از يک ISP استفاده نمايند. در اين حالت کاربران برای ارسال اطلاعات در ابتدا می بايست با ISP تماس و در ادامه اقدام به ارسال و يا دريافت اطلاعات نمايند.
ASP
اينترنت و وب از سال 1994 در عرصه های متفاوت تجاری توسط سازمان های متفاوت بخدمت گرفته شده است . وب در ابتدا بعنوان روشی بمنظور ارائه و توزيع اطلاعات توسط دانشگاهيان و محققين استفاده می گرديد . بموازات افزايش کاربران اينترنت ، استفاده از وب در ساير موارد خصوصا" امور تجاری نيز با استقبال مواجه گرديد.
آمازون يکی از سايت هائی است که از سال 1995 با رويکردی کاملا" تجاری در عرصه وب مطرح شده است. سايت فوق شامل بانک اطلاعاتی مربوط به ميليون ها کالا و محصولات است که کاربران اينترنت می توانند در هر زمان از امکانات آن بهره مند و اقدام به خريد کالا نمايند. سايت Ebay يکی ديگر از سايت هائی است که با رويکردی تجاری ، خدمات و کالای مورد نظر را در اختيار علاقه مندان قرار می دهد.
همزمان با گرايشات فوق ، مدلی جديدی از فعاليت های تجاری با نام ASP)Application Service Provider) در عرصه اينترنت ظهور پيدا کرد. مراکز فوق روش جديدی برای ارائه نرم افزار و خدمات نرم افزاری را مطرح نمودند. مراکز ASP در طی ساليان اخير و همزمان با گسترش و توسعه اينترنت و وب بشدت فراگير شده و بعنوان مدلی حديد برای ارائه خدمات نرم افزاری مبتنی بر وب و اينترنت مطرح شده اند .
تعريف يک ASP
مراکز ASP ، به شرکت ها و موسساتی اطلاق می گرددکه سرويس هائی را از طريق اينترنت ارائه می نمايند. اين نوع مراکز دارای ويژگی های زير می باشند :
ASP محيط لازم برای اجرای يک نرم افزار را فراهم می نمايد.
ASP مسئوليت پشتيبانی و نگهداری سرويس دهندگان نرم افزاری را برعهده دارد.
ASP پرسنل و کارمندان خاصی را بمنظور نگهداری نرم افزارها استخدام می نمايد.
ASP امکان دستيابی به برنامه را از طريق اينترنت فراهم می نمايد.
ASP هزينه های مربوط به فضا و نگهداری را از موسسات مربوطه دريافت خواهد کرد.
مزايای ASP
مدل ASP دارای مزايای عمده ای نسبت به ساير رويکردهای سنتی است :
هزينه پايين برای سازمانها و موسسات تجاری کوچک
پهنای باند مورد نياز برای اجرای برنامه ها به امکانات ASP بستگی خواهد داشت .
مدل ASP امکان ايجاد زيرساخت های لازم برای حمايت از يک نرم افزار را حتی المقدور کاهش می دهد. مثلا" اگر برنامه ای به بانک های اطلاعاتی اوراکل و يا MS-SQL نياز داشته باشد ، می بايست امکانات لازم برای پشتيباتی از برنامه و بانک اطلاعاتی فراهم گردد.
پرداخت هزينه توسط سازمانها به مراکز ASP با توجه به شرايط متعدد و رعايت مشتری صورت می پذيرد
نمونه هائی از مراکز ASP
مراکز ASP با توجه به نوع خدمات ارائه شده دارای انواع متفاوتی می باشند. خدمات ارائه شده توسط مراکز فوق شامل موارد زير است :
- ميزبانی وب . مراکز ارائه دهنده سرويس فوق با تهيه سخت افزار، نرم افزار و پهنای باند لازم امکان ميزبانی وب سايت های موسسات و سازمانها و يا افراد را فراهم می آورند.مراکز فوق بابت ميزبانی وب سايت ها ، هزينه هائی را بصورت ماهانه و يا سالانه دريافت و ممکن است بر روی يک ماشين صدها سايت را مستقر نمايند.
- خدمات پست الکترونيکی . اکثر مراکز ASP که خدمات ميزبانی وب را ارائه می دهند ، سرويس خدمات پست الکترونيکی را نيز با استفاده از يکی از روش های موجود در اختيار متقاضيان قرار می دهند.
موسسات و سازمانهائی که تمايل به راه اندازی وب سايت داشته باشند، می توانند از پتانسيل های ارائه شده توسط مراکز ASP استفاده نموده و برای شروع کار ضرورتی به فراهم نمودن تمام امکانات توسط سازمان و يا موسسه مربوطه نخواهد بود. در گذشته سازمانهائی که تمايل به راه اندازی سايت داشتند، می بايست خود راسا" اقدام به تهيه و آماده سازی امکانات زير می نمودند :
تهيه خط ارتباطی با اينترنت با پهنای باند قابل قبول
تهيه روتر
تهيه يک يا چندين سرويس دهنده برای سرويس دهنده وب و يا سرويس دهنده خدمات پست الکترونيکی
استخدام کارشناسان مورد نظر برای نصب و مديريت نرم افزار و سخت افزار
امروزه با تولد مراکز ASP ، اکثر سازمانها و موسسات می توانند از بستر و پتانسيل های فراهم شده توسط اين نوع مراکز استفاده نمايند. بديهی است مراکز ASP مسئوليت پشتيبانی و نگهداری را برعهده خواهند داشت . استفاده از مراکز فوق برای راه اندازی وب سايت دارای مزايای عمده ای از منظر( زاويه ) موسسات و شرکت هائی است که قصد راه اندازی وب سايت را دارند :
مراکز ASP عموما" دارای پهنای باند قابل قبولی بوده و موسسات و سازمانها نگران پهنای باند نخواهند بود .
در صورت بروز مشکل ، کارشناسان مجرب شاغل در مراکز ASP بصورت شبانه روزی و بلافاصله مشکل را حل خواهند کرد.
در صورت نياز به فضای بيشتر برای ميزبانی وب ، می توان بسرعت اقدام لازم را انجام داد.
مراکز ASP دارای امکانات مناسب برای Backup و بازيابی اطلاعات بوده و امنتيت اطلاعات تضمين می گردد.
ASP چه امکاناتی را فراهم نمايد؟
مراکز ASP به تمام نيازهای طرح شده توسط موسسات و سازمانها پاسخ مثبت خواهند داد. قبل از انتخاب ASP مورد نظر برای ميزبانی وب وساير خدمات مورد نظر ، می بايست برای سوالات زير پاسخ لازم را اخذ کرد :
● کاربران چگونه به نرم افزار دستيابی پيدا خواهند کرد؟ آيا دستيابی به برنامه از طريق يک "مرورگر" و يا يک برنامه خاص ديگر می باشد؟ در صورتيکه دستيابی به برنامه از طريق مرورگر می باشد ، کاربران می بايست دارای چه نوع تجربه و يا دانشی باشند؟
● به مشکلات و سوالات کاربران به چه صورت پاسخ داده خواهد شد؟ در صورتيکه پرسنل و يا کارکنان سازمانی که از خدمات مراکز ASP استفاده می نمايند دارای سوال و يا مشکلی در رابطه با برنامه باشند ، به سوالات آنها چگونه پاسخ داده می شود؟ آيا مرکز ASP آموزش های لازم را ارائه می دهد ؟
● نحوه امنيت داده ها به چه صورت است ؟ نحوه دستيابی به داده ها توسط پرسنل مراکز ASP به چه صورت است ؟ آيا برای دستيابی به داده ها توسط پرسنل سازمان ها و موسسات لايه حفاظتی تعريف می گردد؟ آيا امکان اخذ گزارشات متنوع در رابطه با افراد يکه به برنامه و داده ها دستيابی پيدا کرده اند، وجود دارد ؟ مرکز ASP در رابطه با تهديدات خارجی چه سياستی را دنبال می نمايد؟ در صورت خرابی سخت افزار ، وضعيت ايمن بودن داده ها به چه صورت است ؟
● ارتباط ايجاد شده بين کاربر و مرکز ASP به چه صورت است ؟ داده ها در زمان درخواست کاربر از طريق مرکز ASP در اختيار گذاشته خواهد شد. آيا از يک روش امنيتی نظير : رمزنگاری ، يک شبکه VPN استفاده می شود؟
● نحوه استقرار برنامه بر روی سرويس دهنده به چه صورت است ؟ آيا داده ها بر روی يک سرويس دهنده اختصاصی ذخيره می گردند؟ آيا برای ذخيره سازی داده ها از يک ماشين مشترک استفاده می گردد؟
● در صورت بروز اشکال و غيرفعال شدن ماشين مربوطه ، مرکز ASP برای فعال نمودن سرويس دهنده (Online) از چه سيستم های جايگزينی استفاده می نمايد؟
● در صورت بروز اشکال برای هارد ديسک و يا از کارافتادن نرم افزار ، مرکز ASP از چه سياست هائی برای Recovery استفاده می نمايد.
● در صورت بروز حوادث غير مترقبه نظير آتش سوزی ، مرکز ASP چه مدت زمانی را صرف بازسازی خود خواهد کرد ؟ سرويس های مورد نظر پس از گذشت چه زمانی مجددا" فعال خواهند شد. ؟
● مالکيت داده ها و اطلاعات با کيست ؟ با اينکه مشخص است که مالکيت داده ها و اطلاعات سازمان و يا موسسه مربوطه است ، ولی می بايست مورد فوق با صراحت در قرارداد با مراکز ASP قيد گردد.
● در صورت تغيير مرکز ASP ، به چه صورت می توان داده ها ی موجود بر روی مرکز ASP فعلی را خارج نمود؟
در اين راستا سوالات متعدد ديگری نيز وجود دارد که هر سازمان و يا موسسه با توجه به شرايط اختصاصی خود می تواند آنها را از مرکز ASP ، مطرح نمايد.
برنامه های IM
اينترنت نحوه ارتباط افراد را دستخوش تحولات گسترده نموده است . پست الکترونيکی يکی از امکانات موجود بر روی اينترنت برای برقراری ارتباط می باشد. امکان فوق بسرعت گسترش و جايگزين نامه نگاری سنتی و حتی مکالمات تلفنی شده است . روزانه ميلياردها نامه الکترونيکی ارسال می گردد. پست الکترونيکی يکی از سريعترين روش های ارتباطی موجود بوده و توانسته است بسرعت متداول گردد.
در زمان ارسال يک نامه الکترونيکی ، گيرنده نامه ممکن است online ( وصل به شبکه ) نباشد . در چنين مواردی زمانی که گيرنده نامه به شبکه متصل می گردد و پس از بررسی صندوق پستی خود از ارسال نامه توسط دوستان خود آگاه می گردد. در روش فوق يک تاخير ناخواتسه وجود دارد. در اين روش هيچگونه امکانی جهت آگاهی از Online بودن گيرنده نامه الکترونيکی وجود ندارد. در صورتيکه گيرنده پيام Online باشد ، می بايست با دنبال نمودن مراحلی اقدام به باز نمودن ، مطالعه و پاسخ به نامه دريافتی نمايد. برنامه های IM)Instant Messaging) باهدف تامين خواسته های مورد نظر( پاسخگوئی به خلاء های موجود ) مطرح گرديده اند.
با استفاده از IM ، می توان ليستی از افراديکه تمايل به ارتباط با آنان وجود دارد را ايجاد کرد. در ادامه می توان برای هر يک از افراد موجود در ليست کهonline می باشند ، پيام مورد نظر خود را ارسال کرد. به ليست فوق ، " ليست تماس " و يا Buddy list نيز می گويند. برای ارسال پيام يک پنجره کوچک توسط فرستنده و گيرنده پيام ، فعال و هر يک از آنها می توانند پيام مورد نظر خود را تايپ و سپس ارسال نمايند.
اکثر برنامه های IM ، خدمات متنوع ديگری را نيز ارائه می دهند:
ارسال پيام برای افراديکه بصورت online می باشند.
گپ (Chat) . يک اتاق اختصاصی شامل دوستان و همکاران می توان ايجاد کرد.
لينک ها ی وب . امکان اشتراک وب سايت های مورد علاقه فراهم می گردد.
تصاوير. امکان مشاهده تصاوير ذخيره شده بر روی کامپيوتر دوستان مربوطه فراهم می گردد.
صدا . پخش موزيک برای دوستان مربوطه
فايل ها . امکان اشتراک فايل ها از طريق ارسال آنها برای دوستان مربوطه فراهم می گردد.
گفتگو. امکان مکالمه صوتی با دوستان مربوطه از طريق اينترنت فراهم می گردد.
امکان مشاهده آخرين اخبار بصورت پخش زنده فراهم می گردد.
روند شکل گيری برنامه های IM
قبل از عموميت يافتن اينترنت ، تعدادی از افراد از طريق سيستم های BBS )Bulletin Boards system) قادر به استفاده از سرويس های online بودند. سيستم BBS مشابه يک وب سايت ايزوله شده است که کاربران با استفاده از مودم و يک نرم افزار ارتباطی خاص، قادر به استفاده از منابع موجود می باشند. پس از برقراری ارتباط با BBS ، کاربران با استفاده از مجموعه ای از منوهای ساده قادر به حرکت در سيستم و استفاده از امکانات مربوطه خواهند بود. برای دستيابی و استفاده از سيستم BBS ديگر، می بايست ارتباط موجود با BBS را قطع و مجددا" با BBS ديگر ارتباط برقرار کرد.
سرويس های online اصلی نظير AOL(American online) ، Prodigy و Compuserve متداولترين روش های ارتباط Online بود. سرويس های online برخلاف سيستم های BBS که صرفا" از يک نرم افزار ساده ارتباطی بمنظور ارتباط کاربران با سيستم استفاده می کردند ، از مجموعه ای از نرم افزار ها در اين زمينه استفاده می کردند.
در ادامه AOL امکان "کميته های online " را ارائه کرد. بدين ترتيب کاربران قادر به گفتگو و ارتباط با يکديگر ( مشروط بر online بودن ) از طريق اتاق های گپ و يا IM بودند. يک اتاق گپ ، نرم افزاری است که امکان تايپ اطلاعات و پيام های دلخواه را در اختيار کاربران قرار داده و پس از درج پيام ، ساير کاربران قادر به مشاهده پيام تايپ شده خواهند بود . برنامه های IM يک اتاق گفتگوی اختصاصی را برای کاربران مربوطه ايجاد می نمايد .
استفاده از برنامه های IM از سال 1996 در اينترنت متداول گرديد. در ادامه نرم افزار ( سرويس ) ICQ که دارای قابليت های فراوانی است ارائه گرديد.
معرفی ICQ
استفاده از برنامه فوق مستلزم نصب يک برنامه بعنوان سرويس گيرنده بر روی کامپيوتر کاربر و اتصال به سايت ICQ بمنظور برقراری ارتباط با سرويس دهنده ICQ است . برنامه سرويس گيرنده نصب شده بر روی کامپيوتر کاربر با سرويس دهنده ICQ ارتباط برقرار خواهد کرد . اجرای برنامه سرويس گيرنده بر روی کامپيوتر کاربر و اتصال به اينترنت از پيش شرط های اوليه جهت استفاده از سرويس فوق است .
مراحل زير نحوه استفاده از سرويس فوق را نشان می دهد :
● در ابتدا می بايست با اتصال به سايت ICQ ، نرم افزار لازم برای نصب بر روی سرويس گيرنده را دريافت کرد.
● برنامه دريافت شده را می بايست نصب و در ادامه اجراء کرد.
● برنامه نصب شده سعی در برقراری ارتباط با سرويس دهنده ICQ خواهد کرد. در اين راستا از پروتکل خاص با نام ICQ v5 برای ارتباطات استفاده می شود.
● پس از برقراری ارتباط بين سرويس گيرنده و سرويس دهنده ، می توان نام و رمز عبور خود را جهت ورود به سايت وارد کرد.در صورتيکه برای اولين مرتبه است که به سايت وارد می شويد ، می توان درخواست يک Account جديد نمود. پس از بررسی نام و رمز عبور داده شده و در صورت صحت آنان ، امکان ورود به سايت فراهم می گردد.
● برنامه سرويس گيرنده ، اطلاعات مورد نياز را ( نظير آدرس IP و شماره پورت ) برای سرويس دهنده ICQ ارسال می نمائيد.
● سرويس دهنده ، يک فايل موقت شامل اطلاعات مربوط به ارتباط و افراد موجود در ليست تماس ايجاد می گردد. در ادامه بررسی خواهد شد که آيا افراد موجود در ليست تماس شما به شبکه وارد شده اند ؟
● در صورتيکه هر يک از افراد موجود در ليست تماس شما به شبکه وارد شده باشند ، سرويس دهنده پيامی را برای سرويس گيرنده ICQ ارسال و اطلاعات مربوط به کاربران online ( موجود در ليست تماس ) را ارسال خواهد کرد. سرويس دهنده ICQ اطلاعات شما را نيز برای ساير کاربرانی که online بوده و نام شما در ليست تماس آنها می باشد ، نيز ارسال خواهد کرد .
● زمانيکه سرويس گيرنده ICQ اطلاعات مربوط به افراد موجود در ليست تماس را دريافت می دارد ، وضعيت کاربر مورد نظر به Online تغيير می يابد.
● بر روی نام کاربر موجود در ليست تماس که online شده است ، کليک و پس از فعال شدن پنجره مربوطه می توان متن مورد نظر خود را تايپ و برای کاربر مربوطه ارسال کرد.
● پيام ارسالی شما مستقيما" برای برنامه سرويس گيرنده ICQ مربوط به کاربر مورد نظر ، ارسال خواهد شد. ( برنامه سرويس گيرنده ICQ از آدرس IP و شماره پورت مربوط به کامپيوتر کاربر مورد نظر آگاهی دارد ) . در فرآيند فوق سرويس دهنده ICQ دخالت نکرده و مبادله اطلاعات مستقيما" توسط برنامه های سرويس گيرنده انجام خواهد شد.
● کاربر مورد نظر پس از دريافت پيام ، می تواند پاسخ لازم را برای قرستنده ارسال نمايد.
● پس از اتمام مبادله اطلاعاتی ، می توان پنجره مربوط به ارسال پيام را غيرفعال و در صورت ضرورت برنامه سرويس گيرنده ICQ را نيز غيرفعال نمود. در چنين حالتی برنامه سرويس گيرنده پيامی را برای سرويس گيرنده ICQ ارسال و او از از غيرفعال شدن خود ،آگاه می سازد. در ادامه سرويس دهنده ICQ پيامی را برای ساير سرويس گيرندگان ICQ ( موجود در ليست تماس شما ) ارسال و آنها را از اين واقعه آگاه می نمايد. در نهايت سرويس دهنده ICQ فايل موقت ايجاد شده که شامل اطلاعات مربوط به سرويس گيرنده ICQ است ، را حذف خواهد کرد.
در سال 1998 ، ICQ توسط AOL خريداری و سرويس فوق در اختيار عموم کاربران AOL نيز قرارگرفت . اکثر برنامه های IM دارای عملکردی مشابه با ICQ می باشند. در ادامه به دو نمونه متداول در اين زمينه اشاره خواهد شد.
MSN Messenger
شرکت مايکروسافت با ارائه برنامه MSN Messenger که يک نوع برنامه IM می باشد ، امکان برقراری ارتباط کاربران MSN را بايکديگر فراهم نموده است .با استفاده از برنامه فوق ، کاربران قادر به ارتباط از طريق متن ( ارسال پيام ) ، صوت ( مکالمه صوتی ) و ... می باشند. برنامه فوق مجموعه ای گسترده از ساير خدمات را نيز در اختيار کاربران قرار می دهد
Yahoo messenger
Yahoo messenger ، يکی ديگر از نمونه برنامه های IM است . ويژگی مهم برنامه فوق ، ارتباط و پيوستگی آن با ساير خدمات ارائه شده توسط Yahoo است.
آينده برنامه های IM بسيار روشن است . IETF)Intenet Engineering Task Force) در تلاش برای پياده سازی يک پروتکل استاندارد برای برنامه های IM است . با استفاده از برنامه های IM امکان برگزاری کنفرانس های مجازی و همکاری در زمينه انجام يک پروژه بزرگ ، بسادگی محقق می گردد.برنامه های IM رويکردی جديد به دنيای ارتباطات مبتنی بر اينترنت می باشند .
موتورهای جستجو
امروزه بر روی اينترنت و مهمترين سرويس آن ( وب )، صدها ميليون صفحه حاوی اطلاعات وجود دارد. کاربران اينترنت با آگاهی از آدرس يک سايت ، قادر به اتصال به سايت مورد نظر و استفاده از منابع اطلاعاتی موجود بر روی سايت خواهند بود. ما با دريائی از اطلاعات مواجه هستيم ، در صورتيکه قصد يافتن اطلاعاتی خاص را داشته باشيم ، از چه امکاناتی در اين زمينه می توان استفاده کرد. ؟ برای جستجو و يافتن اطلاعات مورد نياز از مراکز جستجوی اطلاعات در اينترنت استفاده می گردد . به مراکز فوق Search engines نيز می گويند.
مراکز جستجو در اينترنت ، نوع خاصی از سايت های موجود در وب بوده که با هدف کمک برای يافتن اطلاعات ، ايجاد شده اند. مراکز جستجو در اينترنت بمنظور پاسخگوئی به کاربران متقاضی و جستجوکنندگان اطلاعات از سه روش متفاوت استفاده می نمايند. نحوه عملکرد سه روش با يکديگر مشابه بوده و تنها تفاوت موجود ميدان انتخاب شده برای عمليات جستجو است .
اينترنت و يا بخشی از آن بر اساس کلمات مهم ، جستجو می گردد.
از کلمات پيدا شده يک ايندکس بهمراه محل مربوط به هر يک ، ايجاد می نمايند.
به کاربران امکان جستجو برای کلمات خاص و يا ترکيبی از آنها که در فايل ايندکس موجود می باشند ، داده می شود.
مراکز جستجوی اوليه در اينترنت ، صرفا" اطلاعات مربوط به چندين هزار صفحه وب را ايندکس و روزانه دو تا سه هزار کاربر متقاضی به آنها مراجعه می کردند. مراکز جستجوی فعلی در اينترنت اطلاعات مربوط به صدها ميليون صفحه را ايندکس نموده و روزانه به بيش از دهها ميليون متقاضی پاسخ می دهند.
وب
اغلب مردم زمانيکه از مراکز جستجو در اينترنت سخن می گويند ، منظور آنها مراکز جستجوی وب است . قبل از مطرح شدن وب ( مشهورترين بخش اينترنت ) ، از مراکز جستجوی اطلاعات برای کمک به کاربران برای يافتن اطلاعات استفاده می گرديد. برنامه هائی نظير : " gopher" و " Archie" از فايل های ذخيره شده بر روی سرويس دهنده های متصل به اينترنت ، يک ايندکس ايجاد می کردند. بدين ترتيب جستجو و دسترسی به اطلاعات و مستندات مورد نظر در اسرع وقت انجام می گرديد. در اواخر سال 1980 اکثر کاربران مستلزم دارابودن دانش کافی در رابطه با استفاده از gopher,Archie و Veronica بودند. امروزه اکثر کاربران اينترنت دامنه جستجوی خود را محدود به وب نموده اند.
قبل از اينکه يک مرکز جستجو قادر به ارائه آدرس و محل فايل مورد نظر باشد ، می بايست فايل مورد نظر پيدا شود. بمنظور يافتن اطلاعات مربوط به صدها ميليون صفحه وب موجود ، مراکز جستجو می بايست از يک نرم افزار خاص با نام Spider ( عنکبوت ) برای ايجاد ليست های شامل کلمات موجود در هر يک از صفحات وب ، استفاده نمايند. فرآيند ايجاد ليست های مربوطه توسط Spider ، اصطلاحا" web crawling ناميده می شود. برای ايجاد و نگهداری يک ليست مفيد از کلمات ، Spider های مراکز جستجو می بايست تعداد زيادی از صفحات وب را بررسی و مشاهده نمايند. نحوه حرکت Spider در وب به چه صورت است ؟ نقاط شروع ، ليستی از سرويس دهندگان با ترافيک و اطلاعات بالا و صفحات وب متداول است . Spider از يک سايت رايج عمليات خود را آغاز و پس از ايندکس نمودن کلمات موجود در صفحات وب ، هر يک از لينک های موجود در صفحات را برای ادامه حرکت خود انتخاب خواهد کرد. بدين ترتيب سيستم مبتنی بر Spider بسرعت حرکت خود در طول وب را آغاز خواهد کرد.
Google يکی از مراکز جستجوی دانشگاهی و معتبر است . در سيستم فوق از چندين Spider ( معمولا" سه Spider در هر لحظه ) برای ايجاد مقادير اوليه برای سيستم ، استفاده می گردد . هر Spider قادر به نگهداری ارتباط خود با بيش از 300 صفحه وب در يک لحظه است . با استفاده از چهار spider ، سيستم فوق قادر به جستجوی 100 صفحه در ثانيه و توليد 600 کيلوبايت اطلاعات در هر ثانيه است . اطلاعات مورد نياز هر يک از spider ها می بايست بسرعت در اختيار آنان گذاشته شود. سيستم اوليه Google ، دارای يک سرويس دهنده اختصاصی بمنظور تغذيه آدرس های URL مورد نياز برای هر يک از Spider ها بود. بمنظور افزايش سرعت عمليات ، Google از يک سيستم DNS اختصاصی استفاده می کرد. ( در ساير موارد از DNS مربوط به ISP استفاده می گردد ) . زمانيکه Spider به يک صفحه وب شامل تگ های Html برخورد می نمايد ، دو آيتم در رابطه با آن را ياداشت خواهد کرد :
کلمات موجود در صفحه
محلی که کلمات پيدا شده اند.
از کلمات موجود در عنوان (title) ، زيرعناوين (Subtitles) ، تگ های متا و ساير مکانهای مهم ياداشت برداشته شده تا در آينده با توجه به خواسته کاربر ، امکان پاسخگوئی مناسب به آنها فراهم گردد. Spider مربوط به Google ، از کلمات موجود در هر يک از صفحات وب ايندکس ايجاد و کلماتی نظير : "a" ، "an" و "the" را حذف می نمايند. ساير Spider ها هر يک دارای رويکردهای خاص خود در اين زمينه می باشند.
سياست های استفاده شده در رابطه با نحوه ايندکس نمودن اطلاعات صفحات وب ، مستقيما" بر سرعت عملکرد spider ها تاثير گذاشته و به کاربران امکان جستجوی قدرتمندتر و کارآ را خواهد داد. مثلا" برخی از Spider ها ، علاوه بر نگهداری اطلاعات مربوط به عناوين و لينک ها ، يکصد کلمه با فرکانس تکرار بيشتر در صفحه وب و کلمات موجود در بيست خط اوليه را نيز نگهداری خواهند کرد. مرکز جستجوی Lycos از رويکرد فوق استفاده می نمايد.
سيستم های ديگر نظير " Altavista ، از روش خاص خود در اين زمينه استفاده می نمايند. در سيستم فوق برای هر يک از کلمات موجود در صفحه شامل "a" ، "an" و "the" و ساير کلمات مشابه نيز ايندکس ايجاد می گردد.
تگ های متا
با استفاده از تگ های متا ، ايجاد کنندگان صفحات وب می توانند کلمات کليدی موجود در صفحه و نحوه ايندکس نمودن آن را مشخص نمايند. روش فوق در موارديکه يک کلمه دارای بيش از يک معنی می باشد بسيار مفيد و کارساز خواهد بود. بدين ترتيب تگ های فوق به مراکز جستجو راهنمائی لازم در خصوص انتخاب معنی مربوط به کلمات مورد نظر را خواهند داد. در اين راستا ممکن است برخی از راهنمائی های انجام شده نيز اغفال کننده بوده و نتايج مثبتی را برای مراکز جستجو بدنبال نداشته باشد. بمنظور پيشگيری از راهنمائی های اغفال کننده توسط تگ های متا ، برنامه های Spider عمليات بازبينی محتويات يک صفحه وب را بمنظور تطبيق با اطلاعات ارائه شده توسط تگ ها ی متا ، انجام می دهند. اطلاعات نادرست ارائه شده بوسيله تگ های متا ، توسط Spider ها ناديده گرفته می شود.
تمام موارد فوق مفروض به حالتی است که ايجاد کننده صفحه وب قصد معرفی صفحه ايجاد شده خود را به مراکز جستجو دارد. در برخی موارد ممکن است تمايلی به انجام اين کار وجود نداشته باشد.
ايجاد ايندکس
پس از اينکه عمليات Spider ها در رابطه با يافتن اطلاعات به اتمام رسيد ، ( عمليات فوق در عمل با توجه به ماهيت وب و استقرار صفحات وب جديد هرگز به پايان نخواهد رسيد ، بنابراين همواره عمليات جستجو و يافتن اطلاعات توسط Spider ها انجام می گيرد) مراکز جستجو می بايست اطلاعات مورد نظر را بگونه ای ذخيره نمايند که قابل استفاده باشند. دو روش عمده در اين راستا وجود دارد:
اطلاعات بهمراه داده ذخيره گردند.
با استفاده از روشی اطلاعات ايندکس گردند.
در ساده ترين حالت ، يک مرکز جستجو می تواند صرفا" کلمه و آدرس URL آن را ذخيره نمايد. روش فوق در بازيابی اطلاعات و جستجو توسط کاربران ايجاد محدوديت خواهد کرد. با استفاده از روش فوق نمی توان جايگاه و وزن يک کلمه در يک صفحه وب را مشخص نمود. مثلا" نمی توان تشخيص داد که کلمه مورد نظر چند مرتبه در صفحه تکرار شده و يا لينک های موجود در صفحه نيز شامل کلمه مورد نظر می باشند يا خير . بدين ترتيب امکان ارائه يک ليست از صفحات وب که شامل کلمه مورد نظر بر اساس ميزان تکرار می باشند ، وجود نخواهد داشت .
بمنظور ارائه نتايج مفيدتر توسط مراکز جستجو ، اکثر مراکز جستجو صرفا" کلمه و آدرس URL را ذخيره نمی نمايند . در اين حالت مواردی نظير : تعداد تکرار کلمه در صفحه نيز ذخيره خواهد شد. مراکز جستجو همچنين به هر entry يک وزن را نسبت خواهند داد. وزن نسبت داده شده، نشاندهنده جايگاه کلمه در صفحه است ( ابتدای صفحه ، در لينک ها ، در تگ های متا و يا در عنوان صفحه ) هر يک از مراکز جستجو برای اختصاص يک وزن مناسب به کلمه مورد نظر از يک فورمول استفاده می نمايند. موضوع فوق يکی از دلايلی است که جستجو يک کلمه توسط دو مرکز جستجو ، نتايج مشابه ای را بدنبال نخواهد داشت .
مراکز جستجو بدليل استفاده بهينه از فضای ذخيره سازی ، اطلاعات مورد نظر را بصورت رمز شده ذخيره می نمايند. مثلا" در نسخه اوليه سايت Google از دو بايت بمنظور ذخيره سازی اطلاعات مربوط به کلمات در يک صفحه استفاده می کردند. کلمات بصورت حروف بزرگ بهمراه اندازه فونت ، وزن و موقعيت آن ذخيره می گرديد. هر يک از فاکتورهای فوق دو ويا سه بيت از دو بايت اشاره شده را به خود اختصاص می دادند. بدين ترتيب اطلاعات گسترده ای بصورت فشرده ذخيره و سپس عمليات ايجاد ايندکس انجام می گيرد.
ايندکس دارای صرفا" يک هدف است : امکان يافتن اطلاعات با سرعت بالا . برای ايجاد ايندکس از روش های متعددی استفاده می گردد. يکی از بهترين روش های موجود ، ايجاد يک جدول Hash است . در روش hashing ، از يک فورمول برای اختصاص يک عدد به يک کلمه استفاده می گردد. توزيع عددی با توزيع کلمات بصورت الفبائی با يکديگر متفاوت بوده و همين امر ، موثر بودن جداول hash را بدنبال خواهد داشت . در زبان انگليسی حروفی وجود دارد که کلمات زيادی با آنان آغاز می گردد. مثلا" بخش حرف "M" ، در يک ديکشنری بمراتب قطورتر از حرف "X" است . بدين ترتيب جستجو و يافتن کلماتی که با حرف M شروع می گردند زمان بمراتب بيشتری نسبت به يافتن کلماتی که با حرف "X" آغاز می گردند ، را طلب می کند. در روش hashing ، با آگاهی از موارد فوق، بگونه ای رفتار می گردد که متوسط زمان بازيابی هر کلمه کاهش يابد. در روش فوق ايندکس از داده واقعی متمايز می گردد. جدول hash ، شامل شماره hash بهمراه اشاره گری است که به داده مورد نظر اشاره می نمايد. با ايجاد يک سيستم ايندکس مناسب و ذخيره سازی مطلوب اطلاعات ، امکان ارائه نتايج مفيد برای کاربران را فراهم خواهد کرد.
جستجو
کاربران برای جستجوی اطلاعات مورد نياز ، پس از ورود به سايت مرکز جستجو ، يک query را ايجاد می نمايند. query می تواند ساده و صرفا" شامل يک کلمه و يا پيچيده و استفاده از عملگرهای منطقی باشد. برخی از عملگرهای منطقی عبارتند از :
● AND . تمام کلماتی که توسط AND بيکديگر ملحق شده اند ، می بايست در صفحه موحود باشند. در برخی از مراکز جستجو از عملگر "+" بعنوان عملگر جايگزين AND نيز استفاده می شود.
●OR . حداقل يکی از کلماتی که توسط OR بيکديگر ملحق شده اند ، می بايست در صفحه موجود باشد .
● NOT . کلمه بعد از NOT نبايد در صفحه موجود باشد. برخی از مراکز جستجو از عملگر "-" نيز استفاده می نمايند.
● Followed by . يکی از کلمات می بايست مستقيما" پس از کلمه ديگر وجود داشته باشد.
آينده مراکز جستجو
جستجوهائی که توسط عملگرهای منطقی تعريف می گردند از نوع جستجوهای literal می باشند. مراکز جستجو بمنظور ارائه نتايج مورد نظر کاربر ، دقيقا" کلمه و يا کلمات مشخص شده توسط کاربر در بانک اطلاعاتی جستجو می نمايند. روش فوق در موارديکه يک کلمه دارای بيش از يک معنی باشد ، نتايج مثبتی را بدنبال نخواهد داشت . برای اخذ نتايج دلخواه ، کاربران اينترنت می توانند با استفاده از عملگرهای منطقی محدوديت هائی را ايجاد نمايند ، روش مناسب اين است که محدوديت فوق از طريق مرکز جستجو اعمال گردد.
يکی از موارديکه اخيرا" توسط محققين متفاوتی در مراکز جستجو دنبال می گردد ، جستجو بر اساس مفهوم است .در روش فوق با استفاده از آناليزهای آماری بر روی صفحات شامل کلمات سعی در ارائه نتايج مطلوبتری وجود دارد. در برخی موارد ديگر استفاده از زبانهای طبيعی برای جستجو دنبال می گردد. در روش فوق برای طرح سوال خود از يک مرکز جستجو از روشی که توسط انسان برای طرح سوالات مربوطه استفاده می گيرد، استفاده خواهد شد. در اين راستا ضرورتی به استفاده از عملگرهای منطقی و يا query های پيچيده نخواهد بود.
يادگيری الکترونيکی
اينترنت در عرصه های آموزشی نيز چالش های جديدی را ايجاد کرده است . استفاده از بستر و زيرساخت مناسب اينترنت برای آموزش ، طی ساليان اخير بشدت مورد استقبال قرار گرفته است . آموزش الکترونيکی ، آموزش مبتنی بر کامپيوتر (CBT) ، آموزش مبتنی بر اينترنت (IBT) و آموزش مبتنی بر وب (WBT) نمونه اسامی انتخاب شده برای روش های جديد آموزشی می باشند . آموزش ( ياد دادن و ياد گيری ) طی ساليان آينده با انقلابی بزرگ روبرو خواهد شد. امکانات سخت افزاری و نرم افراری موجود، بشريت را بسمت يک انقلاب بزرگ آموزشی سوق می دهد.
آموزش های Online از سال 1990 مطرح و همزمان با رشد تجهيزات و امکانات مربوطه در دهه گذشته ، گام های موثری را در اين زمينه برداشته شده و اينک در نفطه عطفی قرار گرفته است . آشنائی با سيستم های آموزشی جديد برای تمامی دست اندرکاران امر آموزش ، از اهم وظايف است . اگر دانائی را عين توانائی بدانيم ، جوامعی از بشريت به توانائی و خود باوری خواهند رسيد که زير ساخت مناسبی را برای سيستم های آموزشی خود انتخاب و بر همين اساس حرکات هدفمند و سيستماتيک آموزشی را با تاکيد بر عناصر متفاوت موجود در يک سيستم آموزشی ، آغاز نمايند. آموزش های الکترونيکی فرصت مناسبی را برای تمام دست اندرکاران سيستم های آموزشی بوجود آورده است تا هر چه سريعتر بتوانند آموزش های فراگير و مبتنی بر آخرين فن آوری های موجود را در سازمانها و موسسات خود آغاز نمايند.
آموزش الکترونيکی چيست ؟
آموزش الکترونيکی امکان فراگيری مستقل از زمان و مکان را برای دانش پژوهان فراهم می آورد. جايگاه کامپيوتر در آموزش های الکترونيکی بسيار حائز اهميت است . با پيکربندی مناسب کامپيوتر ( سخت افزار، نرم افزار و شبکه ) امکان استفاده از آموزش های الکترونيکی برای علاقه مندان فراهم می گردد. عملکرد کامپيوتر در آموزش های الکترونيکی نظير عملکرد موبايل در ارتباطات است . با استفاده و پيکربندی مناسب موبايل امکان برقراری ارتباط مستقل از زمان و مکان خاص برای افراد بوجود می آيد.
آموزش الکترونيکی می تواند مبتنی بر CD-ROM ، شبکه ، اينترانت و يا اينترنت باشد. آموزش الکترونيکی برای ارائه محتوی از عناصر اطلاعاتی با فرمت های متفاوت نظير: متن ، ويدئو ، صدا، انيميشن ، گرافيک و محيط های مجازی و يا شبيه سازی شده استفاده می نمايد. تجارب بدست آمده از آموزش های الکترونيکی بمراتب گسترده تر از تجارب آموزشی بدست آمده در يک کلاس درس سنتی است . آهنگ فراگيری در سيستم های آموزشی الکترونيکی از يک روند مشخص و سيستماتيک تبعيت کرده و مخاطبان خود را با هر نوع سليقه و گرايش بسرعت جذب می نمايد.
آموزش های الکترونيکی رمز موفقيت خود را در شيوه ارائه ، نوع محتويات و توزيع ( عرضه ) مناسب می دانند. در آموزش های الکترونيکی از اغلب مسائل موجود در آموزش های سنتی نظير : سخنرانی های يکطرفه ، تعامل و ارتباط ضعيف با فراگيران ، اجتناب می گردد. با استفاده از نرم افزارهای مربوط به سيستم های آموزش الکترونيکی می توان بسرعت محيط های آموزشی موثر و کارآ را با بهره گيری از عناصر متفاوت آموزشی ايجاد کرد.
سطوح آموزش الکترونيکی
آموزش الکترونيکی در چهار گروه عمده طبقه بندی می گردد. گروه های فوق سطوح متفاوت آموزشی از ابتدائی تا سطوح پيشرفته را تضمين می نمايند :
● پايگاه های دانش . پايگاه های دانش و اطلاعات خود بعنوان يک آموزش واقعی در نظر گرفته نمی شوند. بانک های اطلاعاتی شکل اوليه ای از آموزش الکترونيکی می باشند. بانک های اطلاعاتی فوق را می توان در سايت های نرم افزاری متعدد، در اينترنت مشاهده نمود. بانک های اطلاعاتی با يک روش سيستماتيک قادر به ارائه توضيحات و راهنمائی های ضروری در ارتباط با سوالات مطرح شده در رابطه با نرم افزار می باشند. در اين راستا دستورالعمل های لازم بمنظور انجام عمليات خاص توسط يک نرم افزار بصورت مرحله به مرحله در اختيار متقاضيان قرار می گيرد.بانک های اطلاعاتی فوق ، اغلب بصورت متعامل با کاربران خود ارتباط برقرار می نمايند. مثلا" کاربران می توانند کلمات مورد نظر خود را در بخش مربوطه تايپ تا زمينه جستجو در بانک اطلاعاتی فراهم گردد. در اين راستا امکان انتخاب موضوع مورد علاقه بر اساس ليست های مرتب شده ( موضوعی و يا الفبائی ) نيز وجود دارد.
● حمايت فنی online . حمايت online نيز نوع خاصی از آموزش الکترونيکی بوده که در مواردی شباهت هائی با پايگاه های دانش ، دارد. برای پياده سازی حمايت های فنی online ، از روش های متعددی نظير : تالارهای مباحثه ، اتاق های گفتگو ، سيستم های BBS ، پست الکترونيکی و يا ارسال پيام فوری و زنده ، استفاده می شود. سيستم های فوق تعامل بمراتب بيشتری را نسبت به پايگاه های دانش با مخاطب ، برقرار می نمايند.
● آموزش نامتقارن . سيستم فوق در آموزش های اوليه الکترونيکی استفاده می گرديد. در روش فوق امکان خود آموزی با محوريت فراگيران فراهم می گردد. برای پياده سازی و اجرای سيستم فوق از امکانات و روش های متعددی نظير : آموزش های مبتنی بر CD-ROM ، اينترانت و يا اينترنت استفاده می گردد. دستيابی به مجموعه ای از دستورالعمل ها بمنظور انجام يک عمليات خاص از طريق سيستم های BBS ، گروه ها و تالارهای متفاوت مباحثه و پست الکترونيکی نمونه هائی از امکانات ارائه شده توسط سيستم های فوق می باشند. در برخی موارد سيستم های فوق ، بصورت کاملا" خود آموز بوده و از لينک های خاصی برای مراجعه به منابع متفاوت استفاده می گردد. دراين نوع سيستم ها، از مربيان آموزشی که بصورت زنده فعاليت های آموزشی فراگيران را مديريت می نمايند ، استفاده نمی گردد. چارچوب و ساختار ارائه موضوع و محتوی اغلب بصورت خودآموز با هدايت لينک های تعريف شده در موضوعات متفاوت است .
● آموزش همزمان . آموزش همزمان بصورت بلادرنگ با کمک يک مربی آموزشی که بصورت زنده ناظر تمام فعاليت های آموزشی فراگيران است انجام می گيرد. در سيستم فوق ، فراگيران با ورود به کلاس مجازی ، قادر به برقراری ارتباط مستقيم با مربی و ساير فراگيران موجود در کلاس خواهند بود. در اين نوع آموزش الکترونيکی، تمام ويژگی های يک کلاس درس بصورت مجازی شبيه سازی و در اختيار مربی و فراگيران قرار می گيرد . مثلا" می توان بصورت مجازی دست خود را برای سوال کردن بالا برده و يا حتی از يک تخته سياه مجازی استفاده و محتويات نوشته شده بر روی آن را مشاهده نمود. جلسات آموزشی ممکن است صرفا" در حد و اندازه يک جلسه بوده و يا هفته ها ، ماه ها و يا حتی سال ها ، بطول انجامد. اين نوع آموزش ها معمولا" از طريق وب سايت های اينترنت ، کنفرانس های صوتی و يا تصويری ، اينترنت تلفنی انجام می گيرد.
روانشناسی يادگيری
چه نوع تحولات و يا اتفاقاتی در مغز انسان در زمان فراگيری ، بوجود می آيد؟ آموزش در ابتدا نيازمند محرک های لازم است .بمنظور فراگيری موثر و کارآ ، محرک های موجود می بايست نگهداری گردند. متاسفانه سيستم های نرونی ( عصبی ) موجود در مغز که مسئول کنترل محرک ها و ذخيره سازی اطلاعات در حافظه می باشد ، بسرعت دچار خستگی می گردند ( پس از گذشت چند دقيقه ). بدين ترتيب آنها نيازمند بازسازی در فواصل بين سه تا پنج دقيقه می باشند ، در غير اينصورت ميزان پاسخگوئی و فراگيری آنها دچار افت می گردد. آنها بسرعت بازسازی می گردند ،سيستم آموزشی می بايست بسرعت با خستگی و دلزدگی بوجود آمده برای فراگيران برخورد مناسب را داشته ، تا امکان يادگيری موثرتر بوجود آيد.
يادگيری بر اساس الگو ها ، موثرترين مدل يادگيری محسوب می گردد. در اين روش، الگوها از مجموعه ای به مجموعه ديگر جابجا می گردند. الگوهائی که نرون های مربوط بخود را مسئول پاسخگوئی خواهند کرد ، از اطلاعات متفاوت در محل های متفاوت مغز استفاده می نمايند . مثلا"
● گوش دادن به يک حقيقت . زمانيک آرد با تخم مرغ ترکيب می گردد ، خميری بوجود می آيد که می توان آن را به قطعاتی بمنظور ايجاد ماکارونی برش داد.
● ارتباط يک مفهوم با يک حقيقت . غذا که دارای کربوهيدرات بالائي است ، برای توليد انرژی بدن لازم است .
● تجسم دو چيز بايکديگر . تيم های ورزشی به انرژی سريع نياز داشته و آن را از طريق کربوهيدرات تامين می نمايند، بنابراينن قبل از بازی يک وعده غذا مناسب خواهند داشت .
سيستم های فوق با يکديگر مرتبط بوده و از طريق همکاری بايکديگر حافظه را شکل خواهند داد ( يادگيری ) هدف شکل دهی حافظه ، در هريک از سيستم های نرونی مربوطه است . بنابراين اطلاعاتی که بگونه ای طراحی می گردند تا از يک سيستم نرونی به سيستم نرونی ديگر حرکت نمايند، دارای کارآئی بيشتری در رابطه با يادگيری می باشند.
يادگيری الکترونيکی به چه صورت نگهداشت اطلاعات را بهبود می بخشد ؟
آموزش علاوه بر استفاده از سيستم های نرونی مورد نياز ، مستلزم استفاده از عناصر ديگر نظير : ارتباط متقابل ، تخيل و فيدبک است . يادگيری الکترونيکی با استفاده از عناصر متفاوت ، که باعث ايجاد عناصر جديد آموزشی می گردد ، فرآيند فراگيری را حذاب تر خواهد کرد. ايجاد جذابيت در يادگيری يکی از دلايل موفقيت آموزش های الکترونيکی است . در صورتيکه از عناصر جديد در سيستم های آموزش الکترونيکی استفاده نگردد ، عملا" جذابيت های لازم برای آموزش را از دست داده ايم . برای موفقيت در آموزش های الکترونيکی نکات زير می بايست مورد توجه قرار گيرد.
● بررسی نوع محتويات . استفاده از تصاوير ، صدا و متن و ترکيب مناسب آنها با يکديگر پيامدهای مثبتی را بدنبال خواهد داشت .
● ارتباط متفابل با فراگيران بگونه ای که ايجاد محرک های لازم را تضمين نمايد. استفاده از بازيها ، امتحانات کوتاه مدت برای اخذ فيدبک سريع از فراگيران مناسب ترين روش برای سنجش ميزان موفقيت در آموزش است .
● ايجاد فيدبک های سريع . دوره های آموزش الکترونيکی می بايست از روش هائی بمنظور اخذ فيد بک سريع استفاده تا در صورت اشکال و يا عدم موفقيت ، سريعا" نسبت به برطرف نمودن آن اقدام نمايند. فيدبک های مربوطه می بايست در سريعترين زمان ممکن اخذ گردند. آموزش در هر مرحله بر اساس آموزش در مرحله قبل ايجاد می گردد. بنابراين تشخيص و اخذ فيدبک های سريع ، مراحل متفاوت آموزشی را بدرستی تبين خواهد کرد. در صورتيکه در يک مرحله موفقيتی حاصل نشده باشد ، مرحله بعد که بر اساس مرحله قبل ايجاد شده است ، در امر آموزش توفيق چندانی ايجاد نخواهد کرد.
● ارتباطات صميمی با ساير فراگيران و مربيان الکترونيکی . استفاده از اتاق های گفتگو ، تالارهای مباحثه ، پيام های فوری و پست الکترونيکی در ايجاد ارتباط متقابل با فراگيران الکترونيکی بسيار موثر و کارساز خواهد بود.ايجاد کميته های Online بطرز چشمگيری در عملکرد برنامه های آموزشی تاثير خواهد داشت .
آموزش های الکترونيکی به فراگيران اين امکان را خواهد داد تا هر فرد با توجه به مسايل و توانائی خود ، آهنگ يادگيری را خود مشخص نمايد. در چنين مواردی ، فراگيران در صورتيکه به دلايلی ، چند روزی از سيستم استفاده ننمايند و از آموزش دور باشند ، پس از برطرف شدن مشکلات ، مجددا" قادر به ادامه آموزش خواهند بود. دوره های آموزشی مبتنی بر آموزش الکترونيکی دارای عناصر قابل کنترلی بوده که توسط کاربران استفاده می گردند. عناصر کنترلی فوق در کلاس ها ی آموزش معمولی استفاده نشده و با استفاده از آنان در آموزش های الکترونيکی ، فراگيران قادر به کنترل فرآيند آموزش ، خواهند بود. قابليت تنظيم آهنگ آموزش توسط فراگيران يکی از دلايل مهم در رابطه با موثر بودن آموزش های الکترونيکی است .
يکی ديگر از عناصری که آموزش های الکترونيکی از آن استفاده می نمايند ، برقراری ارتباط و تعامل متقابل با فراگيران است . ميزان و نحوه ارتباط متقابل با فراگيران از حالات ساده که صرفا" کليک کردن بر روی يک سوال است ، شروع و تا اجرای يک فايل انيميشن و يا اجرای يک پردازه ادامه خواهد يافت. استفاده از بازيهای محاوره ای که پيام های آموزشی را بر اساس محتويات دوره آموزشی در اختيار فراگيران قرار می دهند ، نيز از جمله روش های موجود برای ارتقاء سطح کيفيی آموزش های الکترونيکی است .
آموزش الکترونيکی ، از تجارب و تحقيقات بعمل آمده طی سی سال گذشته در امر آموزش استفاده نموده است . در تحقيقات بعمل آمده، بمنظور ارتقای سطح کيفی آموزش و سرعت در انتقال آموزش ، راهکارهای زير توصيه شده است :
استفاده از رنگ ها و ترکيبات خاص رنگ
ترکيب تصاوير و کلمات
ترکيب صدا ، صوت ، موزيک با تصاوير
استفاده از چندين نوع عناصر اطلاعاتی آموزشی
استفاده از لی اوت های ( چارچوپ ) مناسب که براحتی با حرکت طبيعی چشم بتوان آنها را مشاهده نمود.
مزايای آموزش الکترونيکی
آموزش الکترونيکی نسبت به آموزش های سنتی دارای مزايای عمده ای است . انعطاف پذيری و حذف تردد های بی مورد و پر هزينه برای شرکت در دوره های آموزشی ، از مهمترين مزايای آموزش های الکترونيکی است . آموزش الکترونيکی دارای مزايای متعدد ديگری نيز می باشد :
● هزينه توليد دوره های آموزش الکترونيکی گران نبوده و با استفاده از نرم افزارها و ابزارهای موجود می توان پس از تهيه نرم افزار مربوطه ، اقدام به توليد دوره های آموزش الکترونيکی کرد.
● فراگيران قادر به تنظيم آهنگ يادگيری خواهند بود. اکثر برنامه های آموزش الکترونيکی را می توان در زمان نياز به آنها ، استفاده کرد .
● سرعت فراگيری آموزش الکترونيکی نسبت به آموزش های سنتی بمراتب بيشتر بوده و حداقل 50 در صد بهبود و سرعت را بدنبال خواهد داشت . فراگيران دوره های آموزش الکترونيکی می توانند موضوعات و مطالبی را که نسبت به آنها آنشائی دارند ، مطالعه نکرده و صرفا" بر روی موضوعاتی متمرکز گردند که نسبت به آنها آشنائی وجود ندارد.
● آموزش های الکترونيکی از پيام های يکنواخت بمنظور ارتباط با مخاطب استفاده می نمايند. ( حذف سلايق و تجارب فردی در مقايسه با آموزش های سنتی )
● آموزش های الکترونيکی مستقل از پارامترهای زمان و مکان بوده و در هر زمان و هر محل می توانند مورد استفاده قرار گيرند.
● بهنگام سازی دوره های مبتنی بر آموزش الکترونيکی بسرعت و بسادگی انجام می گيرد. موضوعات و محتويات تغيير يافته بسرعت بر روی سرويس دهنده مربوطه قرار گرفته و فراگيران بلافاصله از نتايج آن بهره مند خواهند شد. آموزش های الکترونيکی مبتنی بر CD-ROM در زمان بهنگام سازی و توزيع هزينه های بالائی را بر سازمان و يا موسسه آموزش دهنده و فراگيران تحميل خواهد کرد. روش فوق در مقايسه با آموزش های مکاتبه ای مقرون بصرفه خواهد بود.
● آموزش های الکترونيکی باعث افزايش قدرت نگهداشت اطلاعات در فراگيران می گردد. در اين راستا از عناصر متفاوتی نظير : صوت ، تصوير ، امتحانات کوتاه مدت ، ارتباط متقابل با فراگير و ساير موارد برای تاکيد مجدد در فراگيری هدفمند استفاده می گردد. در صورتيکه فراگيران بخش هائی از يک دوره آموزشی را بدرستی فرا نگرفته باشند ، می توانند در زمان دلخواه مجددا" بخش مربوطه را مطالعه نمايند.
● مديريت برنامه های آموزش الکترونيکی برای گروه های زيادی از دانشجويان ، بسادگی انجام خواهد شد. دنبال نمودن وضعيت آموزشی دانشجويان و ميزان پيشرفت بوجود آمده ، زمانبندی و اختصاص دوره های آموزشی برای پرسنل و کارمندان يک اداره و دنبال نمودن وضعيت پيشرفت آنها و ساير موارد مربوط به مديريت آموزشی بسرعت و بسادگی محقق می گردد.
برنامه ريزی دوره های آموزشی
برنامه ريزی ، مهمترين مرحله ايجاد هر نوع برنامه آموزشی است . انتقال محتويات استفاده شده در آموزش های سنتی بر روی صفحات نمايشگر کامپيوتر ، بزرگترين پيامدهای منفی و نتايج اشتباه را بدنبال خواهد داشت. محتويات دوره های آموزش الکترونيکی می بايست با استفاده از عناصر مربوطه بدرستی انتخاب و طراحی شده و در محيط مورد نظر نصب گردند. ماهيت و نوع ارائه موضوع و محتوی در آموزش های الکترونيکی با آموزش های سنتی با يکديگر کاملا" متفاوت بوده و می بايست دقت گردد که همان آموزش های سنتی بنام آموزش الکترونيکی استفاده نگردد.
اولين مرحله ...
قبل از اينکه چيزی روی کاغذ قرار گيرد ، می بايست مخاطبان آموزشی مشخص گردند. طراحان و پياده کنندگاه دوره های آموزش الکترونيکی با آشنائی با مخاطبان و ميزان توانائی های آنان ، قادر به ارائه برنامه آمورشی مناسب برای آنها خواهند بود. ( يک پزشک قبل از ملاقات بيمار و بررسی بيماری وی ، قادر به تجويز نسخه داروئی مناسب نخواهند بود. ) . پس از مشخص نمودن موارد فوق می بايست عناصر و آيتم های دوره های آموزشی مشخص گردند. مخاطبان آموزشی می بايست نسبت به عناصر و آيتم های انتخابی آشنائی لازم را داشته باشند ، چراکه عناصر فوق بعنوان ابزار در يک سيستم آموزش الکترونيکی استفاده می گردند نه هدف ! . استفاده از ابزارهای ناشناخته برای آموزش قطعا" نتايج مثبتی را برای فراگيران الکترونيکی بدنبال نخواهد داشت .
برنامه های آموزشی طراحی شده می بايست در ابتدا ، روش و يا روش های ارائه ( توزيع ) اطلاعات را برای مخاطبان مشخص نمايد.( آموزش مبتنی بر وب ، آموزش مبتی بر شبکه ، آموزش مبنتی بر CD-ROM ). در اين راستا لازم است به محدوديت های سخت افزاری فراگيران نيز توجه گردد. پهنای باند موجود دارای نقش بسيار مهمی در ميزان موفقيت دوره های آموزش الکترونيکی است که از برنامه های چند رسانه ای ( مالتی مديا ) استفاده می نمايند.
سازماندهی ، سازماندهی ، سازماندهی
محتويات و موضوعات مورد نظر جهت آموزش را می بايست به بخش ها و ماژول های مجزا تقسيم تا بتوان آنها را با استفاده از عناصر و آيتم های مورد نظر ، نمايش داد . مثلا" با استفاده از نرم افزارهای موجود برای طراحی دوره های مبتنی بر آموزش الکترونيکی می توان برنامه آموزشی خود را به چندين کتاب تقسيم و هر کتاب شامل فصل ها و صفحاتی باشد. کتاب ، فصل و صفحه نمونه ای از سازماندهی محتويات برای ارائه به فراگيران الکترونيکی می باشد. بهرحال محتويات مورد نظر جهت ارائه را می بايست به بخش های مفهوم دار تقسيم و در ادامه تمام بخش های فوق را در يک دوره آموزشی الکترونيکی با توجه به جايگاه مربوطه استفاده کرد. ماژول های ايجاد شده ، نبايد زمانی بيش از بيست دقيقه را دارا بوده تا فراگيران بتوانند با علاقه و رغبت بيشتر و بدون خستگی مطالب دوره آموزشی را دنبال نمايند.
روش حرکت بين محتويات يک دوره آموزش الکترونيکی ، يکی ديگر از نکات مهم در زمان سازماندهی يک دوره آموزشی است . در صورتيکه حرکت بين محتويات يکد دوره به سختی انجام گيرد ، فراگيران تمايلی به ادامه دادن نداشته و با فشردن صرفا" يک کليد از دوره خارج خواهند شد. طراحی مکانيزم مناسب برای حرکت بين محتويات و تست و بررسی آن از ابعاد متفاوت ، يکی از مهمترين مراحل در سازماندهی يک دوره آموزشی است . ( ما دوره آموزشی را برای استفاده ديگران طراحی خواهيم کرد ، توجه به خواست فراگيران و پيش بينی تسهيلات و امکانات مربوطه نتايج مثبتی را بدنبال خواهد داشت) .
ارتباط متقابل با فراگيران و استفاده مناسب از رسانه های اطلاعاتی
پس از برنامه ريزی و سازماندهی يک دوره آموزشی می بايست در ادامه نحوه ايجاد تعامل با فراگيران ، انيميشن ، صوت و ويديو را در يک برنامه آموزشی مشخص کرد. در اين راستا لازم است ، برای بيان يک حقيقت از روش های متفاوت ارائه مطلب استفاده تا هر يک با توجه به جايگاه خود ، سهمی در آموزش داشته باشند. مثلا" می توان موضوع و يا آيتم مورد نظر را بصورت يک متن ساده بر روی صفحه نشان داده و در ادامه از فايل های صوتی و تصويری مرتبط با موضوع فوق برای ايجاد ارتباط با موضوع و کمک به درک و شناخت حقيقت و يا موضوع مورد نظر استفاده کرد. در ادامه می بايست شرايطی را فراهم نمود که فراگيران ، استنباط و برداشت خود را از موضوع ، ايجاد و ارائه نمايند. در اين راستا می توان از امتحانات کوتاه مدت استفاده و از فراگيران درخواست کرد که استنباط و برداشت خود را از ترکيب دو حقيقت به دو شکل متفاوت ( موضوع يکبار بصورت متن ارائه و از صوت و تصوير برای ارائه همان موضوع و از ابعاد ديگر استفاده شده است ) را بيان نمايند. در سيستم فوق در زمان آموزش از دو مکانيزم متفاوت با توجه به ميزان مفيد بودن هر يک استفاده شده است . در ابتدا سعی شده است که اصل حقيقت و يا موضوع در ذهن محاطب قرار گيرد ( موج اول يادگيری و استقرار در سيستم نرونی مغز) ، در ادامه با استفاده از امکانات صوتی و تصويری سعی شده است که يک ارتباط منطقی با اصل موضوع برای فراگيران ايجاد و از اين طريق موارد جديدی در ذهن آنها قرار گيرد ( موج دوم يادگيری و استقرار در سيستم نرونی مغز ) ، در نهايت می بايست با ايجاد محرک های لازم ، موج اول و دوم ايجاد شده را به يک جريان موجی همگن در مغز تبديل تا با فعال شدن موج جديد ، اطلاعات فراگرفته شده و مستقر در بخش های متفاوت مغز باعث فراگيری موارد جديد و ترکيبی خواهد شد. بازيابی اطلاعات فراگرفته شده بر اساس سيستم فوق ، بسرعت و با دقت و صحت بالا انجام خواهد شد.
استفاده از متن
استفاده از متن در دوره های مبتنی بر آموزش الکترونيکی دارای جايگاه خاص و مهمی است . يکی از مشکلات موجود در اين زمينه استفاده اغلب پياده کنندگان دوره های آموزش الکترونيکی از محتويات موجود آموزشی و استقرار آنها بر روی صفحات نمايشگر کامپيوتر است . حداکثر ميزان ارتباط متقابل با فراگيران ، مطالعه و خواند ن متن بر روی صفحه نمايشگر و کليک نمودن برای رفتن به صفحه بعد است . در دوره های آموزش الکترونيکی می بايست از متن استفاده کرد .در اين راستا لازم است مسئوليت بيشتری ( دارای مفهوم بيشتر ) به متن ها سپرده شود. متن های موجود در هر صفحه نبايد بيش از شش خط بر روی صفحه بوده و بمنظور فراگيری مناسب آنان می بايست از ساير عناصر و امکانات ارائه موضوع و محتوی استفاده کرد. متن های ارائه شده نبايد بصورت انيميشن بر روی صفحه ظاهر گردند. نمايش و يا عدم نمايش متن ها در فواصل زمانی و با توجه به اخذ فيدبک های لازم از فراگيران و يا استقرار متن در بخش ديگری از صفحه با توجه به شرايط آموزشی بوجود آمده می تواند نتايج مثبتی را در امر آموزش بدنبال داشته باشد . در صورتيکه فراگيران پاسخ های نادرست به سوالات ارائه شده را ارائه دهند ، می توان با نمايش متن و يا توصيحات کمکی آنها را از نوع اشتباه انجام شده در سريعترين زمان ممکن آگاه ساخت . برای تمام متن های استفاده شده در يک دوره آمورشی می بايست ايندکس مناسبی ايجاد تا در صورت تمايل و يا ضرورت توسط فراگيران با استفاده از روش های جستجو مورد استفاده قرار گيرد.
استفاده از صوت
استفاده از صوت در جايگاه مناسب ، اثرات مثبت آموزشی را بدنبال خواهد داشت . با ترکيب بهينه کلمات نوشتاری و صوتی قابليت نگهداشت و بازيابی اطلاعات ذخيره شده در حافظه بيشتر خواهد شد. در يک دوره آموزش الکترونيکی می بايست محل و ميزان ( حجم ) اطلاعات صوتی مورد نظر برای ترکيب با ساير عناصر اطلاعاتی را بدقت مشخص کرد. در صورتيکه برنامه آموزشی مبتی بر وب باشد ، می بايست برای ارائه محتويات صوتی از پهنای باند قابل قبولی استفاده گردد. استفاده از منابع اطلاعاتی بصورت صوت همواره بصورت مکمل آموزشی می بايست استفاده گردد. در صورت استفاده نامناسب از منابع اطلاعاتی صوتی ( هم از بعد جايگاه و هم از بعد حجم) پيامدهای منفی در امر آموزش را بدنبال داشته و اصل فدای فرع خواهد گرديد.
استفاده از ويدئو
بر اساس تحقيقات و مطالعات انجام شده ، استفاده از تصاوير ويدئويی در امر آموزش بسيار مثبت و مفيد خواهدد بود. با توجه به ماژول های طراحی شده برای ارائه موضوعات و محتويات متفاوت يک دوره آموزش الکترونيکی می توان از تصاوير ويدئويی در جايگاه واقعی خود استفاده کرد . در صورتيکه برنامه آموزشی ارائه شده مبتی بر محيط و بستر وب می باشد ، می بايست از پهنای باند قابل قبولی استفاده گردد. حجم قطعات ويدئويی می بايست بدرستی انتخاب و موضوعات مربوطه نيز می بايست دارای يک ارتباط منطقی و سيستماتيک با ساير عناصر اطلاعاتی يک دوره آموزشی باشند.
استفاده از انيميشن
استفاده از عناصر گرافيکی و انيميشن دارای جايگاهی خاص در آموزش است . مشاهده انيميشن های آموزشی همواره برای فراگيران دوره های آموزش الکترونيکی جذاب و سرگرم کننده است . در صورتيکه برنامه آموزشی از طريق وب ارائه می گردد ، استفاده از پهنای باند مناسب لازم و ضروری است .
استفاده از امتحانات کوتاه مدت
استفاده از آزمون های کوتاه مدت بهمراه دوره های آموزش الکترونيکی بمنظور اخذ فيدبک های مناسب بسيار مفيد و لازم است . با اخذ فيدبک های لازم در سريعترين زمان می توان در صورت عدم موفقيت در ارائه يک موضوع و يا محتويات خاص ، اقدام به اعمال تغييرات لازم نموده تا در روند آموزش فراگيران خللی ايجاد نگردد. با برگزاری آزمون های کوتاه مدت ، می توان از روند يادگيری فراگيران نيز سريعا" آگاه و در صورت ازوم مشاوره های آموزشی و هدايت شده ای را برای آنها پيشنهاد کرد.
برخی نکات نهائی
برای ايجاد يک دوره آموزش الکترونيکی رعايت موارد زير پيشنهاد می گردد :
انتخاب راهکارهای مناسب بمنظور استفاده بهينه و مناسب از تجهيزات سخت افزاری ، نرم افزاری و پهنای باند قبل از برنامه ريزی
اندازه صفحات وب بيش از 40 کيلو بايت نبوده و حداکثر زمان باز شدن يک صفحه در مرورگر کاربر حدودا" 15 ثانيه باشد.
استفاده مناسب از امکانات و راهنمائی های لازم در خصوص حرکت بين منابع اطلاعاتی سازماندهی شده
دوره آموزشی می بايست بصورت کاملا" ماژولار طراحی و هر ماژول برای استفاده زمانی بيش از 20 دقيقه را بخود اختصاص ندهد.
فونت های استفاده شده می بايست ساده باشند. استفاده از فونت هائی که دارای کيفيت بالای نمايشی باشند ، توصيه می گردد.
استفاده از رنگ های مناسب برای زمينه و رويه ( نوشته ها )
استفاده از تصاوير گرافيکی ، ويدئويی و صوتی با کيفيت مطلوب
استفاده مناسب و بهينه از مثال و ساير امکانات مرتبط در يک دوره آموزشی
اخذ فيدبک های لازم در سريعترين زمان از طريق برگزاری آزمون های کوتاه مدت
عدم استفاده محض از اطلاعات مبتنی بر مالتی مديا، همواره می بايست يک ارتباط منطقی با محتويات دوره وجود داشته باشد.
در صورت ضرورت و تشخيص می توان بهمراه آموزش های الکترونيکی از برخی روش های سنتی نيز استفاده کرد.
پست الکترونيکی
شهروندان اينترنت روزانه ميليون ها نامه الکترونيکی را برای يکديگر ارسال می دارند.ارسال و دريافت نامه الکترونيکی يکی از اولين سرويس های اينترنت محسوب شده و امروزه بعنوان يک ابزار ارتباطی رايج مطرح شده است . در زمان ارسال يک نامه الکترونيکی ( نامه فوق از زمانيکه بر روی کامپيوتر شما آماده شده تا زمانيکه توسط گيرنده دريافت می گردد) فرآيند گسترده و مسيری طولانی در سطح جهان طی خواهد شد.
يک پيام E-Mail
اولين پيام ارسال شده توسط نامه الکترونيکی در سال 1971 توسط مهندسی با نام "Ray Tomlinson" انجام شده است . قبل از تحقق رويداد فوق ، صرفا" امکان ارسال پيام برای کاربران موجود بر روی يک کامپيوتر ميسر بود. پيام ارسالی توسط Tomlinson قابليت ارسال پيام به ساير ماشين های موجود بر روی اينترنت با استفاده از علامت "@" بمنظور مشخص نمودن ماشين دريافت کننده بود.
E-Mail ، يک پيام متنی ساده بوده که برای گيرنده پيام ارسال می گردد. نامه های الکنترونيکی در ابتدا و هم اينک اغلب بصورت متن های کوتاه می باشند. در برخی موارد ممکن است ، فرستندگان نامه های الکترونيکی با افزودن "ضمائم " ، حجم يک نامه الکترونيکی را افزايش دهند.
سرويس گيرندگان E-mail
بمنظور مشاهده نامه های الکترونيکی دريافت شده می بايست از برنامه های سرويس گيرنده نامه های الکترونيکی استفاده کرد. برخی از کاربران از برنامه معروف outlook و يا outlook express شرکت مايکروسافت ، Eudora و يا Pegasus بمنطور مشاهده نامه های الکترونيکی استفاده می نمايند. افراديکه از خدمات پست الکترونيکی رايگان نظير Hotmail و يا Yahoo استفاده می نمايند ، از يک برنامه سرويس گيرنده که بصورت يک صفحه وب نمايش داده می شود ، استفاده می نمايند. برنامه های سرويس گيرنده صرفنظر از نوع خود ، دارای وظايف زير می باشند :
● نمايش ليست تمام پيام های موجود در صندوق پستی از طريق " عناوين پيام ها " . عنوان يک پيام مشخص کننده فرستنده ، موضوع ، تاريخ و زمان و اندازه پيام است .
● امکان انتخاب يک پيام از طريق عنوان آن فراهم شده ومطالعه محتويات پيام
● امکان ايجاد پيام های جديد و ارسال آنها وجود خواهد داشت . برای ارسال يک پيام می بايست آدرس گيرنده ، موضوع پيام را مشخص و در ادامه محتويات پيام را تايپ کرد.
● اکثر برنامه های سرويس گيرنده پيام های الکترونيکی امکان اضافه کردن ضمائم به يک پيام را نيز فراهم می آورند. برنامه های فوق همچنين امکان ذخيره کردن ضمائم موجود در پيام های دريافت شده را نيز دارا می باشند.
يک سرويس دهنده ساده پست الکترونيکی
بمنظور ارسال يک نامه الکترونيکی ، برنامه سرويس گيرنده موجود می بايست به يک سرويس دهنده پست الکترونيکی مرتبط گردد. برخی از ماشين های موجود بر روی اينترنت با نصب نرم افزارهای لازم بعنوان " سرويس دهنده " در شبکه ايفای وظيفه می نمايند. سرويس دهنده وب ، سرويس دهنده telnet ، سرويس دهنده Ftp و سرويس دهنده پست الکترونيکی ، نمونه هائی از سرويس دهندگان موجود در اينترنت می باشند. ميليون ها سرويس دهنده بر روی اينترنت به ارائه خدمات و سرويس های مورد نظر به سرويس گيرندگان فعاليت می نمايند. برنامه های نصب شده بر روی سرويس دهندگان بصورت شبانه روزی در حالت اجراء بوده و به پورت های خاصی گوش فرا می دهند. اين نوع برنامه ها در انتظار ارتباط ساير برنامه ها ( سرويس گيرندگان) از طريق پورت مربوطه می باشند. يک برنامه سرويس دهنده پست الکترونيکی در ساده ترين ( حالت آموزشی ) حالت بصورت زير عمل می نمايد:
● هر شخص بر روی سرويس دهنده دارای يک Account بمنظور ارسال و دريافت نامه الکترونيکی است .
● برای هر يک از افراديکه دارای Account می باشند ، يک فايل ساده متنی در فولدر مورد نظر ذخيره می گردد.
● افراديکه تمايل به ارسال نامه الکترونيکی برای شخص بخصوصی را داشته باشند ، می بايست يک پيام متنی را با استفاده از يک برنامه سرويس گيرنده ارسال نمايند. پس از آماده نمون پيام ، با فشردن دکمه "ارسال" ، پيام مورد نظر برای گيرنده ارسال خواهد شد. در اين حالت برنامه سرويس گيرنده با برنامه سرويس دهنده ارتباط برقرار و پيام حاوی آدرس فرستنده ، گيرنده و محتويات مورد نظر را برای سرويس دهنده مورد نظر ارسال می نمايد.
● سرويس دهنده ممکن است اطلاعات دريافت شده را با يک فرمت مناسب به انتهای فايل متنی که برای هر فرد با نام Account وی ايجاد شده ، اضافه می نمايد.
From: Ali
To: Reza
Reza
How are you?
Ali
سرويس دهنده ممکن است اطلاعات ديگر نظير : زمان و تاريخ دريافت پيام را نيز ذخيره نمايد. در صورت ارسال نامه های الکترونيکی ديگر برای يک گيرنده خاص ، سرويس دهنده پيام های دريافت شده را به انتهای فايل متنی ( حاوی پيام های مربوطه) اضافه می نمايد. گيرنده پيام های الکترونيکی از برنامه سرويس گيرنده خود بمنظور دريافت و مشاهده نامه های الکترونيکی استفاده می نمايد :"
● برنامه سرويس گيرنده از سرويس دهنده می خواهد که يک نسخه از فايل متنی مربوط به شخص گيرنده را ارسال نمايد.
● برنامه سرويس گيرنده از سرويس دهنده می خواهد که محتويات فايل متنی را حذف نمايد.
● برنامه سرويس گيرنده قادر به ذخيره سازی فايل متنی حاوی پيام ها بر روی کامپيوتر خود است .
● در فايل متنی ذخيره شده بدنبال خطوطی باشد که با عنوان " از : " وجود دارند.
● برنامه سرويس گيرنده قادر به نمايش ليست تمام پيام ها بر اساس عناوين مربوطه است .
مثال فوق صرفا" يک سيستم بسيار ساده ارسال و دريافت پست الکترونيکی را نشان می داد. در ادامه به بررسی يک سيستم واقعی پست الکترونيکی خواهيم پرداخت .
سيستم پست الکترونيکی واقعی
سيستم واقعی پست الکترونيکی دارای دو سرويس دهنده متفاوت بوده که بر روی يک ماشين اجراء می گردند. يکی از سرويس دهندگان ، سرويس دهنده SMTP)Simple Mail Transfer Protocol) بوده و مستوليت پيام های ارسالی ( خروج ) نامه های الکترونيکی، را برعهده دارد. سرويس دهنده دوم ، POP3)Post office Protocol) ناميده شده و مسدوليت پيام های دريافتی ( ورود ) را برعهده دارد.
شکل زير جايگاه هر يک از سرويس دهندگان اشاره شده را نشان می دهد.
سرويس دهنده SMTP به پورت 25 و سرويس دهنده POP3 به پورت 110 گوش خواهند داد.
سرويس دهنده SMTP
زمانيکه از طريق سرويس گيرنده خود اقدام به ارسال نامه الکترونيکی می نمائيد ، برنامه سرويس گيرنده با سرويس دهنده SMTP بمنظور ارسال نامه های الکترونيکی ، ارتباط برقرار می نمايد. سرويس دهنده SMTP موجود ، ممکن است با ساير سرويس دهندگان SMTP بمنظور ارسال ( توزيع ) نامه الکترونيکی ارتباط برقرار نمايد. شکل زير نحوه عملکرد سرويس دهنده فوق را نشان می دهد.
کاربران بمنظور ارسال نامه الکترونيکی توسط برنامه سرويس گيرنده ، می بايست تنظيمات لازم را انجام دهند. فرض کنيد آدرس پست الکترونيکی شما Ali@Test1.com باشد ، در زمان تنظيم پارامترهای برنامه سرويس گيرنده ( بعنوان مثال: Outlook) ، نام سرويس دهنده پست الکترونيکی می بايست مشخص گردد ( فرض کنيد نام سرويس دهنده پست الکترونيکی mail.test.com باشد ) . پس از آماده نمودن نامه الکترونيکی و فشردن دکمه "ارسال" ، عمليات زير انجام خواهد شد :
● برنامه Outlook express ، با سرويس دهنده SMTP موجود در mail.test1.com از طريق پورت 25 ، ارتباط برقرار می نمايد.
● برنامه Outlook Express با سرويس دهنده SMTP مکالمه ای را برقرارو به سرويس دهنده SMTP ، آدرس های فرستنده و گيرنده و محتويات پيام را اعلان می نمايد.
● سرويس دهنده SMTP آدرس گيرنده ( بعنوان مثال Reza@test1.com ) را به دو بخش مجزا تقسيم می نمايد :
▪ نام دريافت کننده (Reza)
▪ نام حوزه (test1.com)
● در صورتيکه گيرنده پيام دارای صندوق پستی بر روی همان سرويس دهنده باشد ، سرويس دهنده SMTP پيام دريافت شده را بسادگی در اختيار سرويس دهنده POP3 قرار خواهد داد. در اين زمينه از برنامه ای با نام "Delivery agent" ( آژانس توزيع ) استفاده می گردد. در صورتيکه گيرنده پيام بر روی حوزه ای ديگر باشد ، سرويس دهنده SMTP نيازمند برقراری ارتباط با حوزه مربوطه است .
● سرويس دهنده SMTP ، با DNS مربوط ارتباط و از او می خواهد که آدرس IP مربوط به سرويس دهنده SMTP حوزه مربوطه را به اطلاع وی برساند. ( فرض اين است که گيرنده پيام دارای صندوق پستی بر روی همان کامپيوتر فرستنده نيست ). در ادامه DNS ، آدرس ( و يا آدرس های ) IP مربوط به سرويس دهنده ( سرويس دهندگان ) SMTP مربوط به حوزه مربوطه را اعلام می نمايد.
سرويس دهنده موجود در حوزه Test1.com با سرويس دهنده موجود در حوزه Test2.com از طريق پورت 25 ، ارتباط برقرار می نمايد. سرويس دهنده SMTP موجود در حوزه Test2.com ، پيام ارسالی را دريافت و آن را در صندوق پستی مربوط به گيرنده قرار خواهد داد.
در صورتيکه سرويس دهنده موجود در حوزه Test1.com قادر به برقراری ارتباط با سرويس دهنده SMTP موجود در حوزه Test2.com نگردد ، پيام مورد نظر در محلی خاص در نوبت قرار می گيرد. سريس دهنده SMTP در اکثر ماشين ها از برنامه ای با نام Sendmail برای ارسال واقعی يک پيام الکترونيکی استفاده نموده و برای پيام های موجود در صف ، از صفی با نام sendmail queue استفاده می گردد. برنامه Sendmail بصورت ادواری( تکراری) سعی در ارسال مجدد پيام های موجود در صف می نمايد . مثلا" ممکن است هر 15 دقيقه يکبار تلاش مجدد خود برای ارسال را انجام دهد. پس از گذشت چهار ساعت برای ارسال کننده نامه الکترونيکی ، پيامی مبنی بر وجود اشکال در ارسال نامه ، فرستاده می شود. پس از پنج روز ، اکثر برنامه های پيکربندی Sendmail پيامی مبنی بر عدم موفقيت در توزيع پيام را برای ارسال می دارند.
مبادله اطلاعاتی بين سرويس گيرنده پست الکترونيکی و سرويس دهنده SMTP با استفاده از يک زبان ساده متنی و خوانا، با يکديگر ارتباط برقرار می نمايند. در ابتدا برنامه سرويس گيرنده خود را معرفی ، آدرس فرستنده و گيرنده و محتويات پيام را مشخص خواهد کرد. ( با استفاده از برنامه telnet می توان با سرويس دهنده پست الکترونيکی و از طريق پورت 25 ارتباط برقرار کرد).سرويس دهنده SMTP از دستورات ساده ای نظير HELLO,MAIL,RCPT,DATA و ... استفاده می نمايد.
HELLO. معرفی برنامه سرويس گيرنده
EHLO . معرفی سرويس گيرنده و درخواست حالت توسه يافته
MAIL FROM. مشخص کردن فرستنده
RCPT TO . مشخص کردن گيرنده
DATA . محتويات پيام را مشخص می کند.
RESET . برای Reset نمودن استفاده می شود.
QUIT . ارتباط را قطع می نمايد.
HELP . در رابطه با دستورات توضيحات لازم را ارائه می نمايد.
سرويس دهنده POP3
زمانيکه با استفاده از برنامه سرويس گيرنده ، صندوق پستی خود را بمنظور دريافت نامه های الکترونيکی بررسی می نمائيد ، برنامه فوق با سرويس دهنده POP3 از طريق پورت 110 ارتباط برقرار می نمايد. سرويس دهنده POP3 به يک نام Account و رمز عبور نياز دارد. پس از تاييد اعتبار و مجوز شما ، سرويس دهنده POP3 فايل های مربوطه را فعال و امکان دستيابی به آنان را فراهم می نمايد.
سرويس دهنده POP3 از مجموعه دستورات متنی ساده ای ، استفاده می نمايد :
USER ID . برای ورود user id استفاده می شود.
PASS . برای ورود رمز عبور استفاده می شود.
QUIT . برای قطع ارتباط با سرويس دهنده POP3 استفاده می گردد.
LIST . ليست پيامها بهمراه اندازه آنها را نشان خواهد داد.
RETR . برای بازيابی يک پيام استفاده می شود.
DELE . برای حذف يک پيام استفاده می گردد.
TOP . برای نشان دادن X خط ابتدای پيام استفاده می شود.
برنامه سرويس گيرنده پست الکترونيکی با سرويس دهنده POP3 ارتباط و مجموعه ای از دستورات فوق را بمنظور انتقال نسخه هائی از پيام های الکترونيکی بر روی ماشين شما ، انجام می دهد.
ضمائم
برنامه سرويس گيرنده پست الکترونيکی امکان افزودن ضمائم به نامه های الکترونيکی را فراهم می نمايد.برنامه فوق همچنين امکان ذخيره نمودن ضمائم همراه يک نامه الکترونيکی را نيز بوجود می آورد . ضمائم يک نامه الکترونيکی می تواند شامل : يک نامه تايپ شده با واژه پرداز ، يک فرم صفحه گسترده ، فايل های صدا ، فايل های گرافيک و يا برنامه های نرم افزاری باشد. معمولا" فايل های ضمائم بصورت متن نمی باشند. ( در صورتيکه اطلاعات ضمائم بصورت متنی باشند ، می توان آنها را در بخش محتويات يک نامه الکترونيکی مستقر کرد).
تجارت الکترونيکی
تجارت الکترونيکی طی ساليان اخير با استقبال گسترده جوامع بشری روبرو شده است . امروزه کمتر شخصی را می توان يافت که واژه فوق برای او بيگانه باشد. نشريات ، راديو و تلويزيون بصورت روزانه موضوعاتی در رابطه با تجارت الکترونيکی را منتشر و افراد و کارشناسان از زوايای متفاوت به بررسی مقوله فوق می پردازند.شرکت و موسسات ارائه دهنده کالا و يا خدمات همگام با سير تحولات جهاتی در زمينه تجارت الکترونيکی در تلاش برای تغيير ساختار منطقی و فيزيکی سازمان خود در اين زمينه می باشند.
تجارت
قبل از بررسی " تجارت الکترونيکی "، لازم است در ابتدا يک تصوير ذهنی مناسب از تجارت سنتی را ارائه نمائيم . در صورت شناخت " تجارت " ، با " تجارت الکترونيکی " نيز آشنا خواهيم شد.
برای واژه "تجارت" در اکثر واژه نامه ها تعاريف زير ارائه شده است :
مبادلات اجتماعی : تبادل ايده ها ، عقايد و تمايلات ( خواسته ها )
مبادله يا خريد و فروش کالا در مقياس بالا که شامل ترابری از نقطه به نقطه ديگر است.
در ادامه تعريف دوم ارائه شده برای "تجارت " را بعنوان محور بحث انتخاب و بر روی آن متمرکز خواهيم شد.
تجارت در ساده ترين نگاه ، مبادله کالا و خدمات بمنظور کسب درآمد ( پول ) است . زندگی انسان مملو از فرآيندهای تجاری بوده و تجارت با ميليونها شکل متفاوت در زندگی بشريت نمود پيدا کرده است . زمانيکه کالای مورد نظر خود را از يک فروشگاه تامين و خريداری می نمائيد ، در تجارت شريک و در فرآيندهای آن درگير شده ايد.در صورتيکه در شرکتی مشغول بکار هستيد که کالائی را توليد می نمايد ، درگير يکی ديگر از زنجيره های تجارت شده ايد. تمام جلوه های تجارت با هر رويکرد و سياستی دارای خصايص زير می باشند :
خريداران . افراديکه با استفاده از پول خود قصد خريد يک کالا و يا خدمات را دارند.
فروشندگان . افراديکه کالا و خدمات مورد نياز خريداران را ارائه می دهند. فروشندگان به دو گروع عمده تقسيم می گردند : خرده فروشان ، که کالا و يا خدماتی را مستقيما" در اختيار متقاضيان قرار داده و عمده فروشان و عوامل فروش ، که کالا و خدمات خود را در اختيار خرده فروشان و ساير موسسات تجاری می نمايند.
توليدکنندگان . افراديکه کالا و يا خدماتی را ايجاد تا فروشندگان آنها را در اختيار خريداران قرار دهند. يک توليد کننده با توجه به ماهيت کار خود همواره يک فروشنده نيز خواهد بود. توليدکنندگان کالای توليدی خود را به عمده فروشان ، خرده فروشان و يا مستقيما" به مصرف کننده گان می فروشند.
همانگونه که مشاهده می گردد ، "تجارت " از زاويه فوق دارای مفاهيم ساده ای است . تجارت از خريد يک محصول ساده نظير " بستنی " تا موارد پيچيده ای نظير اجاره ماهواره را شامل می گردد. تمام جلوه های تجارت از ساده ترين سطح تا پيچيده ترين حالت آن ، بر مقولاتی همچون : خريداران ، فروشندگان و توليدکنندگان متمرکز خواهد بود.
عناصر تجارت
زمانيکه قصد معرفی عناصر ذيربط در تجارت و فعاليت های تجاری وجود داشته باشد ، موضوعات و موارد مورد نظر بدليل درگير شدن با جزئيات پيچيده تر بنظر خواهند آمد. عناصر ذيل تمام المان های ذيربط در يک فعاليت تجاری معمولی را تشريح می نمايد. در اين حالت ، فعاليت شامل فروش برخی محصولات توسط يک خرده فروش به مصرف کننده است :
● در صورت تمايل فروش محصول و يا محصولاتی به يک مصرف کننده ، مسئله اساسی داشتن کالا و يا خدماتی خاص برای عرضه است . کالا می تواند هر چيزی را شامل گردد. .فروشنده ، ممکن است کالای خود را مستقيما" از توليد کننده و يا از طريق يک عامل فروش تهيه کرده باشد. در برخی حالات ممکن است فروشنده ، خود کالائی را توليد و بقروش می رساند.
● فروشنده برای فروش کالا و يا خدمات می بايست " مکانی مناسب " را در اختيار داشته باشد. مکان مورد نظر می تواند در برخی حالات بسيار موقتی باشد. مثلا" يک شماره تلفن خود بمنزله يک مکان است . در چنين مواردی متقاضی کالا و يا خدمات با تماس تلفنی با فروشنده قادر به ثبت سفارش و دريافت کالای مورد نظر خود خواهد بود. برای اکثر کالاهای فيزيکی می بايست مکان ارائه کالا ، يک مغازه و يا فروشگاه باشد.
● برای فروش کالا و يا خدمات ، فروشندگان می بايست از راهکارهائی برای جذب افراد به مکان خود استفاده نمايند. فرآيند فوق " مارکتينگ " ناميده می شود.در صورتيکه افراد از محل و مکان ارائه يک کالا و خدمات آگاهی نداشته باشند ، امکان فروش هيچگونه کالائی وجود نخواهد داشت . انتخاب محل ارائه کالا در يک مرکز تجاری شلوغ ، يکی از روش های افزايش تردد به مکان ارائه کالا است. ارسال پستی کاتولوگ ها ی مربوط به محصولات ، يکی ديگر از روش های معرفی مکان ارائه يک کالا و يا خدمات است . استفاده از شيوه های متفاوت تبليغاتی، راهکاری ديگر در معرفی مکان ارائه کالا است .
● فروشنده نيازمند روشی برای دريافت سفارشات است . استفاده از تلفن و نامه ، نمونه هائی از روش های دريافت سفارش متقاضيان می باشد. حضور فيزيکی در مکان ارائه يک کالا و يا خدمات از ديگر روش های سنتی برای ثبت سفارش کالا است . پس از ثبت سفارش ، فرآيندهای لازم توسط پرسنل شاغل در شرکت و يا موسسه ارائه دهنده کالا و يا خدمات انجام خواهد گرفت .
● فروشنده نيازمند روشی برای دريافت پول است . استفاده از چک ، کارت اعتباری و يا پول نقد روش های موجود در اين زمينه می باشند. در برخی از فعاليت های تجاری از فروشنده تا زمان توزيع کالا پولی دريافت نمی گردد.
● فروشنده نيازمند استفاده از روشی برای عرضه و توزيع کالا و يا خدمات می باشد. در برخی از سيستم ها بمحض انتخاب کالا توسط مشتری و پرداخت وجه آن ، عمليات توزيع کالا بصورت اتوماتيک انجام خواهد شد. در سيستم های ثبت سفارش مبتنی بر نامه ، کالای خريداری شده پس از بسته بندی به مقصد مشتری ارسال خواهد شد. در موارديکه حجم کالا زياد نباشد از مبادلات پستی بمنظور ارسال کالا استفاده شده و در موارديکه حجم کالا زياد باشد از کاميون ، قطار و يا کشتی برای ارسال و توزيع کالا استفاده می گردد.
● در برخی موارد ، خريداران يک کالا تمايل و علاقه ای نسبت به آن چيزی که خريداری نموده اند نداشته و قصد برگشت آن را دارند. فروشندگان کالا و يا خدمات می بايست از روش هائی برای قبول موارد "برگشت از فروش " استفاده نمايند.
● در برخی موارد ممکن است کالائی در زمان توزيع آسيب ديده باشد. فروشندگان می بايست از روش های برای تضمين گارانتی استفاده نمايند.
● برخی از کالاهای ارائه شده به مشتريان دارای پيچيدگی های خاص خود بوده و نيازمند استفاده از خدمات پس از فروش و يا حمايت فنی می باشند. در چنين مواردی وجود بخش هائی در شرکت و يا موسسه ارائه دهنده کالا و يا خدمات الزامی خواهد بود. کامپيوتر يکی از نمونه کالاهائی است که نيازمند خدمات پس از فروش و حمايت فنی از ديدگاه مشتريان ( خريداران ) خواهد بود.
تمام عناصر اشاره شده را می توان در يک شرکت تجاری سنتی مشاهده کرد. فعاليت های تجاری شرکت های فوق می تواند شامل مقوله های متفاوتی باشد.
در تجارت الکترونيکی تمام عناصر اشاره شده ، حضوری مشهود با تغييرات خاصی دارند. بمنظور مديريت و اجرای تجارت الکترونيکی به عناصر زير نياز خواهد بود :
يک محصول
محلی برای فروش کالا. در تجارت الکترونيکی يک وب سايت بمنزله مکان ارائه کالا و يا خدمات خواهد بود.
استفاده از روش و يا روش هائی برای مراجعه به سايت
استفاده از روشی برای ثبت سفارش .( اغلب بصورت فرم ها ئی در نظر گرفته می شود)
استفاده از روشی برای دريافت پول . ( کارت اعتباری از نمونه های متداول است )
استفاده از روشی برای توزيع کالا
استفاده از روشی برای موارد برگشت داده شده توسط خريداران
استفاده از روشی برای موارد مربوط به گارانتی
استفاده از روشی برای ارائه خدمات پس از فروش ( پسrت الکترونيکی ، ارائه پايگاه های اطلاع رسانی و...)
چرا تبليغات زياد ؟
پيرامون تجارت الکترونيکی تبليغات زياد و گاها" بی رويه ای انجام می گيرد. علت تبليغات زياد در رابطه با تجارت الکترونيکی را می توان با استناد به برخی از آمارها و ارقام موجود متوجه شد:
● تا سال 2001 ميلادی بالغ بر 17 ميليارد دلار در سطح خرده فروشی مبادلات تجاری صورت گرفته است .
● تعداد استفاده کنندگان از تجارت الکترونيکی از رقم 1.3 ميليون نفر در سال 1996 به 8 ميليون نفر در سال 2001 رسيده است .
● 70 درصد کاربران و استفاده کنندگان از کامپيوتر در منزل به اينترنت متصل و اين گروه 60 درصد خريد از طريق اينترنت را انجام داده اند.
بر اساس آمارهای موجود ، گروه کالاهای زير دارای بيشترين ميزان فروش تجارت الکترونيکی را بخود اختصاص داده اند :
محصولات کامپيوتری ( نرم افزار ، سخت افزار )
کتاب
خدمات مالی
سرگرمی ها
موزيک
الکترونيک های خانگی
پوشاک
هدايا و گل
خدمات مسافرتی
اسباب بازی
بليط فروشی
اطلاعات
بررسی شرکت Dell
امروزه شرکت های کوچک و بزرگ با حرکات سراسيمه و شتابان بسرعت بسمت استفاده از محيط جديد ( اينترنت ) برای ارائه کالا و يا خدمات می باشند. علت اين همه تعجيل و بنوعی شيدائی در چيست ؟ شرکت Dell يکی از موفقترين شرکت های موجود در زمينه تجارت الکترونيکی است . بدين منظور شايسته است در اين بخش به بررسی وضعيت شرکت فوق در زمينه تجارت الکترونيکی پرداخته و از اين رهگذر از تجارب موجود استفاده کرد.
Dell يکی از صدها شرکتی است که کامپيوترهای شخصی توليدی خود را در اختيار مشتريان حقيقی و يا حقوقی قرار می دهد. فعاليت اقتصادی Dell با درج آگهی در پشت جلد مجلات کامپيوتری و فروش کامپيوتر از طريق تلفن ، آغاز گرديد. امروزه حضور شرکت Dell در عرصه تجارت الکترونيکی بسرعت متداول و عمومی شده است .شرکت فوق ، قادر به ارائه کالاهای بيشماری از طريق وب شده است . بر اساس آمارهای موجود ، فروش روزانه Dell ، چهارده ميليون دلار بوده و تقريبا" 25 درصد فروش اين شرکت از طريق وب انجام می گيرد. شرکت Dell قبل از استفاده از تجارت الکترونيکی ، اکثر سفارشات خود را از طريق تلفن اخذ و با استفاده از پست آنها را برای خريداران خود ، ارسال می کرد. با توجه به فروش 25 درصدی شرکت فوق از طريق وب می توان به جايگاه و اهميت موضوع تجارت الکترونيکی بيش از گذشته واقف گرديد. در اين راستا می توان به موارد زير اشاره کرد:
● در صورتيکه شرکت Dell توانسته باشد، ميزان فروش از طريق تلفن را 25 درصد کاهش و 25 درصد به ميزان فروش خود از طريق وب بيفزايد ، دليل روشن و قاطعی برای وجود مزايای تجارت الکترونيکی وجود ندارد؟ Dell صرفا" کامپيوتر عرضه می نمايد. در صورتيکه مديريت فروش از طريق وب هزينه های کمتری را به يک سازمان تحميل نمايد و يا افراديکه از طريق وب کالای خود را خريداری می نمايند ، اقدام به خريد تجهيزات کمکی ديگری نمايند و يا اگر هزينه های عمليات فروش از طريق وب بمراتب کمترشده و يا اگر ارائه کالا بر روی وب باعث افزايش خريداران و حجم عمليات فروش گردد ، استفاده از تجارت الکترونيکی برای شرکت Dell مقرون بصرفه و توام با افزايش بهره وری بوده است .
● در صورتيکه شرکت Dell ، در فرآيند فروش کالا از طريق وب ، فروش سنتی و مبتنی بر تلفن خود را از دست ندهد ، چه اتفاقی می افتد؟اين موضوع می تواند صحت داشته باشد ، اين موضوع به تمايل عده ای برای خريد کالا از طريق وب بستگی خواهد داشت . گرايش بسمت خريد از طريق اينترنت بصورت يک نياز مطرح شده است و از اين بابت نگرانی چندانی وجود نخواهد داشت .
● در رابطه با فروش عقيده ای وجود دارد که : زمانيکه يک مشتری کار خود را با يک فروشنده آغاز می نمايد ، نگهداری آن مشتری برای فروشنده بمراتب راحت تر از جذب مشتريان جديد است . بنابراين در صورتيکه تصميم به ايجاد يک وب سايت زودتر اتحاذ گردد ، نسبت به ساير فروشندگان که بعدا" تصميم فوق را اتخاذ خواهند کرد ،پيشقدم خواهيد بود. شرکت Dell سايت خود را خيلی زود طراحی و پياده سازی نموده و از اين طريق از ساير رقبای خود پيشی گرفته است .
عوامل سه گانه فوق ، دلايل عمده بسمت استفاده از تجارت الکترونيکی است .
گيرائی تجارت الکترونيکی
دلايل زير علل گيرائی و جاذبه فراوان تجارت الکترونيکی است :
● کاهش هزينه ها . در صورتيکه سايت تجارت الکترونيکی بخوبی پياده سازی گردد ، هزينه های مربوط به ثبت سفارش قبل از ارائه کالا و هزينه های خدمات پس از فروش بعد از ارائه کالا کاهش می يابد .
● خريد بيشتر در هر تراکنش . سايت آمازون ويژگی را ارائه می دهد که در فروشگاههای معمولی نظير آن وجود ندارد. زمانيکه مشخصات يک کتاب را مطالعه می نمائيد ، می توان بخشی با نام " افراديکه کتاب فوق را سفارش داده اند ، چه چيزهای ديگری را خريداری نموده اند " ، را نيز مشاهده نمود. بدين ترتيب امکان مشاهده ساير کتب مرتبط که سايرين خريد نموده اند ، فراهم می گردد.بنابراين امکان خريد کتب بيشتر توسط مراجعه کنندگان به سايت نسبت به يک کتابفروشی معمولی بوجود خواهد آمد.
● در صورتيکه وب سايت بگونه ای طراحی شده باشد که با ساير مراحل مربوط به تجارت درگير شده باشد ، امکان اخذ اطلاعات بيشتری در رابطه با وضعيت کالای خريداری شده برای مشتريان وجود خواهد داشت . مثلا" در صورتيکه شرکت Dell وضعيت هر کامپيوتر را از مرحله توليد تا عرضه ، ثبت نمايد ، مشتريان در هر لحظه قادر به مشاهده آخرين وضعيت سفارش خود خواهند بود.
▪ با استفاده از تجارت الکترونيکی افراد قادر به انتخاب کالای خود با روش های متفاوتی خواهند بود. وب سايت های موجود در اين زمينه امکانات زير را ارائه خواهند داد :
▪ امکان ثبت يک سفارش طی چند روز
▪ امکان پيکربندی محصول و مشاهده قيمت های واقعی
▪ امکان ايجاد آسان سفارش های اختصاصی پيچيده
▪ امکان مقايسه قيمت کالا بين چندين فروشنده
▪ امکان جستجوی آسان برای کاتولوگ های مورد نياز
● کاتولوگ های بزرگتر . يک شرکت قادر به ايجاد يک کاتولوگ بر روی وب بوده که هرگز امکان ارسال آن از طريق پست وجود نخواهد داشت . مثلا" آمازون بيش از سه ميليون کتاب را بفروش می رساند ، اطلاعات مربوط به کتب فوق از طريق سايت آمازون ارائه ودر اختيار مراجعه کنندگان قرار می گيرد ، ارسال اطلاعات فوق از طريق پست ، بسيار مشکل و يا غيرممکن بنظر می آيد.
● بهبود ارتباط متقابل با مشتريان . با طراحی مناسب سايت و استفاده از ابزار های مربوطه ، امکان برقراری ارتباط متقابل با مشتريان با روش های مطمئن تر و بدون صرف هزينه ، فراهم می گردد. مثلا" مشتری پس از ثبت سفارش با دريافت يک نامه الکترونيکی از ثبت سفارش خود مطمئن شده و يا در صورت ارسال کالا برای مشتری ، می توان از طريق نامه الکترونيکی وی را مطلع نمود. همواره يک مشتری راضی و خوشحال تمايل به خريد مجدد از شرکت و يا موسسه ارائه دهنده کالا را خواهد داشت .
در رابطه با تجارت الکترونيکی ذکر يک نکته ديگر ضروری بنظر می رسد . تجارت الکترونيکی به افراد و يا سازمانها و موسسات امکان ايجاد مدل های کاملا" جديد تجاری را خواهد داد. در شرکت های تجاری مبتنی بر ثبت سفارش پستی ، هزينه های زيادی صرف چاپ و ارسال کاتولوگ ها ، پاسخگوئی به تلفن ها و رديابی سفارشات ، می گردد. در تجارت الکترونيکی ، هزينه توزيع کاتولوگ و رديابی سفارشات بسمت صفر ميل خواهد کرد. بدين ترتيب امکان عرضه کالا با قيمت ارزانتر فرام خواهد شد.
جنبه های ساده و سخت تجارت الکترونيکی
موارديکه از آنها بعنوان عمليات دشوار و سخت در رابطه با تجارت الکترونيکی ياد می شود ، عبارتند از :
ترافيک موجود بر روی سايت
ترافيک مراجعات ثانويه بر روی سايت
تمايز خود با ساير رقباء
تمايل افراد به خريد کالا از سايت .مراجعه به سايت يک موضوع و خريد از سايت موضوعی ديگر است .
ارتباط و تعامل سايت تجارت الکترونيکی با ساير داده های موجود در سازمان
امروزه بر روی اينترنت سايت های بيشماری وجود داشته و ايجاد يک سايت جديد تجارت الکترونيکی کار مشکلی نيست ولی جذب مخاطبين جهت مراجعه به سايت و خريد از آن ، مهمترين مسئله موجود در اين زمينه است .
موارديکه از آنها بعنوان عمليات ساده در رابطه با تجارت الکترونيکی ياد می شود ، عبارتند از :
ايجاد يک وب سايت
اخذ سفارشات
پذيرش پرداخت
ايجاد يک سايت تجارت الکترونيکی
در زمان ايجاد يک سايت تجارت الکترونيکی موارد زير می بايست مورد توجه قرار گيرد:
● تامين کنندگان . بدون وجود تامين کنندگان خوب امکان عرضه کالا وجود نخواهد داشت.
● قيمت . يکی از مهمترين بخش های تجارت الکترونيکی ، عرضه کالا با قيمت مناسب است . امکان مقايسه قيمت يک کالا بسادگی برای مشتريان وجود داشته و همواره قيمت يک کالا با موارد مشابه که از طريق ساير فروشندگان ارائه می گردد ، مقايسه خواهد شد.
● ارتباطات با مشتری . تجارت الکترونيکی مجموعه ای متنوع از روش های موجود جهت برقراری ارتباط با مشتری را ارائه می نمايد. پست الکترونيکی ، پايگاه های دانش ، تالارهای مباحثه ، اتاق های گفتگو و ... نمونه هائی در اين زمينه می باشند. مشتری همواره می بايست احساس نمايد که در صورت بروز مشکل و يا درخواست اطلاعات بيشتر ، بدون پاسخ نخواهند ماند.
● توزيع کالا ، خدمات پس از فروش و امکان برگشت از فروش از جمله مواردی است که در موفقيت يک سايت تجارت الکترونيک نقش بسزائی دارد.
در زمان ايجاد يک سايت تجارت الکترونيکی ، قابليت های زير نيز می تواند عرضه و باعث موفقيت در امر تجارت الکترونيکی گردد:
ارسال هديه ( جايزه )
استفاده از برنامه های همبستگی
تخفيف های ويژه
برنامه های خريدار تکراری
فروش ادواری و فصلی
نرم افزار مربوط به تجارت الکترونيکی می بايست امکانات فوق را فراهم نمايد ، درغيراينصورت انجام هر يک از موارد فوق با مشکل مواجه می گردد.
برنامه های همبستگی
يکی از بخش های مهم در زمينه تجارت الکترونيکی توجه و استفاده از برنامه های همبستگی ( انجمنی ) می باشد. ويژگی فوق توسط آمازون بخدمت گرفته شده است . آمازون اين امکان را ارائه نموده تا هر شخص قادر به پيکربندی يک فروشگاه کتاب اختصاصی باشد. زمانيکه از هر يک از کتابفروشی های فوق ، کتابی خريداری می گردد ، فردی که دارای کتابفروشی مربوطه است ، کميسيونی ( حداکثر 15 درصد قيمت کتاب ) را از آمازون دريافت می نمايد. برنامه همبستگی ، قابليت های زيادی را در اختيار آمازون قرار می دهد . مدل فوق امروزه توسط هزاران سايت تجارت الکترونيکی ديگر مورد توجه قرار گرفته و از آن استفاده می گردد.
يکی از گرايشات جديد در زمينه برنامه های همبستگی ،روش CPC link)Cost Per click) است . در اين راستا بر روی سايت ، يک لينک مربوط به سايت ديگر قرار گرفته و زمانيکه بر روی لينک فوق کليک گردد ، توسط شرکت مربوطه به شما مبلغی پرداخت می گردد. روش فوق ، مدلی ميانه بين روش های تبليغاتی مبتنی بر Banner و برنامه های همبستگی مبتنی بر کميسيون است . در روش تبليغاتی مبتنی بر Banner ، شرکت تبليغ کننده تمام ريسک را بر عهده می گيرد. در صورتيکه فردی بر روی Banner کليک ننمايد ، تبليغ کننده پول خود را از دست داده است . در روش اخذ کميسيون ، تمام ريسک بر عهده وب سايت است . در صورتيکه وب سايت تعداد زيادی مشتری را به سايت تجارت الکترونيکی ارسال ( هدايت ) ولی هيچکدام از آنها کالائی را خريداری ننمايند ، مبلغی به وب سايت پرداخت نخواهد شد. در روش CPC دو طرف ريسک موجود را بصورت مشترک قبول می نمايند.
پياده سازی يک سايت تجارت الکترونيک
سه روش عمده برای پياده سازی يک سايت تجارت الکترونيک وجود دارد :
● Enterprise Computing . در روش فوق شرکت و يا موسسه مربوط اقدام به تهيه سخت افزار ، نرم افزار و کارشناسان ورزيده بمنظور ايجاد وب سايت تجارت الکترونيکی خود می نمايد. آمازون و ساير شرکت های بزرگ از روش فوق استفاده می نمايند. انتخاب روش فوق مشروط به وجود عوامل زير است :
▪ شرکت مربوطه دارای ترافيک بسيار بالائی است ( چندين ميليون در هر ماه )
▪ شرکت مربوطه دارای يک بانک اطلاعاتی بزرگ بوده که شامل کاتولوگ های مربوط به محصولات است ( مخصوصا" اگر کاتولوگ ها بسرعت تغيير می يابند ).
▪ شرکت مربوطه دارای يک چرخه فروش پيچيده بوده که مستلزم استفاده از فرم های اختصاصی ، جداول متفاوت قيمت و ... است .
▪ شرکت مربوطه دارای ساير پردازش های تجاری بوده و قصد ارتباط و پيوستگی آنها با سايت تجارت الکترونيکی وجود دارد.
● سرويس های ميزبانی مجازی . فروشنده تجهيزات و نرم افزارهای مربوط را بعنوان يک بسته نرم افزاری اختصتاصی عرضه می نمايد. بخشی از بسته نرم افزاری شامل امنيت است . دستيابی به بانک اطلاعاتی نيز بخش ديگری از بسته نرم افزاری خواهد بود. با استفاده از پتانسيل های موجود در ادامه شرکت مربوطه می تواند با بخدمت گرفتن طراحان وب و پياده کنندگان مربوطه اقدام به ايجاد و نگهداری سايت تجارت الکترونيکی خود نمايد.
● تجارت الکترونيکی ساده . اکثر سازمانها و شرکت ها از روش فوق برای پياده سازی سايت تجارت الکترونيکی استفاده می نمايند.سيستم شامل مجموعه ای از فرم های ساده بوده که توسط متقاضی تکميل می گردند. نرم افزار مربوطه در ادامه تمام صفحات وب ذيربط را توليد می نمايد.
